Μπορεί το “αγαπημένο παιδί της Ελισάβετ” να ρίξει τον Κάρολο;

Η Εβδομάδα Μόδας του Λονδίνου ήταν πιθανότατα το τελευταίο μέρος όπου ο βασιλιάς Κάρολος Γ΄ ήθελε να βρίσκεται την Πέμπτη.

Η Πέμπτη ήταν η πιο σημαντική και επιζήμια μέρα για την “οικογενειακή επιχείρηση” εδώ και αιώνες, ίσως από την Επανάσταση του 1688 ή τη σύλληψη του βασιλιά Κάρολου Α΄ το 1647 και την εκτέλεσή του δύο χρόνια αργότερα. Σίγουρα είναι χειρότερο από το θάνατο της Νταϊάνα και πιο απειλητικό από την κρίση της παραίτησης του 1936, επειδή υπονομεύει το ίδιο το θεσμό, γράφει σε ανάλυσή του ο Guardian.

Το σκάνδαλο στο οποίο εμπλέκεται ο Άντριου εξακολουθεί να γεννά ερωτήματα, όχι μόνο σχετικά με τη συμπεριφορά του έκπτωτου πρίγκιπα, αλλά και για ευρύτερα ζητήματα που αφορούν όλη τη μοναρχία: τα χρήματά της, την ιδιωτικότητα, την απουσία λογοδοσίας, τον χαρακτήρα της και, κυρίως, την δημοφιλία της στο κοινό.

Αν ο Κάρολος όντως προειδοποίησε τη μητέρα τους σχετικά με τον διορισμό του αδελφού του ως εμπορικού απεσταλμένου το 2001 τότε γιατί χρειάστηκε τόσος καιρός για να αναλάβει δράση το παλάτι;

Πρέπει να γνώριζε για την πολυτέλεια, την εκμετάλλευση και τη γενική αγενή συμπεριφορά του Άντριου, που έχει γίνει γνωστή εδώ και χρόνια. Γνώριζαν οι υπάλληλοι των Mountbatten-Windsor και οι βασιλικοί υπάλληλοι ασφαλείας τις άλλες φερόμενες τάσεις του;

Αν γνώριζαν και δεν έγινε τίποτα, τότε αυτό ήταν υπερβολική ευλάβεια απέναντί του και προς τη μακαρίτισσα βασίλισσα επίσης. Όπως ήξερε η Ελισάβετ, το κύριο καθήκον του μονάρχη είναι να διασφαλίσει τον θεσμό για τη διαδοχή. Φαίνεται ότι προστάτευσε τον αγαπημένο της γιο και πλήρωσε τουλάχιστον μερικά από τα χρέη του, σε βάρος της κληρονομιάς του Κάρολου.

Σήμερα, κάθε βήμα αποκατάστασης – εν μέρει – της τάξης όπως η αφαίρεση δημόσιων καθηκόντων, στρατιωτικών βαθμών, αριστοκρατικών και βασιλικών τίτλων και η “έξωση” από το Royal Lodge δεν αρκεί.

Η ανακοίνωση του Καρόλου, που δημοσιοποιήθηκε βιαστικά μετά τη σύλληψη του αδελφού του, χωρίς να έχει ενημερωθεί εκ των προτέρων για το τι επρόκειτο να συμβεί, κατέληξε ως εξής: «Η οικογένειά μου και εγώ θα συνεχίσουμε με καθήκον και υπηρεσία προς όλους σας».

Εν προκειμένω, η δήλωση του Καρόλου ότι ο νόμος πρέπει να ακολουθηθεί ήταν το λιγότερο που μπορούσε να πει: δύσκολα θα μπορούσε να προσπαθήσει να προστατεύσει τον Άντριου από την ποινική δίωξη όπως έκαναν προηγούμενοι μονάρχες.

Αν η υπόθεση φτάσει ποτέ σε δίκη, ο Mountbatten-Windsor θα εμφανιστεί στο βασιλικό δικαστήριο, ενώπιον δικαστή υπό το βασιλικό έμβλημα. Αν καταδικαστεί και τιμωρηθεί με φυλάκιση, θα εκτίσει την ποινή «κατόπιν ευδοκίας του Βασιλιά». Και πάλι βέβαια, ένα τέτοιο ενδεχόμενο είναι αρκετά μακριά.

Το καθήκον και η υπηρεσία είναι δύο αστέρια οδηγοί που ο Άντριου προφανώς απέτυχε να ακολουθήσει. «Δεν κάνω αυτό το έργο εμπορικού απεσταλμένου για το δικό μου καλό», είχε πει σε συνέντευξη το 2010. Το «δικό του καλό» φαίνεται να είναι ακριβώς αυτό που προσπαθούσε να κάνει.

Το μυαλό του βασιλιά στην επίδειξη μόδας πρέπει να ήταν αλλού, πιθανότατα 100 μίλια μακριά στο Sandringham, όπου, στο Wood Farm, ο αδελφός του είχε  συλληφθεί με την υποψία παράβασης καθήκοντος σε δημόσιο αξίωμα, φερόμενη μεταβίβαση εμπιστευτικών πληροφοριών σχετικά με επιχειρηματικές ευκαιρίες που αποκτήθηκαν υποτίθεται για λογαριασμό της Βρετανικής κυβέρνησης.

Ο πρώην πρίγκιπας πέρασε το μεγαλύτερο μέρος των 66ων γενεθλίων του να ανακρίνεται από ντετέκτιβ στο αστυνομικό τμήμα του Aylesham. Όταν αφέθηκε για να επιστρέψει στο αγρόκτημα νωρίς το απόγευμα, ο Mountbatten-Windsor φαινόταν σοκαρισμένος και πραγματικά φοβισμένος.

Φυσικά δεν μπορούμε να γνωρίζουμε τι περνούσε από το μυαλό του Mountbatten-Windsor την Πέμπτη. Πρέπει να ήταν άβολο να συνειδητοποιήσει ότι, χάρη στα αρχεία Έπσταϊν, πολλά από όσα είπε στην περίφημη συνέντευξή του στο BBC το 2019 – που τότε νόμιζε ότι πήγε καλά – φαίνεται να ήταν αναληθή. Δεν τερμάτισε την σχέση του με τον Έπσταϊν– στην πραγματικότητα τον γνώριζε καλά.

Μία από τις ειρωνείες που περιβάλουν το σκάνδαλο είναι ότι η δημοσιοποίηση των αρχείων φαίνεται προς το παρόν να έχει μεγαλύτερη επίδραση στη Βρετανία παρά στις ΗΠΑ. Υπενθυμίζεται ότι το μόνο πρόσωπο που έχει καταδικαστεί μέχρι στιγμής είναι η Ghislaine Maxwell, που είναι Βρετανίδα.

Πόσο μπορεί να επηρεάσει το στέμμα;

Και τι γίνεται με τα τρέχοντα καθήκοντα του Mountbatten-Windsor; Είναι αναμφίβολα όγδοος στη σειρά διαδοχής του θρόνου και παραμένει σύμβουλος του κράτους με τη δυνατότητα να εκπροσωπήσει τον μονάρχη σε περίπτωση απουσίας του.

Κανένα από τα δύο δεν μοιάζει πιθανό να συμβεί. Το πρώτο θα απαιτούσε ο βασιλιάς και οι επόμενοι επτά στη σειρά διαδοχής – ο Ουίλιαμ, ο Πρίγκιπας της Ουαλίας και τα παιδιά του, ο Γεώργιος, Πρίγκιπας της Ουαλίας, η Σαρλότ, Πριγκίπισσα της Ουαλίας, ο Λούις, Πρίγκιπας της Ουαλίας, ο Χάρι, Δούκας του Σάσεξ και τα δύο παιδιά του, ο Άρτσι, Δούκας του Σάσεξ και η Λιλίμπετ, Δούκισσα του Σάσεξ – να εξαφανιστούν (υπάρχει λόγος που δεν ταξιδεύουν μαζί με αεροπλάνο).

Παρομοίως, ο Άντριου δεν θα κληθεί ποτέ να εκπληρώσει βασιλικό καθήκον, σε οποιαδήποτε περίσταση.

Το παλάτι πάντα εξετάζει τις δικές του δημοσκοπήσεις για να αξιολογεί τη συνεχιζόμενη δημοτικότητά του, και οι δημόσιες έρευνες δείχνουν πτώση τους τελευταίους μήνες. Σύμφωνα με την Ipsos, το 25% λέει ότι θα ήταν καλύτερα να καταργηθεί η μοναρχία, αύξηση 10% σε 10 χρόνια. Όταν τους ρωτούν αν η μοναρχία θα επιβιώσει, το 50% πιστεύει ότι δεν θα υπάρχει σε 50 χρόνια.

Ακόμα και οι φανατικοί της μοναρχίας, απαντούν νευρικά σε σχετική ερώτηση και λένε ότι ελπίζουν το σκάνδαλο του Άντριου να μην βλάψει το στέμμα. Πολύ λίγοι φαίνεται να τον λυπούνται, ενώ πάρα πολλοί θεωρούν – και δικαίως- ότι έχει προκαλέσει μόνος του τα προβλήματά του.

Η μοναρχία δεν κλυδωνίζεται ακόμα, αν και πολλές ελπίδες εναποτίθενται στον Ουίλιαμ, τον Πρίγκιπα της Ουαλίας. Ο κόσμος, ιδιαίτερα η μεγαλύτερη γενιά, φαίνεται ότι εξακολουθεί να αγαπά τη μεγαλοπρέπεια της μοναρχίας και τις γιορτές στους δρόμους, αλλά ένα ακόμη σοβαρό σκάνδαλο θα φέρει την βασιλική οικογένεια πιο κοντά στην έξοδο. Η εποχή της τυφλής ευλάβειας έχει περάσει και τα ζητήματα λογοδοσίας πρέπει να απαντηθούν.