200 ΧΡΟΝΙΑ ΕΞΟΔΟΣ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ – ΣΚΗΝΟΘΕΤΩΝΤΑΣ ΤΟΝ ΗΧΟ ΤΗΣ ΕΦΟΔΟΥ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΑΒΥΣΣΟ
Ο Ρένος Χαραλαμπίδης γράφει ένα μικρό σημείωμα για τα podcast που δημιούργησε ως “Αυτόπτης Μάρτυρας” στα κρίσιμα γεγονότα που ακολούθησαν την επανάσταση του 1821.
Στo πλαίσιo των εορτασμών για τα 200 χρόνια της επανάστασης του 1821 -πριν 5 χρόνια- και φιλοδοξώντας να πειραματιστώ με την εικόνα που γεννάει ο ήχος , αφηγήθηκα και σκηνοθέτησα το ηχητικό σύμπαν των απομνημονευμάτων του Κασομούλη, της απόκοσμης κινηματογραφικότατης εξόδου του Μεσολογγίου .
Έχω το κρυφό πόθο να κάνω μια ταινία για την μεγάλη οθόνη με την έξοδο, αλλά βαθιά μέσα μου η αμφιβολία με τον καιρό δυναμώνει ξέροντας ότι είναι δύσκολο έως αδύνατο να καταγραφεί το πνεύμα μιας τέτοιας ηρωικής μεν αλλά ποιητικά απονενοημένης εφόδου προς την άβυσσο. Δεν θα γυρνούσα μια τέτοια ταινία αν δεν ήμουν σίγουρος ότι όλα τα πρόσωπα των ηθοποιών θα είχαν σμιλευτεί από ολοκληρωτική πείνα εβδομάδων. Και ας το ομολογήσω στον εαυτό μου, πράγμα αδύνατον.
Στο podcast της Εξόδου για το NEWS 24/7, θεώρησα ότι βρήκα την σπάνια ευκαιρία να γυρίσω την ταινία χωρίς εικόνα αλλά με ήχο. Ένας ηχητικός διάκοσμος ισάξιος της πιο ολοκληρωμένης εικόνας. Ενα καλλιτεχνικό κινηματογραφικό στοίχημα.
Μελέτησα ηχητικά τους πολέμους των αρχών του 19 ου αιώνα. Τα είδη των όπλων , το πώς αντηχούσαν στον χώρο και στην τριβή μεταξύ τους. Τις εντολές των διοικητών στην μάχη . Τις κραυγές της επίθεσης. Τον λυρισμό της οπισθοχώρησης . Τον θρήνο της σφαγής.
Τα αντίπαλα στρατόπεδα είχαν και μουσικά όργανα για να προκαλούν πανικό. Οι Τούρκοι «τρουμπέτες» και οι Έλληνες τύμπανα. Στην αρχή της συμπλοκής θα δώσουν έναν απόκοσμο παλμό. Έπρεπε να τοποθετηθούν όχι σαν σάουντρακ της μάχης αλλά σαν εισαγωγικό μέρος της εκτεταμένης μανιακής συμπλοκής.
Προσπάθησα να βρω το κέντρο του ηχητικού υποσυνείδητου όχι μόνο του ακροατή αλλά και αυτών που συμμετείχαν στην έξοδο. Έπρεπε να χτίσω έναν βόμβο ( που να ακούς αλλά να μην ακούς)μεταξύ εφιάλτη αλλά και μαζικής λυτρωτικής επιθετικότητας . Κατά παράξενο τρόπο την μέθοδο μου την έδωσε μια μίξη πολεμικών τεχνικών από ήχους των ναπολεόντιων πολέμων σε συνδυασμό με τα βούκινα των Βίκινγκς(!).Και εν κατακλείδι αν ακούσεις την μάχη βαθιά , έχεις την αίσθηση ότι την έχεις δει. Και ίσως και να την έχεις ζήσει…
Η φωνή του αφηγητή μπλέκετε με την χλαπαταγή της συμπλοκής και στις παύσεις του κειμένου μπαίνει επιθετικά η ατμόσφαιρα την ανείπωτης βίας, αλλά και μιας ξαφνικής γαλήνης που είναι αναγκαία και για να εκτονωθεί και μετά να υπογραμμιστεί η μεγάλη σκοτεινή ένταση . Ξαφνικές παύσεις για να γίνει η έφοδος όλο και πιο συγκλονιστική.
Η φιλοδοξία μου είναι η ακρόαση να γεμίσεις τις καρδιές με σκοτεινή δύναμη. Την δύναμη της εφόδου προς την άβυσσο. Και για τους μυημένους: «Καλή αντάμωση στην ντάπια Τερίμπιλε».
