Η ευλογιά των πιθήκων ξανά στο προσκήνιο – Γιατί ανησυχούν οι ειδικοί
Διαβάζεται σε 3'
Νέα έξαρση της ευλογιάς των πιθήκων παρατηρείται το τελευταίο διάστημα και μάλιστα σε χώρες όπου μέχρι σήμερα δεν είχε εμφανιστεί η νόσος.
- 26 Αυγούστου 2026 20:05
Η ευλογιά των πιθήκων επιστρέφει στο προσκήνιο, καθώς νέα κρούσματα καταγράφονται σε χώρες όπου μέχρι σήμερα δεν είχε εμφανιστεί η νόσος. Η πρόσφατη έξαρση στη Γουινέα-Μπισάου, η πρώτη στη χώρα, προκαλεί ανησυχία στους ειδικούς, κυρίως λόγω του μεγάλου αριθμού παιδιών μεταξύ των ύποπτων περιστατικών.
Από το 2022 έχουν καταγραφεί παγκοσμίως σχεδόν 190.000 εργαστηριακά επιβεβαιωμένα κρούσματα σε 145 χώρες. Για χρόνια, η νόσος εμφανιζόταν κυρίως σε περιοχές της Αφρικής, όμως τα τελευταία χρόνια έχει εξαπλωθεί και σε άλλες χώρες, μέσω της μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Η ευλογιά των πιθήκων είναι λοιμώδης νόσος που συνήθως προκαλεί αρχικά πυρετό, ρίγη και μυϊκούς πόνους, ενώ στη συνέχεια εμφανίζεται χαρακτηριστικό εξάνθημα, το οποίο εξελίσσεται σε φυσαλίδες και τελικά σε κρούστες.
Πώς μεταδίδεται
Οι επιστήμονες διακρίνουν δύο βασικούς τύπους του ιού, τον κλάδο I και τον κλάδο II. Ο δεύτερος συνδέθηκε με τη μεγάλη διεθνή έξαρση του 2022, όταν η μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο αυξήθηκε σημαντικά.
Η νόσος μεταδίδεται κυρίως μέσω στενής σωματικής επαφής. Κατά την έξαρση του 2022, σημαντικό ρόλο διαδραμάτισε η σεξουαλική επαφή.
Το 2024, νέα παραλλαγή του κλάδου I στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό προκάλεσε νέα διεθνή έξαρση, με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας να κηρύσσει κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Η ανησυχία για τα παιδιά
Στη Γουινέα-Μπισάου, από τα 46 ύποπτα κρούσματα, τα 23 αφορούν παιδιά κάτω των 15 ετών, ενώ τα περισσότερα είναι κάτω των τεσσάρων ετών.
«Η ανησυχία για τα παιδιά είναι ότι διατρέχουν τον υψηλότερο κίνδυνο σοβαρής νόσησης και θανάτου από ευλογιά των πηθίκων», δήλωσε η δρ Άουλα Αμπάρα, επισημαίνοντας ότι τα μικρά παιδιά μπορεί να νοσήσουν πολύ πιο σοβαρά από τους υγιείς ενήλικες.
Οι ειδικοί, ωστόσο, συνιστούν προσοχή στην ερμηνεία των στοιχείων, καθώς σε περιοχές με περιορισμένες υγειονομικές υποδομές οι οικογένειες μπορεί να αναζητούν συχνότερα ιατρική βοήθεια για τα παιδιά.
Εμβόλια και θεραπεία
Ο ΠΟΥ συστήνει δύο εμβόλια κατά της ευλογιάς των πιθήκων, τα οποία μπορούν να χορηγηθούν σε άτομα υψηλού κινδύνου ή σε όσους έχουν έρθει σε επαφή με επιβεβαιωμένο κρούσμα. Ωστόσο, η πρόσβαση στα εμβόλια παραμένει άνιση, με τις μεγαλύτερες ανάγκες να εντοπίζονται στις φτωχότερες χώρες.
Παράλληλα, κλινική δοκιμή του αντιιικού φαρμάκου tecovirimat στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό δεν έδειξε ότι είναι αποτελεσματικότερο από το εικονικό φάρμακο. Η μελέτη ανέδειξε, αντίθετα, τη σημασία της έγκαιρης διάγνωσης και της σωστής υποστηρικτικής φροντίδας.
«Τα εμβόλια είναι σημαντικά, αλλά οι εξάρσεις δεν ελέγχονται μόνο με εμβόλια», τόνισε η Αμπάρα, υπογραμμίζοντας τη σημασία της έγκαιρης ανίχνευσης, της ιχνηλάτησης επαφών και της επιτήρησης της δημόσιας υγείας.
