Από τα drones στο Cyber Security: Πώς χτίζεται το ελληνικό οικοσύστημα αμυντικής καινοτομίας

Περισσότερα από 250 εκατ. ευρώ αναμένεται να κατευθυνθούν τα επόμενα χρόνια στο ελληνικό οικοσύστημα αμυντικής τεχνολογίας και καινοτομίας μέσω του Ελληνικού Κέντρου Αμυντικής Καινοτομίας (ΕΛΚΑΚ), σηματοδοτώντας μια νέα φάση ανάπτυξης για τον κλάδο.

Αυτό αναδείχθηκε, κατά την παρουσίαση του απολογισμού της πρώτης διετίας λειτουργίας του οργανισμού, η διοίκηση του ΕΛΚΑΚ περιε΄γραψε το χρηματοδοτικό και αναπτυξιακό αποτύπωμα που διαμορφώνεται, καθώς και τις προοπτικές περαιτέρω ενίσχυσης της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας.

Οι διαθέσιμοι πόροι περιλαμβάνουν 90 εκατ. ευρώ για έργα έρευνας και ανάπτυξης, 14 εκατ. ευρώ που έχουν ήδη συμβασιοποιηθεί, 85 εκατ. ευρώ για την κάλυψη της εθνικής συμμετοχής σε ευρωπαϊκά ερευνητικά προγράμματα, καθώς και επιπλέον 60 εκατ. ευρώ που το ΕΛΚΑΚ επιδιώκει να κινητοποιήσει μέσω συνεργασιών με ιδιώτες επενδυτές και επενδυτικά σχήματα. Τα κεφάλαια αυτά θα κατευθυνθούν κυρίως στη στήριξη νεοφυών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον τομέα της αμυντικής τεχνολογίας.

Στο πλαίσιο αυτό εξετάζεται και η δημιουργία εξειδικευμένου επενδυτικού ταμείου (defence fund), το οποίο θα επικεντρώνεται στην αμυντική καινοτομία και θα δίνει τη δυνατότητα συμμετοχής σε τράπεζες, θεσμικούς επενδυτές και άλλα επενδυτικά κεφάλαια.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της διοίκησης, η μόχλευση των παραπάνω πόρων μπορεί να πολλαπλασιάσει το οικονομικό αποτύπωμα των παρεμβάσεων του ΕΛΚΑΚ, οδηγώντας σε συνολικό αντίκτυπο που ενδέχεται να ξεπεράσει τα 450 εκατ. ευρώ για την ελληνική οικονομία και το εγχώριο αμυντικό οικοσύστημα.

Η πρώτη διετία και ο σχεδιασμός της επόμενης ημέρας

Σημειώνεται ότι το Ελληνικό Κέντρο Αμυντικής Καινοτομίας, την Τετάρτη 10 Ιουνίου 2026, διοργάνωσε την επίσημη εκδήλωση εταιρικού απολογισμού, «Δύο Χρόνια ΕΛΚΑΚ: Απολογισμός – Αποτελέσματα – Στρατηγική Προοπτική», παρουσιάζοντας τη δυναμική πορεία της εταιρείας, τα αποτελέσματα που έχουν επιτευχθεί και τα επόμενα στρατηγικά βήματα για την ενίσχυση της εγχώριας αμυντικής και τεχνολογικής καινοτομίας. Την εκδήλωση τίμησε με την παρουσία του ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, κ. Νίκος Δένδιας, ενώ παρευρέθηκαν κυβερνητικοί εκπρόσωποι, ανώτατοι αξιωματικοί, εκπρόσωποι της διπλωματικής κοινότητας, επενδυτές, επιχειρηματίες και στελέχη του οικοσυστήματος τεχνολογίας, άμυνας και καινοτομίας.

Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, κ. Νίκος Δένδιας,  απηύθυνε χαιρετισμό, υπογραμμίζοντας την επιτυχία του εγχειρήματος, τα αξιοσημείωτα αποτελέσματα της πρώτης διετίας και τη σημασία του ΕΛΚΑΚ για την ανάπτυξη στρατηγικής αυτονομίας μέσω εγχώριας αμυντικής καινοτομίας. Ο Πρόεδρος ΔΣ και Διευθύνων Σύμβουλος του ΕΛΚΑΚ, κ. Παντελής Τζωρτζάκης, απένειμε τιμητική πλακέτα στον κ. Υπουργό, καθώς και στον πρώην Πρόεδρο του Διοικητικού Συμβουλίου του ΕΛΚΑΚ, Αντιναύαρχο ε.α. και επίτιμο Αρχηγό Στόλου Παναγιώτη Λυμπέρη, για την πολύτιμη συμβολή τους και τη στήριξή τους στο έργο της εταιρείας από τα πρώτα της βήματα έως σήμερα.

Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, αποκαλύφθηκε η νέα εταιρική ταυτότητα της εταιρείας ενώ ο Διευθύνων Σύμβουλος και οι Εντεταλμένοι Σύμβουλοι του ΕΛΚΑΚ, κ. Μάρκος Βασιλικός, κ. Παναγιώτης Παπαγεωργίου και κα Τζώρτζια Πρασίνου, παρουσίασαν τα βασικά αποτελέσματα της πρώτης διετίας του ΕΛΚΑΚ, αποτυπώνοντας τη μετάβαση από τη θεσμική συγκρότηση στην επιχειρησιακή υλοποίηση. Την παρουσίαση πλαισίωσαν παρεμβάσεις του General Nicolas Cordier-Lallouet, Deputy Director της Agence de l’innovation de défense, του Dr. Ari Kristinn Jónsson, Προέδρου του NATO Innovation Fund, και του Δρ. Γεωργίου Τρουλλινού, Διευθύνοντος Συμβούλου της Intracom Defense.

Όπως επισημάνθηκε, βασική επιδίωξη του Κέντρου δεν είναι η ανάπτυξη μεμονωμένων προϊόντων, αλλά η οικοδόμηση ενός ολοκληρωμένου οικοσυστήματος που θα συνδέει τις επιχειρησιακές ανάγκες των Ενόπλων Δυνάμεων με την έρευνα, την τεχνολογία και την παραγωγή. Στόχος είναι η δημιουργία βιώσιμης βιομηχανικής βάσης και η ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της χώρας.

Ήδη το δίκτυο του ΕΛΚΑΚ αριθμεί 598 επιχειρήσεις, 371 εμπειρογνώμονες και 180 ερευνητικές ομάδες, συγκροτώντας έναν από τους μεγαλύτερους πυρήνες συνεργασίας στον χώρο της αμυντικής τεχνολογίας.

Ισχυρό αποτύπωμα στα ευρωπαϊκά προγράμματα

Ιδιαίτερα θετική, παράλληλα, καταγράφεται η εικόνα της Ελλάδας στα ευρωπαϊκά προγράμματα αμυντικής έρευνας και ανάπτυξης. Ελληνικοί φορείς συμμετέχουν στο 61% των έργων του προγράμματος EDF Work Programme 2025, ενώ σε επτά έργα έχουν αναλάβει τον ρόλο του συντονιστή.

Από τις 57 προτάσεις που εγκρίθηκαν προς χρηματοδότηση μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας (EDF), οι 34 περιλαμβάνουν ελληνική συμμετοχή, στοιχείο που καταδεικνύει την αυξανόμενη διεθνή παρουσία και ανταγωνιστικότητα των ελληνικών φορέων.

Παράλληλα, το ΕΛΚΑΚ έχει ήδη προκηρύξει 14 έργα έρευνας και ανάπτυξης συνολικού προϋπολογισμού περίπου 90 εκατ. ευρώ, ενώ νέες δράσεις έχουν δρομολογηθεί και για το 2026.

Επενδύσεις σε τεχνολογίες αιχμής

Επίσης, οι νέες πρωτοβουλίες επικεντρώνονται σε κρίσιμους τεχνολογικούς τομείς που συνδέονται με τις σύγχρονες επιχειρησιακές ανάγκες. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η αναβάθμιση του Cyber Security Operations Center του ΓΕΕΘΑ με εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης και μηχανικής μάθησης, η ανάπτυξη συστημάτων θαλάσσιας και υποθαλάσσιας επιτήρησης, μη επανδρωμένων αεροπορικών και υποβρύχιων οχημάτων, καθώς και τεχνολογιών αντιμετώπισης εχθρικών drones και περιπλανώμενων πυρομαχικών.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται επίσης στην κυβερνοασφάλεια, τους αισθητήρες, τις διαστημικές εφαρμογές, την προστασία κρίσιμων υποδομών και τα συστήματα διοίκησης και ελέγχου, πεδία στα οποία εκτιμάται ότι η Ελλάδα μπορεί να αναπτύξει ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα και εξαγώγιμη τεχνογνωσία.

Από την έρευνα στην επιχειρησιακή αξιοποίηση

Όπως μάλιστα αναφέρθηκε, τα πρώτα αποτελέσματα της λειτουργίας του Κέντρου αποτυπώνουν τη μετάβαση από τον σχεδιασμό στην εφαρμογή. Μέχρι σήμερα έχουν ολοκληρωθεί τρία έργα αμυντικής καινοτομίας που θεωρούνται ώριμα για επιχειρησιακή ένταξη στις Ένοπλες Δυνάμεις, ενώ έξι ακόμη βρίσκονται σε στάδιο υλοποίησης.

Παράλληλα, εντός του Ιουνίου ξεκινούν τρία νέα έργα έρευνας και ανάπτυξης, αξιοποιώντας για πρώτη φορά τη δυνατότητα μετατροπής επιτυχημένων λύσεων που αναδείχθηκαν μέσα από δράσεις Innovation Challenge σε πλήρως χρηματοδοτούμενα αναπτυξιακά προγράμματα.

Ενίσχυση έρευνας και ανθρώπινου δυναμικού

Το ΕΛΚΑΚ επενδύει ταυτόχρονα στην καλλιέργεια εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού. Μέσω των Ανώτατων Στρατιωτικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων χρηματοδοτούνται έξι ερευνητικά έργα συνολικού ύψους 1,3 εκατ. ευρώ, καθώς και δώδεκα διδακτορικές διατριβές.

Σημαντική θεωρείται και η υλοποίηση εκπαιδευτικού προγράμματος του MIT για στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων, με αντικείμενο τη θαλάσσια ρομποτική και τα αυτόνομα συστήματα, το οποίο πραγματοποιείται για πρώτη φορά στην Ελλάδα.

Οι startups στο επίκεντρο της νέας στρατηγικής

Επίσης, ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσίασε η έκθεση «A Dual Use Nation: Startups», η οποία αποτυπώνει τη δυναμική των ελληνικών νεοφυών επιχειρήσεων διττής χρήσης.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι το 76% των startups αναπτύσσει τεχνολογίες με εφαρμογές τόσο στον αμυντικό όσο και στον πολιτικό τομέα, ενώ το 63% δραστηριοποιείται σε λύσεις τεχνητής νοημοσύνης. Παράλληλα, σχεδόν μία στις δύο επιχειρήσεις θεωρεί ότι η ΤΝ μπορεί να αποτελέσει σημαντικό συγκριτικό πλεονέκτημα για τη χώρα σε διεθνές επίπεδο.

Την ίδια στιγμή, μέσω της πρωτοβουλίας Pitch Arena, περισσότερες από 55 εταιρείες αναζήτησαν χρηματοδότηση άνω των 100 εκατ. ευρώ μέσα στο 2026, επιβεβαιώνοντας το αυξανόμενο επενδυτικό ενδιαφέρον για τον χώρο της αμυντικής καινοτομίας.

Το βασικό συμπέρασμα που προκύπτει από την έρευνα είναι ότι η ελληνική αμυντική τεχνολογική κοινότητα διαθέτει ισχυρή καινοτομική βάση, αλλά χρειάζεται αποτελεσματικότερους μηχανισμούς μετάβασης από την ανάπτυξη μιας τεχνολογίας στην επιχειρησιακή αξιοποίηση και εμπορική κλιμάκωσή της. Σε αυτό ακριβώς το κενό φιλοδοξεί να παρέμβει το ΕΛΚΑΚ, λειτουργώντας ως καταλύτης που συνδέει την καινοτομία με τις πραγματικές ανάγκες της άμυνας και της βιομηχανίας.