“Συνηθίσαμε το τέρας”: Mαρτυρία για τις φωτιές στη Βοιωτία

Η Ρούλα Μάντη είναι δημοσιογράφος. Τα πολλά τελευταία καλοκαίρια τα περνάει σε οικισμό της Βοιωτίας, περιφέρεια που καίγεται από την Πέμπτη, με τη φωτιά να φαίνεται πως άρχισε από σπινθήρες σε ανεμογεννήτρια –έχουν γίνει και δυο συλλήψεις για κακούργημα– και να εξελίσσεται σε mega πυρκαγιά.

Όπως εξηγεί στη μαρτυρία της, πριν ένα μήνα ακριβώς στο ίδιο σημείο υπήρξε έναρξη, αλλά την πρόλαβαν πριν πάρει τις διαστάσεις που πήρε τώρα.

Ειρήσθω εν παρόδω, επειδή στην Ελλάδα γίνεται κατάχρηση όρων, επιστήμονες διευκρινίζουν ότι για να χαρακτηριστεί μια πυρκαγιά ως μέγα-πυρκαγιά πρέπει να κάψει περισσότερα από 100.000 στρέμματα, πράγμα που φαίνεται να έχει γίνει στη Βοιωτία.

«Αν δεν ήμουν δημοσιογράφος, θα είχα σίγουρα αρκετά μόρια για να γίνω πυροσβέστης. Τόσες είναι οι φωτιές που έχω αντιμετωπίσει μέχρι τώρα. λες και με κυνηγάει το πύρινο μέτωπο.

Πλέον οι φίλοι με ρωτούν σε κάθε νέο συμβάν στο οποίο εμπλέκομαι “πάλι, ρε εσύ;”.».

Η κυρία Μάντη ήταν στην πρώτη γραμμή στη φωτιά της Βαρυμπόμπης, τον Αύγουστο του 2021, όπως και στην Εύβοια το 2023.

«Επίσης, αν πόνταρα και 5 ευρώ κάθε Μάιο για τα θέματα που θα μας απασχολήσουν το καλοκαίρι, σίγουρα θα είχα κάνει ένα καλό κομπόδεμα.

Αυτό που αδυνατώ να προβλέψω μέχρι τώρα, είναι οι άνθρωποι. Και η μ… που μας δέρνει. Το είδος μας δεν σταματά να με εκπλήσσει ποτέ».

Η αντανακλαστική αντίδραση αυτών που έχουν καεί στη Βοιωτία

«Πριν ένα μήνα είχε ακριβώς το ίδιο συμβάν στο ίδιο σημείο. Κάτω από τις ανεμογεννήτριες. Εκείνη τη φωτιά την πρόλαβαν και την έσβησαν γρήγορα, γιατί δεν καιγόταν το σύμπαν όπως προχθές.

Από την προηγούμενη εβδομάδα που είδαμε δελτίο με τα μποφόρ, ολοι είπαμε πως θα περάσουμε ζόρικα. Το ότι είδαμε με το πρώτο φως της ημέρας φωτιά στην Ξηρονομή αρχικά και πολύ σύντομα, ακριβώς στο ίδιο σημείο στο Καλαμάκι δεν μας ξάφνιασε.

Δυστυχώς.

Πλέον το να βλέπεις να γίνονται στάχτη τα πιο όμορφα μέρη που έχεις γύρω σου έχει γίνει κάτι κοινότυπο. Το συνηθίσαμε το τέρας. Και τι κάνεις σε τέτοιες περιπτώσεις;

Οι πιο έμπειροι προέβλεψαν πως με τον αέρα που έχει η φωτιά από Καλαμάκι θα πάει προς Αγιο Βασίλη, Πόρτο Γερμενό και αυτή της Ξηρονομής προς Αλυκή.

Εμείς είμαστε στη μέση.

Μαζεύεις όπως, όπως για να ‘χεις δυο-τρία πράγματα σε ένα σακίδιο, γυρνάς το αμάξι προς τον δρόμο διαφυγής, παίρνεις τα ζώα σου και κλείνεις καλά το σπίτι. δεν αφήνεις έξω τίποτα εύφλεκτο και έχεις τα λάστιχα έτοιμα.

Όσοι έχουν σκάφη τα γυρνούν προς τη θάλασσα για να μπορούν να σωθούν και να σώσουν αν περικυκλωθούν από φωτιά.

Τους ανθρώπους που ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες και δεν είναι σε θέση να προσφέρουν ουσιαστική βοήθεια, τους στέλνεις σε ασφαλές σημείο.

Όλα αυτά τα κάναμε, πριν λάβουμε το μήνυμα του 112».

Η “καταστροφική υπερβολή” του 112

Η κυρία Μάντη πρόσθεσε και ότι η υπερβολή και η κατάχρηση του 112, με μηνύματα σε περιοχές που ήταν χιλιόμετρα μακριά και απειλούνταν άμεσα, αφαίρεσε από τους κατοίκους τη δυνατότητα να προσπαθήσουν να σώσουν τα σπίτια τους -ακόμα και αν αυτό σήμαινε μια απλή κατάβρεξη με λάστιχα.

Ίδιες επισημάνσεις έγιναν και από κατοίκους που επλήγησαν στο Ρέθυμνο.

«Αντιλαμβάνομαι πως υπάρχει αγωνία και ανησυχία από αυτούς που βρίσκονται μακριά, αλλά τα συνεχή τηλέφωνα και μηνύματα είναι πραγματικά έως και επικίνδυνα σε τέτοιες περιπτώσεις.

Αυτοί που επιλέγουν να μείνουν, δεν το κάνουν επειδή έχουν άγνοια κινδύνου.

Το κάνουν επειδή έχουν γνώση της κατάστασης. Αν δεν προστατέψουν το σπίτι τους και το σπίτι του γείτονα τους, δεν θα το κάνει κανείς. Επίσης, ξέρουν τι πρέπει να κάνουν για να αυξήσουν τις πιθανότητες να αποφευχθεί η καταστροφή και πότε μια μάχη έχει “χαθεί’ -ώστε να απομακρυνθούν με ασφάλεια.

Δεν “κάνουν” τους ήρωες, αλλά το ανθρωπίνως δυνατό. 

Περιουσίες χάθηκαν, απλά επειδή δεν βρέθηκαν αυτοί που τις πονούσαν εκεί για να τις προστατέψουν.

Ρισκάρεις ναι, αλλά αν δεν το κάνεις το βάρος της απώλειας θα είναι δυσβάσταχτο. Γιατί τα σπίτια δεν ξαναγίνονται, στις περισσότερες περιπτώσεις. Γιατί οι αναμνήσεις που έχουν αυτά τα σπίτια, στην πλειοψηφία τους, δεν ξαναγράφονται, επειδή πολλοί από τους πρωταγωνιστές έχουν φύγει.

Γιατί η στάνη με τα ζώα είναι η ψυχή του κτηνοτρόφου και τα λιόδεντρα του αγρότη έχουν σπουδάσει τα παιδιά του.

Αυτό είναι το “σκηνικό” που παίχθηκε εδώ.

Όσοι ήταν στα σπίτια, έμειναν παρά τις υποδείξεις των αρχών και βοήθησαν όπως μπορούσαν, δηλαδή δημιουργώντας αντιπυρικές ζώνες με τα τρακτέρ, κόβωντας δέντρα, απομακρύοντας επικίνδυνα υλικά, ακόμα και κουβαλώντας την μάνικα των πυροσβεστών.

Έβρεχαν τα σπίτια και εκμεταλλεύονταν τις δεξαμενές που υπήρχαν και τελικά, έσωσαν το βιος τους.

Ενώ η φωτιά “έγλυψε” τα πρώτα σπίτια του οικισμού, τελικά περιορίστηκε και τέθηκε υπό έλεγχο.

Επειδή βοήθησαν όλοι όσοι είχαν την ικανότητα.

Με κάθε τρόπο».

Οι “ξερόλες”, αυτή η μάστιγα

«Πάμε τώρα στην άλλη κατηγορία των ανθρωπων που επίσης εμφανίζονται σε τέτοιες περιπτώσεις. Αυτοί που θα μπορούσαν να ήταν χειριστές ελικοπτέρων και Canadair, υπεύθυνοι της Πολιτικής Προστασίας, εμπειρογνώμονες παντώς είδους, μετεωρολόγοι, υπουργοί, πρωθυπουργοί και γιατί όχι, ο Θεός ο ίδιος.

Αυτή είναι η ιδέα που έχουν για τον εαυτό τους, όπως εκφράζουν την άποψη τους για τα πάντα, χωρίς να κάνουν τίποτα.

Οι “γιατί το Canadair δεν πήρε νερό αφού φυσάει βοριάς;” ή “γιατί το ελικόπτερο κάνει ολόκληρο κύκλο και δεν πάει στην ευθέια ο μ… ο πιλότος;” ή “γιατί δεν έχουμε άλλα 200 εναέρια. αφού καιγόμαστε πάντα;” ή οι λάτρεις των θεωριών συνωμοσίας που επαναλαμβάνουν ότι “τη φωτιά την βάζουν αυτοί που θέλουν να βάλουν και άλλες ανεμογεννήτριες” ή το “τα κάναμε σκατά με τη Ρωσία και δεν μας στέλνει το Beriev που παίρνει ένα σκασμό νερό και με μια ριξιά θα την είχε σβήσει τη φωτιά κλπ.

Η απάντηση που μπήκα στον πειρασμό να δώσω σε όλα αυτά τα γιατί ουκ ολίγες φορές, είναι “επειδή είσαι μ…”. Αποφάσισα ωστόσο, να παραμείνω συγκεντρωμένη στο πώς μπορώ να βοηθήσω και να μη χάσω το χρόνο μου σε αυτούς τους τύπους.

Παρεμπιπτόντως, από ό,τι έχω παρατηρήσει οι “τα ξέρω όλα” συνήθως είναι τουρίστες σε μια περιοχη που κινδυνεύει. Δεν έχουν σπίτια ή περιουσίες. Άρα δεν έχουν να χάσουν τίποτα».

Τι μου έμεινε από αυτή την τραγωδία;

«Κατ’ αρχάς χάθηκαν πέντε άνθρωποι που αγωνίζονταν να σβήσουν φωτιά.

Χάθηκαν εκατοντάδες περιουσίες, ακόμα και δικών μου ανθρώπων, ζώα και πολύτιμο πράσινο που δεν μας περισσεύει, αλλά και ενώθηκαν γνωστοί και άγνωστοι για να σώσουν ό,τι μπορούσαν, ρισκάροντας ακόμα κια τη ζωή τους.

Τέλος, για 10 χρόνια δεν θα μας απασχολήσει ξανά φωτιά, γιατί δεν (απ)έμεινε τίποτα να καεί».