Αγαπάς την υγεία σου; Τότε μακριά από τις αποδείξεις!
Διαβάζεται σε 5'
Ειδικός στην βιοϊατρική επιστήμη εξηγεί γιατί δεν πρέπει να ακουμπάμε τις αποδείξεις από τις αγορές μας και τι πρέπει να κάνουν όσοι τις δίνουν.
- 09 Οκτωβρίου 2026 06:13
Κάθε μέρα αγοράζεις το κάτι τις σου, είτε πρόκειται για έναν καφέ και μια επίσκεψη στο super market, είτε για μια πιο εντυπωσιακή έξοδο. Όταν πληρώνεις, σου δίνουν την απόδειξη.
Τι την κάνεις;
Την πιάνεις και τη βάζεις στην τσέπη ή την τσάντα σου; Την πιάνεις για να την πετάξεις; Ή την αφήνεις εκεί που είναι;
Σήμερα θα διαβάσεις γιατί θα ήταν χρήσιμο να μην την πλησιάζεις, αφού μελέτες δείχνουν πως μπορεί να μας αρρωστήσει.
Εδώ θα χρειαστεί μια διευκρίνιση: δεν μας αρρωσταίνει το άγγιγμα μιας απόδειξης, αλλά η επαναλαμβανόμενη έκθεση με την πάροδο του χρόνου. Ιδιαίτερα αν έχουμε κάποιο ορμονικό πρόβλημα.
Πώς γίνονται επικίνδυνες οι αποδείξεις
Η Δρ Rhonda Patrick της εξειδίκευσης στην βιοϊατρική επιστήμη εξήγησε το λόγο που δεν πρέπει να ακουμπάμε τις αποδείξεις.
«Είναι κυριολεκτικά καλυμμένες με BPA».
Η δισφαινόλη Α (Bisphenol A -ΒΡΑ) είναι συνθετικό βιομηχανικό χημικό που χρησιμοποιείται από το ‘50, κατ’ αρχάς για την κατασκευή σκληρών σκληρών πολυανθρακικών πλαστικών και εποξειδικών ρητινών.
Για παράδειγμα, πλαστικές συσκευασίες για τρόφιμα και υγρά, επιτραπέζια σκεύη, αντικείμενα ανθεκτικά στη θραύση, επιστρώσεις σε κονσέρβες και κουτιά, ποτών και τροφίμων, τα σφραγίσματα που μας κάνει ο οδοντίατρος και άλλον ιατρικό εξοπλισμό.
Οι επιπτώσεις της BPA στην υγεία και στο ορμονικό σύστημα
Γιατροί και οργανισμοί έχουν εξηγήσει ότι η BPA θεωρείται ενδοκρινικός διαταράκτης, καθώς έχει την ικανότητα να “μιμείται” τη δομή των φυσικών ορμονών του σώματος και κυρίως των οιστρογόνων και να παρεμβαίνει στη λειτουργία τους.
Όπως έχει εξηγήσει ο διακεκριμένος Αμερικανός παιδίατρος και επιδημιολόγος, Δρ Philip J. Landrigan «οι δισφαινόλες είναι συνθετικές χημικές ουσίες που όταν εισέρχονται στο ανθρώπινο σώμα, μπορούν να “χακάρουν” ή να καταλάβουν το ενδοκρινικό σύστημα και να στείλουν παραμορφωμένα σήματα στα όργανα του σώματος. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε ασθένειες».
Λόγω αυτής της ορμονικής της δράσης, η χρόνια έκθεση σε BPA έχει συσχετιστεί με μεγαλύτερη πιθανότητα ανάπτυξης ορμονοεξαρτώμενων μορφών καρκίνου, όπως ο καρκίνος του μαστού και ο καρκίνος του προστάτη
Μελέτη έχει αποκαλύψει επίσης, ότι στους άνδρες, αυτό σημαίνει ότι μπορεί να μειώσει την ποιότητα του σπέρματος, να επηρεάσει τη σεξουαλική λειτουργία και να μειώσει τα επίπεδα τεστοστερόνης.
Στις γυναίκες, όπως έχουν ανακαλύψει ερευνητές έχει συνδεθεί με ορμονικές ανισορροπίες, σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, ενδομητρική υπερπλασία και αυξημένο κίνδυνο αποβολών.
Σε όλους, κατά την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA), μπορεί να βλάψει το ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα, ακόμα και σε εξαιρετικά χαμηλές δόσεις, με την αύξηση της ευαισθησίας σε λοιμώξεις ή φλεγμονώδεις παθήσεις.
Επίσης, επειδή επηρεάζει το μεταβολισμό της γλυκόζης και την έκκριση ινσουλίνης, σε υψηλά επίπεδα μπορεί να οδηγήσει σε αυξημένο κίνδυνο διαβήτη τύπου 2, παχυσαρκία και ανεπιθύμητη αύξηση βάρους, όπως και υπέρταση και καρδιακές παθήσεις.
Aπό τον Ιανουάριο του 2020, η Ευρωπαϊκή Ένωση (Κανονισμός EE 2016/2235) απαγόρευσε τη χρήση BPA σε θερμικό χαρτί, σε συγκέντρωση ίση ή μεγαλύτερη από 0,02% κατά βάρος.
Πολλοί κατασκευαστές το αντικατέστησαν με τη δισφαινόλη S (BPS), για την οποία νεότερες μελέτες δείχνουν πως έχει παρόμοιες παρενέργειες, ως ενδοκρινικός διαταράκτης.
Έτσι, η η ευρωπαϊκή νομοθεσία να κινείται πλέον σταδιακά προς την αυστηροποίηση των ορίων και για τις εναλλακτικές δισφαινόλες.
Η επίδραση των απολυμαντικών χεριών και των ενυδατικών κρεμών
Η ειδικός λέει πως η απόδειξη δεν “βγαίνει” από εκτυπωτή και δεν αφορά συμβατικό μελάνι. Είναι θερμική εκτύπωση.
Ενώ λοιπόν, ο παραδοσιακός εκτυπωτής εκτόξευε μελάνι σε μικροσκοπικά σημεία του χαρτιού, στη θερμική εκτύπωση η κεφαλή εφαρμόζει θερμότητα σε ειδικά επικαλυμμένο χαρτί.
Η BPA βρίσκεται σε “ελεύθερη” μορφή στις αποδείξεις -δεν είναι συνδεδεμένο με πολυμερές- και μεταφέρεται εύκολα στο δέρμα.
«Οι άνθρωποι που χειρίζονται αποδείξεις, όπως οι ταμίες έχουν πολύ υψηλά επίπεδα BPA, ειδικά αν χρησιμοποιούν απολυμαντικά χεριών και ενυδατικές κρέμες, που περιέχουν ενισχυτές διείσδυσης».
Όταν λοιπόν, υπάρχει επαφή, διασπώνται τα φυσικά λίπη του δέρματος και αυξάνεται δραματικά η απορρόφηση του ΒΡΑ.
«Τα απολυμαντικά χεριών το μεταφέρουν μέσα στην κυκλοφορία του αίματός σας, περίπου 100 φορές υψηλότερα από το αν δεν τα βάζαμε», όπως έχει δείξει μελέτη.
Πώς μπορούμε να προστατευτούμε
Η Δρ Patrick πρότεινε μέτρα προφύλαξης, όπως να διπλώνουμε την απόδειξη με την τυπωμένη πλευρά προς τα μέσα. Ή να ζητάμε να μας σταλεί η απόδειξη με email.
«Αν είστε εσείς που δίνετε τις αποδείξεις, αποφύγετε το απολυμαντικό χεριών ή την ενυδατική κρέμα πριν πιάσετε την απόδειξη, πλύνετε τα χέρια σας με ζεστό νερό και σαπούνι μετά την επαφή και φορέστε γάντια, όχι από λάτεξ, αλλά από νιτρίλιο», συνθετικό πολυμερές καουτσούκ που δεν έχει αλλεργιογόνα, αλλά έχει υψηλή αντοχή.
«Θα σας προστατεύσουν από το να διαπεράσει το BPA το δερματικό φραγμό και να φτάσει στην κυκλοφορία του αίματος, κάτι που δεν κάνουν τα γάντια από λάτεξ», που είναι πιο πορώδη.