ΤΟ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟ ΣΟΥ ΞΕΡΕΙ ΚΑΙ ΜΟΙΡΑΖΕΤΑΙ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΑΠΟ ΟΣΑ ΝΟΜΙΖΕΙΣ

Αν έχεις οδηγήσει αυτοκίνητο δεκαετίας του ‘80, ‘90, 2000 και έκανες το άλμα για ένα του 2020, έχεις μια πολύ ξεκάθαρη εικόνα πως πρόκειται για δυο τελείως διαφορετικά “σπορ”.

Δεν θα ήταν υπερβολή να πούμε ότι τα σύγχρονα αυτοκίνητα “πάνε” μόνα τους.

Οι τεχνολογίες που “κουβαλούν”, τους επιτρέπουν να συνδέονται με το διαδίκτυο και να χρησιμοποιούν αισθητήρες που αντιλαμβάνονται

• λωρίδες, πινακίδες, φώτα, πεζούς, άλλα αυτοκίνητα, χρώματα και σχήματα (μέσω καμερών),
• απόσταση, ταχύτητα και κίνηση αντικειμένων (ραντάρ),
• πολύ κοντινά εμπόδια κατά το παρκάρισμα (υπερηχητικοί αισθητήρες),
• επιτάχυνση, φρενάρισμα, στροφές και κλίση του οχήματος,
• πίεση ελαστικών,
• διαγνωστικά, κατανάλωση, κατάσταση κινητήρα/μπαταρίας και θέση τιμονιού.

Συλλέγουν πληροφορίες εξωτερικά, εσωτερικά και ενώ οδηγούμε. Για την ακρίβεια, με εκατομμύρια συνδεδεμένα αυτοκίνητα που οδηγούν δισεκατομμύρια χιλιόμετρα ετησίως, συσσωρεύονται τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα δεδομένων.

Το μέσο σύγχρονο αυτοκίνητο “βλέπει” κυρίως μπροστά και κοντά, ώστε να αποφύγουμε τα ατυχήματα. Τα πλέον σύγχρονα έχουν αντίληψη 360° και όπως έγραψε το BBC είναι “υπολογιστές με ρόδες”.

Πράγμα που σημαίνει ότι όπως κάθε άλλος υπολογιστής, παίρνει και δίνει δεδομένα, συμπεριλαμβανομένων των δικών μας, όπως άλλωστε αναφέρεται στα πολυσέλιδα manuals που έχεις στο ντουλαπάκι -και ανάθεμα αν το έχεις ανοίξεις ποτέ.

Στο 100% η εκμετάλλευση των δεδομένων μας

Στο Privacy Not Included του Mozilla Foundation (βλ. ετήσιος οδηγός αγοράς του δημιουργού του Firefox που διαβάζει τις πολιτικές απορρήτου των εταιρειών, ερευνά τι συλλέγουν, αν τα μοιράζονται, αν τα πουλούν, το ιστορικό διαρροών και το επίπεδο προστασίας) για το 2023, είχε ενημερώνει πως «τα αυτοκίνητα είναι η χειρότερη κατηγορία προϊόντων που έχουμε αξιολογήσει ποτέ για την προστασία των προσωπικών δεδομένων».

Παρεμπιπτόντως, δεν έχει υπάρξει νέα αναθεώρηση μέχρι σήμερα.

Συνολικά, ελέχθησαν 25 brands.

Διαπιστώθηκε ότι όλες οι εταιρείες συλλέγουν περισσότερα προσωπικά δεδομένα από όσα είναι αναγκαία και τα χρησιμοποιούν για σκοπούς που δεν σχετίζονται άμεσα με τη λειτουργία του οχήματος ή τη διαχείριση της σχέσης με τον πελάτη.

«Για να κατανοήσουμε καλύτερα το ευρύτερο πλαίσιο, το 63% των εφαρμογών ψυχικής υγείας (μια άλλη κατηγορία προϊόντων που προσβάλλει την ιδιωτικότητα) που εξετάσαμε, είχαν το ίδιο θέμα».

Τι παρακολουθούν και καταγράφουν τα αυτοκίνητά μας

Τα αυτοκίνητά μας λοιπόν, συλλέγουν πληροφορίες από τον τρόπο που αλληλεπιδρούμε μαζί τους, τις συνδεδεμένες υπηρεσίες που χρησιμοποιούμε και την εφαρμογή του οχήματος μας. Συγκεντρώνουν και από τρίτες πηγές, όπως το Sirius XM ή το Google Maps.

Κρατήστε ότι παίρνουν εξόχως προσωπικές πληροφορίες, όπως

• ιατρικές,
• πόσο γρήγορα οδηγούμε,
• αν φοράμε ζώνη,
• αν πατάμε δυνατά/απότομα το φρένο,
• τα τραγούδια που ακούμε,
• αν έχουμε συνεπιβάτες και σε πιο σύγχρονα μοντέλα,
• ποιο είναι το βάρος μας,
• το ύψος μας έως αν κάνουμε γκριμάτσες και
• αν σκαλίζουμε τη μύτη μας -αυτό συμβαίνει με τα αυτοκίνητα που έχουν κάμερες, οι οποίες είναι στραμμένες προς τον οδηγό.

Το 84% των brands οχημάτων που εξετάστηκαν συλλέγει τα δεδομένα μας, για λόγους δικής τους έρευνας ή marketing ή “επιχειρηματικούς σκοπούς” που δεν αποσαφηνίζονται. Μπορεί να διατεθούν σε παρόχους υπηρεσιών ή μεσίτες δεδομένων κλπ.

Το 19% είπε πως μπορεί να τα πουλήσει και το 56% ότι μπορεί να τα μοιραστεί με την κυβέρνηση ή τις αρχές επιβολής του νόμου, εφόσον τεθεί σχετικό αίτημα.

Το 94% των brands δίνει στους οδηγούς ελάχιστο έλεγχο επί των προσωπικών τους δεδομένων.

Από τις 25 μάρκες, μόνο δυο (που ανήκουν στην ίδια “μητρική” εταιρεία) ενημέρωσαν πως όλοι οι οδηγοί έχουν το δικαίωμα της διαγραφής των προσωπικών τους δεδομένων.

Ουδόλως τυχαία τα brands αυτά είναι διαθέσιμα μόνο στην Ευρώπη, όπου υπάρχουν πιο αυστηροί νόμοι για το GDPR.

Οι ερευνητές του Privacy Not Included τόνισαν ότι επικοινώνησαν με τα brands, για να ζητήσουν διευκρινίσεις, αλλά τα περισσότερα τους αγνόησαν και κάποιοι εξ όσων ανταποκρίθηκαν «δεν απάντησαν πλήρως στις βασικές ερωτήσεις ασφαλείας μας».

Το πρόβλημα που προκύπτει με την ιδιωτικότητα μας έχει πολλές συνέπειες. Μια είναι η αύξηση των ασφάλιστρων, όταν οι ασφαλιστικές εταιρείες -μεταξύ των μεγαλύτερων πελατών για δεδομένα αυτοκινήτου- μπαίνουν στη μέση.

Τα αυτοκίνητα που προστατεύουν τα δεδομένα μας

Επειδή δεν μπορώ να κάνω τοποθέτηση περιεχομένου, θα προσπαθήσω να αναφέρω τα brands που είναι τα πιο ασφαλή, από την άποψη της ιδιωτικότητας (κάνουν τη λιγότερη συλλογή και αποστολή δεδομένων), περιγραφικά.

Είναι όλες από την ίδια χώρα, αρχής γενομένης από την Νο1 μάρκα πωλήσεων στην Ελλάδα, η οποία έχει σύστημα τηλεμετρίας που μπορείς να απενεργοποιήσεις για να προστατεύσεις τα προσωπικά σου δεδομένα.

Οι υπόλοιπες έχουν πολύ περιορισμένες υπηρεσίες σύνδεσης με εύκολη απενεργοποίηση ή καθόλου, σε πολλά μοντέλα.

Στην άλλη άκρη της λίστας είναι το brand που έχει γίνει συνώνυμο της τεχνολογικής εξέλιξης, τα ασιατικά με ενεργό σύστημα συνδεδεμένων υπηρεσιών που λέγεται bluelink (δεν είναι στάνταρ σε όλες τις εκδόσεις) και γερμανικά με πολύ προχωρημένα συστήματα.