Ο “αρχιτέκτονας του χάους” πίσω από τις πιο ακραίες επιλογές του Τραμπ

Για χρόνια, ο Στίβεν Μίλερ υπήρξε μια μαχητική, ακραία συντηρητική φιγούρα στο πολιτικό περιβάλλον του Ντόναλντ Τραμπ.

Το αμείλικτο, συγκρουσιακό του ύφος στο τιμόνι της χάραξης πολιτικής στον Λευκό Οίκο έθεσε σε εφαρμογή τη σκληρή ατζέντα του προέδρου για τη μετανάστευση, ενώ ο ίδιος έχει αποκτήσει ολοένα και μεγαλύτερη επιρροή στην επέκταση της ισχύος των ΗΠΑ σε ολόκληρο το Δυτικό Ημισφαίριο.

Το εκρηκτικό ξεκίνημα του 2026 – λόγω των αποφάσεων και των μέτρων της κυβέρνησης Τραμπ τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό, έχει παγιώσει τη θέση του Μίλερ ως ενός από τα ισχυρότερα πρόσωπα της κυβέρνησης.

Στην Ουάσινγκτον, αφίσες με το πρόσωπο του Μίλερ έχουν κολληθεί σε δημόσιους χώρους με τη λεζάντα «Ο φασισμός δεν είναι όμορφος». Δημοκρατικοί έχουν ζητήσει την παραίτησή του. Ακόμη και ορισμένα μέλη του ίδιου του κόμματός του έχουν αμφισβητήσει δημόσια την πολιτική του κρίση και την αποτελεσματικότητά του.

Και τις τελευταίες εβδομάδες, ο Μίλερ βρέθηκε σε άγνωστα για εκείνον νερά — ένας άνθρωπος των παρασκηνίων, ξαφνικά στο επίκεντρο της εθνικής προσοχής, με τα λόγια και τις πράξεις του να εξετάζονται εξονυχιστικά. Αναγκάστηκε να υποχωρήσει — τουλάχιστον προσωρινά — από το είδος της σύγκρουσης που συχνά απολάμβανε.

“Πάντα δυνατός”

Λίγο αφότου δύο ομοσπονδιακοί αξιωματικοί μετανάστευσης πυροβόλησαν και σκότωσαν τον Άλεξ Πρέτι στη Μινεάπολη τον περασμένο μήνα, ο Μίλερ ανήρτησε αρκετά μηνύματα στο κοινωνικό δίκτυο X, κατηγορώντας τον νοσηλευτή της Μινεάπολης ως «εγχώριο τρομοκράτη» και «δολοφόνο».

Βιντεοληπτικό υλικό αποκάλυψε αργότερα ότι ο Πρέτι, αν και έφερε νόμιμα αδειοδοτημένο όπλο, δεν απείλησε τους αξιωματικούς της Υπηρεσίας Τελωνείων και Προστασίας Συνόρων (CBP) πριν δεχθεί σπρέι πιπεριού, ακινητοποιηθεί και πυροβοληθεί δέκα φορές.

Μέρες αργότερα, ο Μίλερ εξέδωσε δήλωση προς τα μέσα ενημέρωσης υποστηρίζοντας ότι η αρχική εκτίμηση της κυβέρνησης για το περιστατικό «βασίστηκε σε αναφορές» αξιωματικών μετανάστευσης και ότι οι πράκτορες αυτοί «ενδέχεται να μην ακολούθησαν» το προβλεπόμενο πρωτόκολλο.

Ήταν μια σπάνια “κωλοτούμπα” για τον συγκρουσιακό σύμβουλο του Λευκού Οίκου — αλλά όχι αρκετή για τους Δημοκρατικούς επικριτές του, οι οποίοι τον κατηγορούν ότι ενθαρρύνει την Υπηρεσία Μετανάστευσης και Τελωνείων (ICE) να καταστέλλει βίαια τις διαμαρτυρίες.

«Δεν ήταν αρκετό για τον Στίβεν Μίλερ ότι αυτοί οι Αμερικανοί πολίτες δολοφονήθηκαν από την ICE και την CBP· έπρεπε να τους συκοφαντήσει με ψέματα και μετά τον θάνατό τους», έγραψε ο βουλευτής Ντον Μπέιερ της Βιρτζίνια σε ανάρτηση στο κοινωνικό δίκτυο Bluesky.

«Ο Μίλερ είναι ένας διαταραγμένος, αιμοδιψής μισαλλόδοξος και οι πολιτικές του θέτουν ζωές σε κίνδυνο κάθε μέρα που παραμένει στην εξουσία».

Τον Μάιο, ο Μίλερ απαίτησε από τις αρχές επιβολής της μεταναστευτικής νομοθεσίας να κάνουν περισσότερα για τη σύλληψη και την απέλαση παράτυπων μεταναστών στις αμερικανικές πόλεις. Είπε στο Fox News ότι η κυβέρνηση είχε θέσει στόχο 3.000 συλλήψεις την ημέρα — αριθμό που ξεπερνούσε κατά πολύ τα προηγούμενα δεδομένα.

Σύμφωνα με το Washington Examiner, σε μία συνάντηση ο Μίλερ «κατακεραύνωσε» ομοσπονδιακούς αξιωματούχους μετανάστευσης επειδή δεν έκαναν αρκετά για τη σύλληψη παράτυπων μεταναστών σε όλη τη χώρα. Έκτοτε, η κυβέρνηση έχει εντείνει την επιβολή του νόμου σε ολοένα και περισσότερες μεγάλες αμερικανικές πόλεις, όπως η Ουάσινγκτον, η Σάρλοτ, το Σικάγο και, πιο πρόσφατα, η Μινεάπολη.

«Ό,τι έχω κάνει, το έχω κάνει κατ’ εντολή του προέδρου και του Στίβεν», δήλωσε πρόσφατα στο Axios η υπουργός Εσωτερικής Ασφάλειας Κρίστι Νόεμ, εν μέρει ως απάντηση στις επικρίσεις ότι εκείνη ήταν η κινητήριος δύναμη πίσω από τις σκληρές ενέργειες επιβολής της μεταναστευτικής πολιτικής.

Οι Αμερικανοί απομακρύνονται από τις τακτικές στο μεταναστευτικό

Ο Μίλερ έχει αρνηθεί ότι καθοδηγείται από ρατσιστικές ή μισαλλόδοξες αντιλήψεις. Υπερασπίζεται τη μεταναστευτική πολιτική του Τραμπ ως αντανάκλαση αυτού που οι ψηφοφόροι εξέλεξαν τον Τραμπ να υλοποιήσει.

Ωστόσο, σε μια κίνηση που θεωρείται ρήξη με την επιθετική προσέγγιση του Μίλερ, ο Τραμπ δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι η καταστολή χρειάζεται «πιο ήπιο άγγιγμα» μετά τους θανάτους του Πρέτι και της Ρενέ Γκουντ, μιας ακόμη Αμερικανίδας πολίτη που σκοτώθηκε από αξιωματικούς μετανάστευσης στη Μινεάπολη.

Η συνολική αποδοχή της μεταναστευτικής πολιτικής του Τραμπ έχει πέσει στο 39%, το χαμηλότερο επίπεδο από τότε που επέστρεψε στον Λευκό Οίκο, σύμφωνα με δημοσκόπηση των Reuters–Ipsos. Και μια σαφής πλειοψηφία, 58%, δηλώνει ότι οι τακτικές επιβολής του νόμου από πράκτορες της ICE έχουν «ξεπεράσει τα όρια».

Η τάση αυτή φέρνει τον Μίλερ στο επίκεντρο της κριτικής, καθώς οι Ρεπουμπλικανοί προετοιμάζονται για τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου για το Κογκρέσο.

«Ο Μίλερ είναι ο αρχιτέκτονας αυτής της πολιτικής μαζικών απελάσεων», δήλωσε ο Μπράιαν Λάνζα, συντηρητικός στρατηγικός σύμβουλος που εργάστηκε στις προεδρικές εκστρατείες του Τραμπ το 2016 και το 2024. «Τον Νοέμβριο θα μάθουμε αν φέρει την ευθύνη γι’ αυτήν. Οι ψηφοφόροι, στο τέλος της ημέρας, μπορεί να είναι πολύ αμείλικτοι».

Ωστόσο, ο Μίλερ έχει αποδείξει όλα αυτά τα χρόνια ότι ξέρει να επιβιώνει. Ένας ένθερμος συντηρητικός από τα μαθητικά του χρόνια στη φιλελεύθερη Καλιφόρνια, έγινε βοηθός γερουσιαστή και έπειτα συνεργάτης προεκλογικής εκστρατείας μέχρι που έφτασε στον Λευκό Οίκο, όπου κατάφερε να πλοηγηθεί στις προσωπικές ίντριγκες και τις εσωτερικές έριδες της πρώτης κυβέρνησης Τραμπ.

Το 2019, δήλωσε στην Washington Post ότι ένιωσε «ένα ηλεκτρικό σοκ στην ψυχή μου» όταν ο Τραμπ ανακοίνωσε την υποψηφιότητά του για την προεδρία.

Ο Μίλερ στάθηκε στο πλευρό του προέδρου στις πιο σκοτεινές του στιγμές, μετά την ήττα στις εκλογές του 2020, την επίθεση των υποστηρικτών του στο Καπιτώλιο και την πολιτική του εξορία από την Ουάσινγκτον. Και ακολούθησε τον Τραμπ πίσω στην εξουσία πέρυσι.

«Ο Στίβεν Μίλερ είναι κρίσιμος για την ψυχολογία του Τραμπ», είπε ο Λάνζα. «Πάντα δυναμικός, ποτέ δεν κάνει πίσω. Μπορεί πάντα να βασίζεται στον Στίβεν ότι θα στηρίξει αυτή τη στάση σε οποιοδήποτε ζήτημα».

Στο πλευρό του προέδρου

Ο επίσημος τίτλος του Μίλερ στον Λευκό Οίκο είναι αναπληρωτής προσωπάρχης για θέματα πολιτικής και σύμβουλος εσωτερικής ασφάλειας.

«Ο Στίβεν Μίλερ έχει υπηρετήσει πιστά τον πρόεδρο Τραμπ επί χρόνια, επειδή είναι έξυπνος, εργατικός και πιστός», δήλωσε στο BBC η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λίβιτ.

«Ο Στίβεν συντονίζει όλες τις πτυχές της κυβέρνησης ώστε κάθε πολιτική, τόσο στο εξωτερικό όσο και στο εσωτερικό, να εφαρμόζεται με ταχύτητα-ρεκόρ. Τα αποτελέσματα του τελευταίου έτους μιλούν από μόνα τους».

Κάποια στιγμή πέρυσι, το όνομα του Μίλερ ακούστηκε ως πιθανός σύμβουλος εθνικής ασφάλειας του Λευκού Οίκου, στη θέση του αποπεμφθέντος Μάικλ Γουόλτς — φήμες που ο πρόεδρος απέρριψε κατηγορηματικά.

«Ο Στίβεν βρίσκεται πολύ ψηλότερα στην ιεραρχία από αυτό», είπε ο Τραμπ.

Τον περασμένο Μάρτιο, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες προετοιμάζονταν να εξαπολύσουν αεροπορικές επιδρομές κατά των ανταρτών Χούθι στην Υεμένη, μια σειρά μηνυμάτων στο Signal, που κοινοποιήθηκαν κατά λάθος στον αρχισυντάκτη του The Atlantic Τζέφρι Γκόλντμπεργκ, αποκάλυψαν τον Μίλερ στο κέντρο του σχεδιασμού του Λευκού Οίκου, να εκφράζει την επιθυμία του προέδρου να προχωρήσει η επίθεση.

«Όπως το άκουσα, ο πρόεδρος ήταν σαφής: πράσινο φως», έγραψε στην ομάδα ανώτερων συνεργατών, μεταξύ των οποίων ο αντιπρόεδρος Τζ. Ντ. Βανς, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ και ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο.

Το περασμένο φθινόπωρο, ο Μίλερ φέρεται να τέθηκε επικεφαλής της επίβλεψης στρατιωτικών επιχειρήσεων στην Καραϊβική για τον εντοπισμό και την καταστροφή σκαφών που θεωρούνταν ύποπτα για διακίνηση ναρκωτικών — μια αποστολή που επεκτάθηκε και κατέληξε στη «επιτυχημένη» επιχείρηση απομάκρυνσης του προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, από την εξουσία στις αρχές Ιανουαρίου.

Όταν ο Τραμπ ανακοίνωσε στο θέρετρό του στο Μαρ-α-Λάγκο την επιτυχή επιχείρηση σύλληψης του Μαδούρο, ο Μίλερ ήταν ανάμεσα στους λίγους κορυφαίους αξιωματούχους που στέκονταν πίσω από τον πρόεδρο.

Ο ρόλος του Μίλερ στην εξωτερική πολιτική, σημειώνει ο Λάνζα, είναι ασυνήθιστος — αλλά ταιριάζει με έναν ανορθόδοξο Λευκό Οίκο.

«Ο Στίβεν είναι αρκετά έξυπνος για να γνωρίζει ότι ο Ντόναλντ Τραμπ δεν είναι ένας παραδοσιακός πρόεδρος και ότι θα στρέφεται σε όσους βρίσκονται γύρω του για συμβουλές και γνώμη», είπε ο Λάνζα.

«Ο Στίβεν έχει κάνει καλή δουλειά στο να βρίσκεται κοντά του και να του παρέχει αυτή την καθοδήγηση. Δεν θα είχε την ίδια επιτυχία υπό έναν πιο παραδοσιακό πρόεδρο»..

Οι “σιδερένιοι νόμοι” της ισχύος και της δύναμης

Κατά τη διάρκεια του πρώτου έτους της επιστροφής του Τραμπ στον Λευκό Οίκο, ο Μίλερ βρέθηκε στο επίκεντρο ορισμένων από τις σημαντικότερες πολιτικές πρωτοβουλίες της κυβέρνησης. Και με αυτή την επιρροή έρχεται και μεγαλύτερη προβολή — αλλά και μεγαλύτερο ρίσκο.

Μετά την επιχείρηση στη Βενεζουέλα, ο Μίλερ εμφανίστηκε στο CNN για να υπερασπιστεί μια ολοένα και πιο διευρυμένη κοσμοθεωρία της κυβέρνησης Τραμπ, η οποία τοποθετεί την Αμερική ως κυρίαρχη δύναμη σε ολόκληρο το Δυτικό Ημισφαίριο — ακόμη κι αν αυτό σημαίνει σύγκρουση με παραδοσιακούς συμμάχους.

Ήταν η σύζυγος του Μίλερ, η επιδραστική podcaster και πρώην στέλεχος του Τραμπ, Κέιτι Μίλερ, που με ανάρτησή της στο X, επανέφερε στη δημόσια συζήτηση την επιθυμία του προέδρου να αποκτήσει το δανέζικο έδαφος, λίγες μόλις ώρες μετά την επίθεση στη Βενεζουέλα.

Ο Στίβεν Μίλερ στάθηκε μπροστά στην κάμερα, προσφέροντας μια ψυχρή θεώρηση της αμερικανικής ισχύος και της σχέσης της με την επιθυμία του προέδρου για τη Γροιλανδία.

«Με ποιο δικαίωμα η Δανία διεκδικεί τον έλεγχο της Γροιλανδίας;» ρώτησε ο Μίλερ. «Κανείς δεν πρόκειται να πολεμήσει στρατιωτικά τις Ηνωμένες Πολιτείες για το μέλλον της Γροιλανδίας».

Συνέχισε λέγοντας ότι υπάρχουν «σιδερένιοι νόμοι του κόσμου».

«Ζούμε σε έναν κόσμο, στον πραγματικό κόσμο… που κυβερνάται από τη δύναμη, που κυβερνάται από την ισχύ, που κυβερνάται από την εξουσία», είπε.

Ήταν βαρύγδουπες δηλώσεις, στον απόηχο της επιχείρησης των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα, οι οποίες προκάλεσαν ενόχληση ακόμη και σε μέλη του ίδιου του κόμματός του Τραμπ.

“Να διαφυλάξουμε τον πολιτισμό μας”

Τα σχόλια του Μίλερ μπορεί να προκάλεσαν τις αντιδράσεις έμπειρων στελεχών της ρεπουμπλικανικής εξωτερικής πολιτικής, όπως ο Τίλις, όμως η οπτική του συμβαδίζει με το κίνημα «Πρώτα η Αμερική» του Τραμπ.

«Αυτό που ορίζει μια πολιτική ως μέρος του “Αmerica First” είναι το αν εξυπηρετεί άμεσα τα συμφέροντα των Αμερικανών πολιτών», δήλωσε ο Τζόσουα Τρεβίνο, ανώτερος ερευνητής της Πρωτοβουλίας για το Δυτικό Ημισφαίριο στο Ινστιτούτο Πολιτικής America First.

«Αντιμετωπίζουμε μια παγκόσμια κατάσταση που έχει αλλάξει και οι θεσμοί, οι πρακτικές και τα αντανακλαστικά που διαμορφώθηκαν στο παρελθόν και υπήρξαν πολύ επιτυχημένα, πλέον δεν είναι», είπε. «Και η κυβέρνηση Τραμπ προσπαθεί να το διορθώσει».

Για τον Μίλερ, όπως και για τον Τραμπ, αυτό δικαιολογεί τη χρήση της ωμής στρατιωτικής, πολιτικής και οικονομικής ισχύος των ΗΠΑ για την προώθηση εσωτερικών προτεραιοτήτων, σε ζητήματα όπως η μετανάστευση, το έγκλημα, η διακίνηση ναρκωτικών και το εμπόριο.

Αναφέρουν τη Λατινική Αμερική ως πηγή της φαιντανύλης και άλλων επικίνδυνων ναρκωτικών που έχουν οδηγήσει πολλούς Αμερικανούς στον θάνατο και ισχυρίζονται ότι «ναρκο-τρομοκράτες» έχουν συμβάλει στην εγκληματικότητα που καταγράφεται στις αμερικανικές πόλεις. Κατηγορούν επίσης τον Καναδά ότι εκμεταλλεύεται τις εμπορικές ανισορροπίες με τις ΗΠΑ για να ενισχύσει τη δική του οικονομία.

Η οπτική τους για τις διεθνείς εξελίξεις περιλαμβάνει επίσης την τοποθέτηση της Αμερικής στη διεθνή σκηνή ως υπερασπιστή ορισμένων πολιτισμικών και πολιτικών αξιών — ως προστάτη του «Δυτικού Πολιτισμού», όπως τον έχει περιγράψει ο Μίλερ.

«Η καταγωγή μας και η κληρονομιά μας ξεκινούν από την Αθήνα, τη Ρώμη, τη Φιλαδέλφεια, το Μοντισέλο», είπε ο Μίλερ σε επιμνημόσυνη τελετή για τον δολοφονημένο ακροδεξιό ακτιβιστή Τσάρλι Κερκ τον περασμένο Σεπτέμβριο.

«Οι πρόγονοί μας έχτισαν τις πόλεις. Δημιούργησαν την τέχνη και την αρχιτεκτονική. Έχτισαν τη βιομηχανία. Εμείς υπερασπιζόμαστε ό,τι είναι καλό, ό,τι είναι ενάρετο και ό,τι είναι ευγενές».

Πρόκειται για ένα συναίσθημα που έχει εκφράσει και ο ίδιος ο Τραμπ κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του στον Λευκό Οίκο, μιλώντας για «το θάρρος να διαφυλάξουμε τον πολιτισμό μας απέναντι σε εκείνους που θα τον υπονομεύσουν και θα τον καταστρέψουν», όπως είπε σε ομιλία του στην Πολωνία το 2017.

Όταν χτυπά το ρολόι

Ειδικοί στη διακίνηση ναρκωτικών θα μπορούσαν να επισημάνουν ότι οι επιθέσεις σε βενεζουελάνικα σκάφη δεν ανακόπτουν τη ροή της φαιντανύλης, η οποία σε μεγάλο βαθμό περνά τα σύνορα των ΗΠΑ από το Μεξικό. Θα μπορούσαν επίσης να αντικρούσουν τους ισχυρισμούς ότι οι μετανάστες από τη Λατινική Αμερική είναι πιο επιρρεπείς στο έγκλημα ή σε ψυχικές ασθένειες.

Θα μπορούσαν να πουν ότι υπάρχουν στοιχεία πως το εμπόριο ανάμεσα στις ΗΠΑ και τον Καναδά ωφελεί και τις δύο χώρες. Όμως, αν ο βασικός στόχος είναι η «προστασία του πολιτισμού», τότε —σύμφωνα με αυτή τη λογική— κάθε κίνηση που περιορίζει τις ξένες επιρροές, είτε στη μετανάστευση είτε στο εμπόριο, θεωρείται δικαιολογημένη.

Αυτό, ωστόσο, έχει εκθέσει τον Μίλερ — και τον Τραμπ — οι οποίοι κατηγορούνται για ρατσισμό και εθνικισμό.

«Ο Στίβεν Μίλερ είναι κεντρικό πρόσωπο στη διαμόρφωση της ατζέντας της κυβέρνησης Τραμπ», έγραψε η φιλελεύθερη οργάνωση Common Cause σε ανάρτηση ιστολογίου το 2025. «Από τη διευκόλυνση της κρατικής βίας κατά οικογενειών μεταναστών μέχρι την προώθηση λευκής εθνικιστικής ρητορικής στην κυβέρνηση, η καριέρα του αποτελεί προειδοποίηση για το τι συμβαίνει όταν η μισαλλοδοξία αποκτά θεσμική εξουσία».

Παρά όλη τη διαμάχη που έχει προκαλέσει ο Μίλερ, ο δεσμός του με τον Τραμπ είναι ο λόγος για τον οποίο η θέση του στον στενό κύκλο του προέδρου φαίνεται ακόμη ασφαλής.

«Σε όσους συναδέλφους μου πιστεύουν ότι μπορούν να πείσουν τον Ντόναλντ Τραμπ πως ο Στίβεν Μίλερ είναι βάρος γι’ αυτόν, καλή τύχη», δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ο γερουσιαστής της Νότιας Καρολίνας Λίντσεϊ Γκρέιαμ.

«Όταν χτυπήσει το ρολόι τα μεσάνυχτα για τη λήξη της εποχής Τραμπ, θα υπάρχουν λίγοι άνθρωποι που θα φύγουν από την πόρτα μαζί με τον Ντόναλντ Τραμπ. Ο Στίβεν Μίλερ θα είναι ένας από αυτούς».