“Αυτοκινητόδρομος του θανάτου”: Πώς τα ουκρανικά drones απειλούν τη ρωσική εφοδιαστική αλυσίδα

Οι ρωσικές δυνάμεις την αποκαλούν «διαδρομή της Νοβορωσίας» (Novorossiya route): πρόκειται για τη ζωτικής σημασίας γραμμή ανεφοδιασμού που διασχίζει τα ουκρανικά εδάφη υπό ρωσική κατοχή, συνδέοντας το Ροστόφ-ον-Ντον της Ρωσίας με τη Μελιτόπολη, τη Μαριούπολη και την Κριμαία κατά μήκος των ακτών της Αζοφικής Θάλασσας.

Τους τελευταίους μήνες, ωστόσο, οι ουκρανικές δυνάμεις της έδωσαν ένα νέο όνομα: «ο αυτοκινητόδρομος του θανάτου», αναφερόμενες στα ουκρανικά drones που κυριαρχούν στον εναέριο χώρο πάνω από τον δρόμο και καταδιώκουν ρωσικές στρατιωτικές φάλαγγες.

Ο δρόμος, ο οποίος έχει σχεδόν κλείσει πλήρως για τους πολίτες από τέλη Μαΐου, είναι ιδιαίτερα σημαντικός για τη Μόσχα, καθώς αποτελεί τον βασικό χερσαίο διάδρομο ανεφοδιασμού των ρωσικών δυνάμεων στον νότο, παρακάμπτοντας την εκτεθειμένη Γέφυρα του Κερτς προς την Κριμαία.

Οδηγοί έχουν καταγράψει βίντεο που δείχνουν όχι μόνο καμένα φορτηγά στις άκρες του δρόμου, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις και τις ίδιες τις επιθέσεις των drones.

Η “εκστρατεία ενδιάμεσων πληγμάτων”

Αυτή την εβδομάδα διακόπηκε η κυκλοφορία στη Γέφυρα Τσονχάρ, ένα κρίσιμο τμήμα της οδικής σύνδεσης μεταξύ της κατεχόμενης από τη Ρωσία επαρχίας της Χερσώνας και της Κριμαίας, έπειτα από σειρά ουκρανικών επιθέσεων με drones, γράφει ο Guardian.

Το 1ο Ανεξάρτητο Σύνταγμα Εφόδου της Ουκρανίας δήλωσε την Τρίτη: «Παρακολουθούμε κάθε κίνηση και ελέγχουμε πλήρως τις εργασίες αποκατάστασης του εχθρού. Είμαστε έτοιμοι να παρέμβουμε με πλήγματα μεγάλου βεληνεκούς οποιαδήποτε στιγμή».

Χειριστές ουκρανικών drones, μεταξύ των οποίων και της 412ης Ταξιαρχίας «Nemesis», υποστηρίζουν ότι έχουν καταστρέψει δεκάδες φορτηγά και βυτιοφόρα στο πλαίσιο μιας εντατικοποιημένης επιχείρησης που είναι γνωστή ως «εκστρατεία ενδιάμεσων πληγμάτων» (middle strike campaign).

Η εκστρατεία στοχεύει ρωσικούς στόχους που βρίσκονται σε απόσταση 20 έως 200 χιλιομέτρων πίσω από τη γραμμή του μετώπου, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στις γραμμές ανεφοδιασμού και στις μεταφορικές υποδομές.

Τον περασμένο μήνα, ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε ότι τέτοιου είδους επιθέσεις έχουν τετραπλασιαστεί από τον Φεβρουάριο.

«Σήμερα πραγματοποιούνται διπλάσιες επιθέσεις σε αποστάσεις άνω των 20 χιλιομέτρων σε σχέση με τον Μάρτιο και τετραπλάσιες σε σχέση με τον Φεβρουάριο», δήλωσε στις 5 Μαΐου. «Και θα γίνουν ακόμη περισσότερες. Πρόκειται για τομέα προτεραιότητας».

Τρεις εβδομάδες αργότερα, ο υπουργός Ψηφιακού Μετασχηματισμού και Άμυνας της Ουκρανίας, Μιχαΐλο Φεντόροφ, ήταν ακόμη πιο σαφής. Όπως είπε, στόχος είναι ένα «μπλόκο στην εφοδιαστική αλυσίδα» της Ρωσίας, με περισσότερα κονδύλια και drones να κατευθύνονται στις πιο αποτελεσματικές μονάδες.

«Η αποστολή μας τώρα, σύμφωνα με την εντολή του προέδρου, είναι να μεγιστοποιήσουμε τα ενδιάμεσα πλήγματα και, σε συνεργασία με τον στρατό, να επιβάλουμε πλήρη αποκλεισμό στην εφοδιαστική του εχθρού», δήλωσε ο Φεντόροφ.

«Ο αντίπαλος δεν θα αισθάνεται πλέον ασφαλής ακόμη και σε μεγάλη απόσταση από τη γραμμή του μετώπου».

“Σμήνη” drones

Ο αντίκτυπος στη ρωσική γραμμή ανεφοδιασμού είναι εντυπωσιακός. Την Τρίτη, ο διοικητής των Ουκρανικών Δυνάμεων Μη Επανδρωμένων Συστημάτων, Ρόμπερτ Μπρόβντι, δήλωσε ότι η στρατιωτική κυκλοφορία φορτίων στον αυτοκινητόδρομο μειώθηκε κατά 71% τις τελευταίες δύο εβδομάδες.

Οι ουκρανικές μονάδες drones αποφεύγουν να αποκαλύψουν λεπτομέρειες για τις νέες τακτικές τους, ωστόσο βασικό στοιχείο της στρατηγικής φαίνεται να είναι η χρήση «σμηνών» drones που επιτίθενται ταυτόχρονα σε οδικούς άξονες, σιδηροδρομικές γραμμές και γέφυρες, αιφνιδιάζοντας τις ρωσικές δυνάμεις.

Στις επιθέσεις φέρονται να χρησιμοποιούνται εκτεταμένα αμερικανικής κατασκευής drones Hornet, οι χειριστές των οποίων υποβοηθούνται από τεχνητή νοημοσύνη για τον εντοπισμό στρατιωτικών οχημάτων και φορτηγών.

Τα drones αυτά, με άνοιγμα φτερών αντίστοιχο ενός μεγάλου surfboard και εμβέλεια περίπου 150 χιλιομέτρων, χρησιμοποιούνται για τη συνεχή επιτήρηση και τον βομβαρδισμό ρωσικών φάλαγγων. Μία από τις άμεσες συνέπειες είναι η εμφάνιση ελλείψεων καυσίμων στην Κριμαία.

Παράλληλα, οι ουκρανικές δυνάμεις φαίνεται να αξιοποιούν και ένα νέο, εγχώριας παραγωγής, ελαφρύ drone σταθερής πτέρυγας μήκους δύο μέτρων, γνωστό ως Morrigan. Το drone μπορεί να εκτοξευθεί με καταπέλτη ή από ράγα εκτόξευσης, χωρίς να απαιτείται αεροδρόμιο ή οδικός διάδρομος.

Σύμφωνα με Ρώσο αξιωματούχο που επικαλείται ο ανεξάρτητος ιστότοπος Meduza, χρησιμοποιούνται επίσης νάρκες που ρίχνονται από αέρος.

Ο Γεβγκένι Μπαλίτσκι, επικεφαλής της κατεχόμενης από τη Ρωσία περιοχής της Ζαπορίζια, έκανε λόγο για ένα «ολοκληρωμένο σύστημα εξ αποστάσεως ναρκοθέτησης» που ενεργοποιείται με την κίνηση και προειδοποίησε τους οδηγούς να περιορίσουν τις μετακινήσεις τους μόνο στις απολύτως αναγκαίες.

Το αποτέλεσμα είναι δρόμοι γεμάτοι από απανθρακωμένα κουφάρια ρωσικών φορτηγών, καθώς οι φάλαγγες προσπαθούν να εγκαταλείψουν τους βασικούς οδικούς άξονες για να αποφύγουν τον εντοπισμό.

Η νέα ουκρανική τακτική έχει προσελκύσει την προσοχή ανεξάρτητων αναλυτών, μεταξύ αυτών και του αμερικανικού Ινστιτούτου για τη Μελέτη του Πολέμου (ISW).

Σε πρόσφατη ανάλυσή του, το ISW ανέφερε ότι «τα ουκρανικά πλήγματα ενδιάμεσης εμβέλειας επιτυγχάνουν ήδη σημαντικά επιχειρησιακά αποτελέσματα, υπονομεύοντας τη δυνατότητα της Ρωσίας να χρησιμοποιεί τον βασικό αυτοκινητόδρομο που συνδέει τη Ρωσία με την κατεχόμενη Κριμαία, καθώς και τις χερσαίες γραμμές επικοινωνίας γύρω από το Ντονέτσκ».

Στις 21 Μαΐου, ο διορισμένος από το Κρεμλίνο κυβερνήτης της κατεχόμενης Χερσώνας, Βλαντίμιρ Σάλντο, υπέγραψε διάταγμα που επιβάλλει περιορισμούς στην κυκλοφορία πολιτικών φορτηγών στον αυτοκινητόδρομο R-280 κατά μήκος της Αζοφικής Θάλασσας.

Σε μια ένδειξη του βαθμού ανησυχίας που επικρατεί στη ρωσική πλευρά, ο Σάλντο συνέκρινε τις ουκρανικές επιθέσεις με την Πολιορκία του Λένινγκραντ κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

«Πρόκειται για κυνική βαρβαρότητα. Στη σκληρότητά τους, αυτές οι ενέργειες θυμίζουν τον φασιστικό αποκλεισμό του Λένινγκραντ, όταν ο εχθρός επιχείρησε να τρομοκρατήσει τον πληθυσμό, να διακόψει τις συνδέσεις μεταξύ περιοχών και να κάμψει τη βούληση των πολιτών», δήλωσε.