ΕΟΠΑΕ: Επιστολή SOS στον Μητσοτάκη από την Παγκόσμια Ομοσπονδία Θεραπευτικών Κοινοτήτων

Η Παγκόσμια Ομοσπονδία Θεραπευτικών Κοινοτήτων (WFTC) έστειλε την Παρασκευή, 3 Ιουλίου, επιστολή στον πρωθυπουργό Κυριάκου Μητσοτάκη, εκφράζοντας την έντονη ανησυχία της για όσα συμβαίνουν στην Ελλάδα στον χώρο της θεραπείας και την απεξάρτησης.

Στην επιστολή, που παρουσιάζει σήμερα το NEWS24/7, η Ομοσπονδία κάνει λόγο για εμφανή έλλειψη ουσιαστικής διαβούλευσης με επαγγελματίες και άλλα εμπλεκόμενα μέρη, φόβο για κατακερματισμό των υπηρεσιών θεραπείας, εκτεταμένες μετακινήσεις προσωπικού από το ένα πρόγραμμα στο άλλο, οι οποίες κινδυνεύουν να μειώσουν τη θεραπευτική αποτελεσματικότητα και τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του μοντέλου.

Για τον λόγο αυτό, η Ομοσπονδία καλεί τον πρωθυπουργό να επανεξετάσει τις αλλαγές που έφερε νόμος του 2024 που ενοποίησε όλα τα προγράμματα, στεγνά και μη, ιδρύοντας τον ΕΟΠΑΕ (Εθνικός Οργανισμός Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων) και να διαφυλάξει τις αξίες και τις οργανωτικές αρχές που έχουν καθιερώσει τις Θεραπευτικές Κοινότητες της Ελλάδας ως ένα διεθνώς αναγνωρισμένο πρότυπο αντιμετώπισης των εξαρτήσεων.

Υπενθυμιζεται πως το NEWS24/7 ήδη από πέρυσι έχει αναδείξει τις έντονες αντιδράσεις των μελών των θεραπευτικών προγραμμάτων στην Ελλάδα για τον τρόπο λειτουργίας του ΕΟΠΑΕ, ενώ πρόσφατα αποκάλυψε το περιστατικό στο Ηράκλειο όπου ένας 45χρονος άνδρας βρέθηκε νεκρός στο σπίτι του, δύο ημέρες αφότου είχε ζητηθεί η άμεση ένταξη του στη θεραπευτική κοινότητα της πόλης χωρίς αυτό να γίνει δεκτό. Το ζήτημα μάλιστα πήγε στη Βουλή με τρεις ερωτήσεις της αντιπολίτευσης.

Ολόκληρη η επιστολή την οποία υπογράφει η Αμερικανίδα Πρόεδρος της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Θεραπευτικών Κοινοτήτων (WFTC) Δρ. Sushma Taylor:

Αξιότιμε κύριε Πρωθυπουργέ,

Θα θέλαμε να εκφράσουμε τη βαθιά ανησυχία μας για τις τελευταίες εξελίξεις στην Ελλάδα σχετικά τα στεγνά προγράμματα απεξάρτησης και ιδίως αυτά που βασίζονται στο μοντέλο των Θεραπευτικών Κοινοτήτων.

Ως Παγκόσμια Ομοσπονδία Θεραπευτικών Κοινοτήτων εκπροσωπούμε εκατοντάδες τέτοια προγράμματα σε όλον τον κόσμο, αποτελώντας τον θεματοφύλακα μιας παγκόσμια αναγνωρισμένης θεραπευτικής προσέγγισης, η οποία έχει βοηθήσει χιλιάδες ανθρώπους να απεξαρτηθούν, να επανενταχθούν στην κοινωνία και να γίνουν ενεργά μέλη της.

Αντιλαμβανόμαστε ότι η πρόσφατη αναδιάρθρωση των υπηρεσιών αντιμετώπισης των εξαρτήσεων υπό τον ΕΟΠΑΕ έχει επιφέρει σημαντικές αλλαγές στην οργάνωση και τη λειτουργία των Θεραπευτικών Κοινοτήτων. Εκφράζουμε την ανησυχία μας ότι οι μεταρρυθμίσεις αυτές ενδέχεται να θέσουν σε κίνδυνο τις θεμελιώδεις αρχές που κατέστησαν το μοντέλο αυτό αποτελεσματικό για περισσότερες από επτά δεκαετίες.

Οι Θεραπευτικές Κοινότητες βασίζονται στην αυτοβοήθεια, την αλληλοβοήθεια, την κοινή ευθύνη και την ενεργό συμμετοχή των μελών σε όλες τις πτυχές της διαδικασίας απεξάρτησης. Η απεξάρτηση νοείται όχι μόνο ως αποχή από τη χρήση ουσιών, αλλά και ως ανάπτυξη προσωπικής ευθύνης, κοινωνικής λειτουργικότητας και μιας ζωής με νόημα και αξίες. Αυτές οι αρχές διαφοροποιούν το μοντέλο της Θεραπευτικής Κοινότητας από τις πιο παραδοσιακές θεραπευτικές προσεγγίσεις και αποτελούν τον πυρήνα της διεθνώς αναγνωρισμένης επιτυχίας του.

Ειδικότερα, εκφράζουμε την ανησυχία ότι οι τρέχουσες μεταρρυθμίσεις ενδέχεται να αποδυναμώσουν την ταυτότητα και την αυτονομία των Θεραπευτικών Κοινοτήτων, να περιορίσουν τις δυνατότητες αυτοδιαχείρισης και συμμετοχής των μελών, να κατακερματίσουν τις ολοκληρωμένες υπηρεσίες θεραπείας, να μειώσουν την πολύτιμη συμβολή των αποφοίτων των προγραμμάτων-ειδικών θεραπευτών και να περιορίσουν την ενεργό εμπλοκή των οικογενειών στη διαδικασία απεξάρτησης. Συνολικά, οι αλλαγές αυτές ενέχουν τον κίνδυνο να μειώσουν τη θεραπευτική αποτελεσματικότητα και τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του μοντέλου.

Μας ανησυχεί επίσης η εμφανής έλλειψη ουσιαστικής διαβούλευσης με επαγγελματίες και άλλα εμπλεκόμενα μέρη, καθώς και αποφάσεις, συμπεριλαμβανομένων των εκτεταμένων μετακινήσεων προσωπικού από το ένα πρόγραμμα στο άλλο, οι οποίες ενδέχεται να διαταράξουν τη θεραπευτική συνέχεια.

Καλούμε με σεβασμό την Κυβέρνησή σας να επανεξετάσει αυτές τις αλλαγές και να διαφυλάξει τις θεμελιώδεις αξίες και τις οργανωτικές αρχές που έχουν καθιερώσει τις Θεραπευτικές Κοινότητες της Ελλάδας ως ένα διεθνώς αναγνωρισμένο πρότυπο αντιμετώπισης των εξαρτήσεων. Η διασφάλιση αυτών των αρχών θα συμβάλει στο να συνεχίσουν να παρέχονται υψηλής ποιότητας υπηρεσίες απεξάρτησης προς όφελος των ατόμων, των οικογενειών και των κοινοτήτων.

Με σεβασμό,

Δρ. Sushma Taylor

Πρόεδρος της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Θεραπευτικών Κοινοτήτων (WFTC).