Ο Ερμής ετοιμάζεται να αποκαλύψει τα μυστικά του – Η αποστολή που “κόβει” την ανάσα
Διαβάζεται σε 4'
Οκτώ χρόνια ταξιδιού θα κριθούν σε μόλις 37 λεπτά. Το διαστημικό σκάφος BepiColombo πλησιάζει τον Ερμή για να αποκαλύψει τα μυστικά ενός αινιγματικού πλανήτη.
- 20 Νοεμβρίου 2026 12:26
Έπειτα από ένα ταξίδι οκτώ ετών και σχεδόν 10 δισεκατομμυρίων χιλιομέτρων στο διάστημα, το διαστημικό σκάφος BepiColombo βρίσκεται μια ανάσα από τον Ερμή.
Σε ένα περιβάλλον ακραίων αντιθέσεων (με τη θερμοκρασία να εκτοξεύεται στους 430 βαθμούς Κελσίου πριν βυθιστεί στους -180) η κοινή αποστολή Ευρώπης και Ιαπωνίας ετοιμάζεται για τον πιο κρίσιμο ελιγμό της, φιλοδοξώντας να φωτίσει τα μεγάλα αινίγματα του πιο παρεξηγημένου πλανήτη του εσωτερικού ηλιακού συστήματος.
Έπειτα από οκτώ χρόνια ταξιδιού και έχοντας διανύσει σχεδόν 10 δισ. χιλιόμετρα, το BepiColombo πρόκειται να φτάσει στον τελικό του προορισμό και να τεθεί σε τροχιά γύρω από τον Ερμή. Θα εισέλθει σε ένα εξαιρετικά εχθρικό περιβάλλον: ως ο πλησιέστερος πλανήτης στον Ήλιο, ο Ερμής βιώνει θερμοκρασίες που αγγίζουν τους αμείλικτους 430°C και βυθίζονται στους -180°C, ενώ βομβαρδίζεται διαρκώς από έντονη ηλιακή ακτινοβολία.
Μέχρι σήμερα, ο πλανήτης έχει εξερευνηθεί ελάχιστα, όμως η αποστολή φιλοδοξεί να λύσει ορισμένα από τα μεγαλύτερα μυστήριά του, όπως το γιατί υπάρχει πάγος στους κρατήρες του παρά τη γειτνίαση με τον Ήλιο, αλλά και τι είναι οι παράξενες κοιλότητες που καλύπτουν την επιφάνειά του.
«Είναι ένας κάπως παραμελημένος πλανήτης στο εσωτερικό Ηλιακό Σύστημα, αλλά νομίζω πως αυτός είναι ένας από τους λόγους που είναι τόσο συναρπαστικός», δήλωσε στο BBC η καθηγήτρια Έμα Μπανς από το Πανεπιστήμιο του Λέστερ, κύρια ερευνήτρια της αποστολής. «Θέλουμε πραγματικά να κατανοήσουμε πώς σχηματίστηκε, πώς εξελίχθηκε, πώς μοιάζει σήμερα, αλλά και πώς αλληλεπιδρά με τον Ήλιο και τα ακραία διαστημικά καιρικά φαινόμενα».
Η αποστολή BepiColombo εκτοξεύθηκε το 2018 από τη Γαλλική Γουιάνα. Κατευθυνόμενο βαθιά στο εσωτερικό ηλιακό σύστημα, το σκάφος χρειάστηκε να παλέψει με την τεράστια βαρυτική έλξη του Ήλιου.
Για να επιβραδύνει αρκετά ώστε να μπει σε τροχιά, είχε διαρκώς “πατημένα τα φρένα” και ακολούθησε μια δαιδαλώδη πορεία, κάνοντας έναν γύρο γύρω από τη Γη, δύο γύρω από την Αφροδίτη και έξι γύρω από τον Ερμή. Το ταξίδι υπολογιζόταν να διαρκέσει επτά χρόνια, αλλά ένα πρόβλημα στο σύστημα πρόωσης το παρέτεινε κατά έναν χρόνο.
Ο τελικός ελιγμός είναι ιδιαίτερα ριψοκίνδυνος. Απαιτεί ένα “χειρόφρενο” διάρκειας 37 λεπτών ώστε το σκάφος να συλληφθεί από τη βαρύτητα του πλανήτη. Αν κάτι πάει στραβά, θα προσπεράσει τον Ερμή. Μέχρι σήμερα, μόλις δύο αποστολές της NASA έχουν επισκεφθεί τον πλανήτη: το Mariner-10 τη δεκαετία του 1970 και το Messenger, που παρέμεινε σε τροχιά για τέσσερα χρόνια από το 2011.
Ένας κόσμος γεμάτος αντιφάσεις
Λίγο μεγαλύτερος από τη Σελήνη μας, ο Ερμής καλύπτεται από αρχαία ηφαίστεια, πανύψηλους γκρεμούς και κολοσσιαίους κρατήρες, ενώ ο χρόνος εκεί κυλά αλλόκοτα: ένα έτος διαρκεί μόλις 88 γήινες ημέρες, αλλά η αργή περιστροφή γύρω από τον άξονά του κάνει μία μόνο ημέρα να διαρκεί 59 γήινες ημέρες.
Πέρα από τον πάγο στους πολικούς κρατήρες, το σκάφος θα μελετήσει χιλιάδες ρηχές, νεαρές (περίπου 100.000 ετών) κοιλότητες με απότομα τοιχώματα, που δεν είναι κρατήρες πρόσκρουσης και η προέλευσή τους παραμένει άγνωστη.
Παράλληλα, θα εξετάσει τον δυσανάλογα τεράστιο μεταλλικό πυρήνα του πλανήτη. Όπως εξήγησε η καθηγήτρια Μπανς, ο Ερμής ίσως υπήρξε θύμα μιας κοσμικής “σύγκρουσης με εγκατάλειψη” -ή διαδοχικών συγκρούσεων- που απογύμνωσαν τον φλοιό και τον μανδύα του, ή απλώς σχηματίστηκε σε μια περιοχή πλούσια σε μέταλλα.
Η αποστολή λειτουργεί ως “δύο σε ένα”. Λίγες εβδομάδες μετά την άφιξη, τα δύο σκάφη που ταξίδευαν ενωμένα θα διαχωριστούν. Εκείνο της ESA θα μελετήσει την επιφάνεια από κοντά και της JAXA από απόσταση.
Η Τζέσικα Μάρσαλ, μηχανικός συστημάτων στην Airbus που κατασκεύασε το σκάφος -ομοίωμα του οποίου εκτίθεται στο Μουσείο Επιστημών του Λονδίνου- χαρακτήρισε τη στιγμή του διαχωρισμού “ιδιαίτερα αγχωτική”. Έπειτα από οκτώ χρόνια έκθεσης σε σκληρή ακτινοβολία και ακραίες θερμοκρασίες, ένας ειδικός μηχανισμός ελατηρίου θα πρέπει να απελευθερώσει απαλά τα δύο σκάφη, δίνοντας ταυτόχρονα την αρχική περιστροφή στον ιαπωνικό δορυφόρο.
Με δύο τροχιακά σκάφη εξοπλισμένα με σύγχρονα όργανα, η επιστημονική ομάδα ελπίζει να λύσει τα μυστήρια του Ερμή, γνωρίζοντας πως ενδέχεται να ανακαλύψει ακόμη περισσότερα.