ΔΕΘ: Τριπλή παρέμβαση με στόχευση κρίσιμα πολιτικά κοινά

Τρεις παράλληλους άξονες παρέμβασης —την ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος, την αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους και την προσέλκυση νέων επενδύσεων— επιχειρεί να αναδείξει η κυβέρνηση ενόψει της φετινής Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, επιδιώκοντας να συνδέσει τις άμεσες παρεμβάσεις στην καθημερινότητα με ένα ευρύτερο αφήγημα για την πορεία της οικονομίας τα επόμενα χρόνια.

Το στίγμα αυτής της στρατηγικής περιγράφει ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, σε δήλωσή του στην εφημερίδα «Απογευματινή της Κυριακής», χαρακτηρίζοντας τον Σεπτέμβριο μήνα κρίσιμων αποφάσεων για την οικονομία και τους πολίτες.

«Η απάντηση δεν μπορεί να περιορίζεται σε μια πολιτική παροχών», σημειώνει, δίνοντας το πλαίσιο της κυβερνητικής προσέγγισης. Όπως επισημαίνει, απαιτείται ένα σχέδιο που θα στηρίζει το εισόδημα, θα αντιμετωπίζει τα συσσωρευμένα βάρη του παρελθόντος και, ταυτόχρονα, θα δημιουργεί προϋποθέσεις για νέες ευκαιρίες στο μέλλον.

Η ΔΕΘ ως αφετηρία μόνιμων παρεμβάσεων

Πρώτο μεγάλο ορόσημο, στον οδικό αυτό χάρτη, αποτελεί η ΔΕΘ, όπου ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να παρουσιάσει μια συνεκτική δέσμη παρεμβάσεων που θα αφορά ευρείες κοινωνικές και επαγγελματικές ομάδες, από συνταξιούχους και εργαζόμενους έως ελεύθερους επαγγελματίες και αγρότες.

Στο επίκεντρο θα βρεθούν, σύμφωνα με τη δήλωση του υπουργού, η ελάφρυνση του οικογενειακού προϋπολογισμού, η μείωση φορολογικών βαρών και η ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος. Η κυβερνητική στόχευση, ωστόσο, είναι τα μέτρα να έχουν μόνιμα χαρακτηριστικά και να εντάσσονται στα δημοσιονομικά περιθώρια της οικονομίας, ώστε να μην εξαντλούνται σε μία συγκυριακή παρέμβαση.

Πολιτική βαρύτητα

Αναλυτές εκτιμούν, πάντως, ότι η φετινή ΔΕΘ έχει ιδιαίτερη πολιτική σημασία, καθώς η κυβέρνηση καλείται όχι μόνο να παρουσιάσει συγκεκριμένες παρεμβάσεις, αλλά και να πείσει ότι διαθέτει σχέδιο με χρονικό ορίζοντα. Σε αυτό το πλαίσιο, η ενίσχυση εισοδηματικών και κοινωνικών ομάδων που θεωρούνται κρίσιμες για την εκλογική και πολιτική ισορροπία αναμένεται να αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής.

Η λογική, σύμφωνα με αυτές τις εκτιμήσεις, δεν είναι να εξαντληθεί το διαθέσιμο πολιτικό και δημοσιονομικό κεφάλαιο σε μία μόνο εξαγγελία, αλλά να διαμορφωθεί ένας οδικός χάρτης παρεμβάσεων με βάθος τετραετίας. Με αυτόν τον τρόπο, η κυβέρνηση επιδιώκει να διατηρήσει ανοιχτό τον κύκλο των θετικών μέτρων, προσεγγίζοντας σταδιακά κρίσιμα εκλογικά ακροατήρια και ταυτόχρονα διατηρώντας το αφήγημα της δημοσιονομικής σταθερότητας.

Δεύτερος άξονας: Το ιδιωτικό χρέος και η πρώτη κατοικία

Η κυβερνητική ατζέντα του Σεπτεμβρίου, πάντως, δεν περιορίζεται στις εξαγγελίες της ΔΕΘ. Στις 21 Σεπτεμβρίου, σύμφωνα με τον υπουργό, ενεργοποιείται νέα παρέμβαση για το ιδιωτικό χρέος, με αιχμή την προστασία της πρώτης κατοικίας μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού.

Η παρέμβαση αυτή έρχεται να προστεθεί στις ρυθμίσεις των 72 δόσεων, στις βελτιώσεις του εξωδικαστικού μηχανισμού και στην αύξηση του ακατάσχετου λογαριασμού. Η στόχευση είναι να δοθεί σε περισσότερους πολίτες η δυνατότητα να διαχειριστούν συσσωρευμένες οφειλές και να αποκτήσουν μια πιο σταθερή οικονομική βάση.

Για την κυβέρνηση, το ιδιωτικό χρέος αποτελεί πεδίο με έντονη κοινωνική και πολιτική διάσταση. Όπως υπογραμμίζεται στη δήλωση του υπουργού στην «Απογευματινή της Κυριακής», δεν πρόκειται μόνο για ένα οικονομικό ζήτημα, αλλά για ένα πρόβλημα που επηρεάζει άμεσα την καθημερινότητα χιλιάδων νοικοκυριών και επαγγελματιών.

Η επιλογή να αναδειχθεί το συγκεκριμένο μέτωπο παράλληλα με τις φορολογικές και εισοδηματικές παρεμβάσεις δείχνει την προσπάθεια να καλυφθεί ένα ευρύτερο φάσμα αναγκών, δηλ.. από τον πολίτη που αναζητεί μεγαλύτερο διαθέσιμο εισόδημα έως εκείνον που εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπος με παλαιές οικονομικές εκκρεμότητες.

Τρίτος πυλώνας: Επενδύσεις και η νέα θέση της Αθήνας στον χάρτη

Ο τρίτος άξονας αφορά την προσπάθεια προσέλκυσης επενδύσεων και την αναβάθμιση της θέσης της χώρας στον διεθνή οικονομικό και χρηματοοικονομικό χάρτη.

Σύμφωνα με τον υπουργό, έχει διαμορφωθεί ένα νέο πλαίσιο με στόχο να προσελκύσει διεθνείς διαχειριστές επενδυτικών κεφαλαίων, οι οποίοι δεν θα χρησιμοποιούν την Ελλάδα μόνο ως τυπική έδρα, αλλά ως βάση πραγματικής οικονομικής δραστηριότητας.

Η κυβερνητική προσδοκία είναι ότι η εγκατάσταση στελεχών, γραφείων και επενδυτικών οργανισμών θα δημιουργήσει ένα ευρύτερο οικοσύστημα υπηρεσιών, που θα περιλαμβάνει νομικές, ελεγκτικές, τραπεζικές, συμβουλευτικές και τεχνολογικές δραστηριότητες.

Οι «σημαντικές εξελίξεις» που, όπως αναφέρεται, αναμένονται τις επόμενες εβδομάδες, εντάσσονται ακριβώς σε αυτή την προσπάθεια: η Αθήνα να αποκτήσει ισχυρότερο ρόλο σε μια διεθνή αγορά στην οποία κυριαρχούν σήμερα άλλα χρηματοοικονομικά κέντρα.

Παροχές, μεταρρυθμίσεις και το στοίχημα της πολιτικής αφήγησης

Η εικόνα που επιχειρεί να διαμορφώσει η κυβέρνηση είναι, επομένως, ευρύτερη από ένα πακέτο μέτρων της ΔΕΘ. Το ζητούμενο είναι να συνδεθούν οι άμεσες οικονομικές ελαφρύνσεις με τις πολιτικές για το ιδιωτικό χρέος και τις επενδύσεις, δημιουργώντας ένα συνεκτικό αφήγημα για την επόμενη περίοδο.

Οι αναλυτές σημειώνουν ότι η πολιτική πρόκληση για την κυβέρνηση είναι διπλή. Από τη μία πλευρά, χρειάζεται να ανταποκριθεί στις πιέσεις που εξακολουθούν να δέχονται τα νοικοκυριά και να προσεγγίσει εκ νέου κοινωνικές ομάδες και εκλογικά κοινά που θεωρούνται κρίσιμα. Από την άλλη, επιδιώκει να αποφύγει την εικόνα μιας πολιτικής που περιορίζεται σε αποσπασματικές παροχές.

Γι’ αυτό και το πιθανότερο είναι ότι η κυβερνητική στρατηγική θα αναπτυχθεί σε βάθος χρόνου, με παρεμβάσεις και ελαφρύνσεις που θα ξεδιπλώνονται σταδιακά μέσα στην τετραετία, ανάλογα και με τις δυνατότητες της οικονομίας. Η ΔΕΘ, υπό αυτή την έννοια, μπορεί να αποτελέσει όχι το τέλος, αλλά την αφετηρία ενός ευρύτερου κύκλου πολιτικών πρωτοβουλιών.

Ο κοινός παρονομαστής των τριών αξόνων, όπως τον περιγράφει ο υπουργός στη δήλωσή του στην «Απογευματινή της Κυριακής», είναι η σύνδεση της μακροοικονομικής προόδου με την καθημερινότητα του πολίτη, ήτοι, περισσότερα χρήματα στο οικογενειακό εισόδημα, δυνατότητα διαχείρισης των χρεών του παρελθόντος και νέες επενδύσεις που μπορούν να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας και προοπτικές.