ΦΟΒΟΙ ΓΙΑ ΝΕΕΣ ΑΥΞΗΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΤΙΜΕΣ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΝΤΟΛΗ ΤΟΥ ΤΡΑΜΠ ΓΙΑ ΤΟ ΙΡΑΝ
Οι εξελίξεις με τον πόλεμο στο Ιράν δείχνουν να έχουν “παγώσει”, ενώ παγκοσμίως πολίτες πληρώνουν τις συνέπειες. Οι τελευταίες εξελίξεις δεν επιτρέπουν την αισιοδοξία.
Το Ισραήλ πραγματοποιεί καθημερινά αεροπορικές επιδρομές στον Λίβανο, όπου αυξάνονται διαρκώς τα θύματα και οι ΗΠΑ εξακολουθούν να διυλίζουν τον κώνωπα, ως προς μια πιθανή μακροπρόθεσμη ειρηνευτική συμφωνία με το Ιράν.
Επισήμως “προωθούν τις ειρηνευτικές συνομιλίες”. Ανεπίσημα, επιδιώκουν τον “οικονομικό στραγγαλισμό” της Τεχεράνης, όπως αποκαλύπτουν αμερικανικές πηγές.
Την ίδια ώρα βέβαια, στραγγαλίζουν οικονομικά και όλον τον άλλον πλανήτη.
Ο ΟΗΕ έχει προειδοποιήσει πως η εξέλιξη μπορεί να είναι η πρόκληση παγκόσμιας επισιτιστικής κρίσης που θα ωθήσει άλλα 45 εκατομμύρια ανθρώπους, στην πείνα και τη φτώχεια έως τον Ιούνιο.
Ακολουθεί ένα Explainer για όσα συμβαίνουν στα Στενά του Ορμούζ, δυο μήνες μετά την έναρξη του πολέμου των ΗΠΑ και Ισραήλ στο Ιράν (28/2). Σήμερα, σχεδόν 2.000 πλοία με έως 20.000 ναυτικούς παραμένουν παγιδευμένα στον Περσικό Κόλπο, όπως ανέφερε ο Αρσένιο Ντομίνγκεζ, Γενικός Γραμματέας του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (International Maritime Organization), στην ιστοσελίδα του ΟΗΕ.
Τι έχει συμβεί έως τώρα στο Ιράν
Ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ στο Ιράν άρχισε στις 28/2. Λίγες ημέρες αργότερα, οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης ανακοίνωσε ότι αναλαμβάνει τον «πλήρη έλεγχο» των Στενών του Ορμούζ.
Σε δεύτερο χρόνο, διευκρινίστηκε ότι η πλωτή οδός από την οποία περνάει ένα μεγάλο ποσοστό του παγκοσμίου πετρελαίου, θα ανοίξει για τους φίλους του Ιράν -και θα κλείσει για τους εχθρούς.
Επιβλήθηκε και de facto “σταθμό διοδίων”, απαιτώντας από τα πλοία να λαμβάνουν άδεια και, σε ορισμένες περιπτώσεις, να πληρώνουν τέλη σε κινεζικό γουάν.
Στις 8 Απριλίου, ΗΠΑ και Ιράν συμφώνησαν σε κατάπαυση του πυρός, με την Τεχεράνη να διατηρεί στενό κλοιό, επισημαίνοντας ότι συνεχίζονταν οι ισραηλινές επιθέσεις στον Λίβανο -που δεν έχουν σταματήσει έως σήμερα.
Στις 13 Απριλίου, ολοκληρώθηκαν οι ειρηνευτικές συνομιλίες στο Πακιστάν, δίχως συμφωνία. Ακολούθως, οι ΗΠΑ επέβαλαν δικό τους αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ, με στόχο όλα τα πλοία που πήγαιναν και έφευγαν στα ιρανικά λιμάνια. Το Ιράν υπέβαλε καταγγελία στον ΟΗΕ, χαρακτηρίζοντας τις πράξεις ως «πειρατεία».
Έκτοτε, ο αμερικανικός στρατός αναφέρει πως έχει ανακατευθύνει τουλάχιστον 39 πλοία που συνδέονται με το Ιράν στον Κόλπο του Ομάν και έχει συλλάβει δύο πετρελαιοφόρα -που συνδέονται με το Ιράν- στον Ινδικό Ωκεανό.
Ως απάντηση, το Ιράν κήρυξε τα Στενά του Ορμούζ κλειστά για όλα τα πλοία και έχει συλλάβει δύο ξένα εμπορικά πλοία.
Ενόσω συμβαίνουν όλα αυτά, έχει εκτοξευθεί η τιμή του πετρελαίου και των λιπασμάτων και όλων των προϊόντων που χρησιμοποιούμε οι καταναλωτές καθημερινά, παγκοσμίως. Έχετε δει τις διαφορές ήδη, στους λογαριασμούς σας.
Σήμερα, η κατάσταση παραμένει τεταμένη με την εκεχειρία που ξεκίνησε στις 17/4, ώστε να δοθεί χρόνος για διαπραγματεύσεις, να ισχύει μόνο στα λόγια, δεδομένων των σχεδόν καθημερινών παραβιάσεων.
Καταποντίζεται η στήριξη στον Τραμπ
Όπως αποκάλυψε το Reuters, η δημοτικότητα του Τραμπ βυθίζεται σε νέο χαμηλό «καθώς ο πόλεμος με το Ιράν αυξάνει τις ανησυχίες για το κόστος ζωής».
Η τετραήμερη δημοσκόπηση που ολοκληρώθηκε τη Δευτέρα έδειξε ότι το 34% των Αμερικανών εγκρίνει την απόδοση του Τραμπ στον Λευκό Οίκο. Το ποσοστό είναι μειωμένο κατά δυο μονάδες, από εκείνο του διαστήματος 15-20/4.
Οι New York Times ενημέρωσαν ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ τεστάρει τα όρια των πιο πιστών υποστηρικτών του, με τη ρητορική του για τη θρησκεία (θυμίζουμε ότι εμφανίστηκε στο Τruth Social ως Χριστός), τις “σκληροπυρηνικές” πολιτικές μετανάστευσης και τον πόλεμο στο Ιράν, να έχει διασπάσει το συνασπισμό των Χριστιανών ψηφοφόρων του.
Για όλα αυτά, η κυβέρνηση είχε να πει πως η “εκστρατεία μέγιστης πίεσης” των ΗΠΑ έχει κοστίσει στο Ιράν “δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια σε έσοδα” και θα το αναγκάσει να μειώσει σύντομα την παραγωγή πετρελαίου, όπως είπε ο υπουργός Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ.
H τελευταία πρόταση του Ιράν
Σε ό,τι αφορά τις διαπραγματεύσεις για την ειρήνη, ο Τραμπ επιβεβαίωσε πως η ομάδα εθνικής ασφαλείας της κυβέρνησης του συζήτησε μια νέα πρόταση του Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου.
Λεπτομέρειες δεν αποκαλύφθηκαν ακόμα, ωστόσο δημοσιεύματα υποδηλώνουν ότι η πρόταση περιλαμβάνει το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ “το συντομότερο δυνατό, ώστε να αποκατασταθεί η ναυσιπλοΐα και η ροή πετρελαίου”, σε αντάλλαγμα για τον τερματισμό του πολέμου και την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού.
Σε ό,τι αφορά τις συνομιλίες για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, προτάθηκε να διεξαχθούν σε μεταγενέστερη ημερομηνία “μετά το τέλος του πολέμου και την επίλυση του ζητήματος των Στενών του Ορμούζ”.
Με ανάρτηση του στο Truth Social, ο Τραμπ ενημέρωσε πως δεν του άρεσε η πρόταση, καθώς το Ιράν «μας έχει ενημερώσει ότι βρίσκεται σε κατάσταση κατάρρευσης» και για αυτό θέλει να ανοίξει τα Στενά «το συντομότερο δυνατό», ενώ «προσπαθεί να καταλάβει την κατάσταση της ηγεσίας του».
Εν αντιθέσει με τον Τραμπ, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, χαρακτήρισε την ιρανική προσφορά ως «καλύτερη από ό,τι νομίζαμε». Συμπλήρωσε ότι «οποιαδήποτε τελική συμφωνία πρέπει να εμποδίσει το Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα».
Η δημόσια εντολή του Τραμπ και η αποκάλυψη της WSJ
Δημοσίως, ο Τραμπ ισχυρίστηκε λοιπόν, πως το Ιράν βρίσκεται σε «κατάσταση κατάρρευσης» και ζήτησε από την Ουάσινγκτον να άρει τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμένων «το συντομότερο δυνατό».
Η Wall Street Journal, ωστόσο, αποκάλυψε ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ έδωσε εντολή στους βοηθούς του, να προετοιμαστούν για έναν παρατεταμένο αποκλεισμό των ιρανικών λιμένων.
Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους που επικαλείται το δημοσίευμα, σε πρόσφατες συναντήσεις, ο Τραμπ εμφανίστηκε αποφασισμένος να συνεχίσει την πίεση στην ιρανική οικονομία και στις εξαγωγές πετρελαίου, εμποδίζοντας τη ναυσιπλοΐα προς και από τα λιμάνια της χώρας.
Οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι ο Αμερικανός πρόεδρος εκτιμά πως οι εναλλακτικές επιλογές –επανέναρξη των βομβαρδισμών ή πλήρης αποχώρηση από τη σύγκρουση– ενέχουν μεγαλύτερο ρίσκο σε σχέση με τη διατήρηση του αποκλεισμού.
Ο στόχος του είναι να ενταθεί η “οικονομική ασφυξία” στην Τεχεράνη (αγαπημένη μέθοδος επίθεσης στους “εχθρούς” του Τραμπ), ώστε να αναγκαστεί να σταματήσει κάθε είδους εμπλουτισμό ουρανίου.
Ο στρατός του Ιράν αναφέρει ότι η χώρα εξακολουθεί να βρίσκεται σε «εμπόλεμη κατάσταση» και πως οποιαδήποτε νέα ενέργεια του εχθρού «θα αντιμετωπίσει νέα εργαλεία, μεθόδους και αρένες».