Μονεμβασιά: Η απουσία οικοδομικής άδειας δεν δικαιολογείται από τον αρχαιολογικό νόμο

Απαντώντας σε επίκαιρη ερώτηση τις προάλλες στη Βουλή, η Λίνα Μενδώνη ισχυρίστηκε ότι το έργο της κατασκευής τελεφερίκ στο Βράχο της Μονεμβασιάς δεν χρειάζεται οικοδομική άδεια επικαλούμενη “διατάξεις” του αρχαιολογικού νόμου.

Επειδή η Υπουργός Πολιτισμού δεν μπήκε στον κόπο να γνωστοποιήσει σε ποιες διατάξεις αναφέρεται αποστείλαμε σχετικό ερώτημα στο Γραφείο Τύπου του ΥΠΠΟ.

Η απάντηση ήταν η εξής:

“Επισημαίνεται ότι, σύμφωνα με το άρθρο 40 του Ν. 4858/2021: 

“1. Οι εργασίες σε ακίνητα μνημεία και ιδίως η συντήρηση, η στερέωση, η αποκατάσταση, η αναστήλωση, η κατάχωση, η τοποθέτηση προστατευτικών στεγών, η διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου και οι εργασίες που αποβλέπουν σε απόδοση σε χρήση ή σε φιλοξενία χρήσεων αποσκοπούν στη διατήρηση της υλικής υπόστασης και της αυθεντικότητάς τους, την ανάδειξη και εν γένει στην προστασία τους.

Διενεργούνται σύμφωνα με μελέτη, η οποία εγκρίνεται από την Υπηρεσία ύστερα από γνώμη του Συμβουλίου, ή αν αυτές είναι μείζονος σημασίας, με απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού και Αθλητισμού ύστερα από γνώμη του Συμβουλίου. Για την έγκριση της μελέτης απαιτείται να έχει προηγηθεί η τεκμηρίωση του μνημειακού χαρακτήρα του ακινήτου.
[…]

3. Εάν οι αναφερόμενες στο παρόν […] εκτελούνται από την Υπηρεσία, δεν απαιτείται η έκδοση οικοδομικής άδειας”.

Επιπλέον, επισημαίνεται ότι το έργο της προμήθειας και της εγκατάστασης αναβατορίου ατόμων για το κάστρο της Μονεμβασίας εκτελείται μέσω Προγραμματικής Σύμβασης Πολιτισμικής Ανάπτυξης, στην οποία συμβεβλημένο μέρος είναι και το Υπουργείο Πολιτισμού, ενώ στην Επιτροπή Παρακολούθησης, αρμόδια για θέματα εκτέλεσης του έργου, η οποία συστήθηκε δυνάμει της Προγραμματικής, μετέχουν οι αρμόδιες Υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού.

Κατόπιν των ανωτέρω, τεκμαίρεται ότι για την υλοποίηση του εν θέματι έργου δεν απαιτείται η έκδοση οικοδομικής άδειας”.

Μετά από πίεση δηλαδή το ΥΠΠΟ τόνισε ότι η μη ύπαρξη οικοδομικής άδεια “στηρίζεται” στο άρθρο 40 του αρχαιολογικού νόμου. Το συμπέρασμα όμως του Υπουργείου μπορεί να χαρακτηριστεί από έωλο μέχρι αυθαίρετο.

Γιατί; Διότι το εν λόγο έργο δεν το εκτελεί η “Υπηρεσία” (κεντρικές ή περιφερειακές του ΥΠΠΟ δηλαδή). Δεν πρόκειται ούτε για αναστήλωση ούτε για συντήρηση ούτε κάτι άλλο παρεμφερές. Αντιθέτως, προκύπτει ξεκάθαρα ότι έχουμε να κάνουμε με νέα δόμηση.

Εξ άλλου, όπως έχουμε γράψει και άλλες φορές σε σχετικά ρεπορτάζ του NEWS 24/7, το τεύχος προμελέτης του έργου, που συντάχθηκε με ευθύνη του Δήμου Μονεμβασιάς τον Ιούνιο του 2022, η οικοδομική άδεια εθεωρείτο απαραίτητη για τη διενέργεια του έργου.

Θυμίζουμε ότι στη σελίδα 4 του τεύχους προμελέτης διαβάζουμε: Η υπογραφή της σύμβασης, στο εξής ΥΣ (Υπογραφή Σύμβασης), είναι το πρώτο ορόσημο το οποίο καθορίζει όλες τις επιμέρους προθεσμίες των δράσεων που αναφέρονται στους παρακάτω πίνακες μέχρι το επόμενο ορόσημο το οποίο αναφέρεται στη συνέχεια. Η έγκριση επέμβασης και η έκδοση της οικοδομικής άδειας αποτελούν το δεύτερο ορόσημο, στο εξής ΑΕ (Άδεια Επέμβασης), και καθορίζει όλες τις υπόλοιπες επιμέρους προθεσμίες των δράσεων που αναφέρονται στους ανωτέρω πίνακες μέχρι την ολοκλήρωση της σύμβασης”.

Προφανώς οι συντάκτες του τεύχους προμελέτης έκριναν ότι δεν μπορούν να κάνουν χρήση του άρθρο 40 του αρχαιολογικού νόμου και μίλησαν ξεκάθαρα για το απαραίτητο της άδειας.

Κάτι άλλο που ξεχνάει το Υπουργείο Πολιτισμού είναι ότι κύριος του έργου και φορέας υλοποίησης είναι ο Δήμος Μονεμβασίας. Το Υπουργείο Πολιτισμού δεν είναι ούτε Διευθύνουσα Υπηρεσία ούτε Προϊσταμένη Αρχή. Πως λοιπόν μπορεί να εφαρμοστεί το άρθρο 40;

Και αφού μιλάμε για ανέγερση νέου κτιρίου ας δούμε και το παράδειγμα του αρχαιολογικού χώρου της Φιλερήμου στη Ρόδο. Για την ανέγερση νέου εκδοτηρίου και την ανέγερση νέων χώρων υγιεινής και χώρου Η/Μ εγκαταστάσεων έχουν εκδοθεί κανονικότατα οικοδομικές άδειες ενώ κύριος του έργου είναι Εφορεία Αρχαιοτήτων Δωδεκανήσου. Δεν έγινε επίκληση του άρθρου 40 για τη μη έκδοση άδειας.

Συνεπώς, περιμένουμε από τους αρμόδιους να εμφανίσουν άμεσα την οικοδομική άδεια για το έργο στη Μονεμβασιά το οποίο μάλιστα συνεχίζεται.

Συγκεκριμένα ερωτήματα για το έργο την ίδια ώρα διατύπωσε, τέλος, και ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων.

Ιδού: