Ο Μερτς βάζει “φωτιά” στην Ευρωπαϊκή Ένωση λόγω Ουκρανίας

Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς επανέλαβε την Τρίτη (10/11) την πρότασή του να συνδεθεί ο επόμενος προϋπολογισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την ομόφωνη στήριξη ενός δανείου πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ προς την Ουκρανία, παρά το γεγονός ότι ο πρωθυπουργός της Σλοβακίας, Ρόμπερτ Φίτσο, χαρακτήρισε την απαίτηση αυτή «κλασικό εκβιασμό».

Η στήριξη της Ουκρανίας «αποτελεί κοινή ευρωπαϊκή ευθύνη και όχι ευθύνη μεμονωμένων κρατών-μελών», δήλωσε ο Μερτς στους δημοσιογράφους, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου με τον πρωθυπουργό της Ουγγαρίας, Πέτερ Μάγιαρ.

«Γι’ αυτό και το ζήτημα του τρόπου με τον οποίο θα χρηματοδοτήσουμε την Ουκρανία τα επόμενα χρόνια, εφόσον χρειαστεί, εντάσσεται αναπόφευκτα στο πλαίσιο αυτών των διαπραγματεύσεων για τον προϋπολογισμό», πρόσθεσε.

Η απαίτηση του Μερτς, την οποία είχε διατυπώσει και σε επιστολή του προς τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, την Παρασκευή, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις.

«Αυτό που κάνει ο Γερμανός καγκελάριος είναι κλασικός εκβιασμός και το απορρίπτω», δήλωσε την Τρίτη ο Φίτσο, κατά τη διάρκεια συνάντησής του με τον πρωθυπουργό της Τσεχίας, Αντρέι Μπάμπις, στη Μπρατισλάβα, σύμφωνα με σλοβακικά μέσα ενημέρωσης.

Η ΕΕ και οι εταίροι της συζητούν αυτή την περίοδο τη χορήγηση νέου δανείου ύψους 70 δισ. ευρώ, με στόχο τη στήριξη της Ουκρανίας κατά το επόμενο έτος, εν μέσω συνεχιζόμενων ρωσικών επιθέσεων.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η ΕΕ αναμένεται να αναλάβει περίπου 45 δισ. ευρώ από το συνολικό ποσό, ενώ άλλοι σύμμαχοι, όπως η Βρετανία, ο Καναδάς και η Ιαπωνία, εκτιμάται ότι θα καλύψουν τα υπόλοιπα 25 δισ. ευρώ.

Ο Μερτς υποστήριξε ότι δεν επιθυμεί να επαναληφθεί η προσέγγιση που ακολουθήθηκε πέρυσι, όταν συμφωνήθηκε η χορήγηση διαφορετικού δανείου ύψους 90 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία, με οικονομικές εγγυήσεις και υποχρεώσεις που ανέλαβαν τα περισσότερα κράτη-μέλη της ΕΕ, ενώ τρεις χώρες, η Τσεχία, η Ουγγαρία και η Σλοβακία, εξασφάλισαν εξαίρεση από τη συμφωνία.

«Κατά την άποψή μου, η συνέχιση αυτής της πορείας δεν αποτελεί καλή επιλογή. Πρέπει να ενσωματώσουμε πλήρως την πολιτική για την Ουκρανία στον προϋπολογισμό της ΕΕ», δήλωσε.

Ωστόσο, την άποψη αυτή δεν συμμερίζεται ο Μάγιαρ, ο οποίος επισκέφθηκε το Βερολίνο συνοδευόμενος από τέσσερις υπουργούς και έναν υφυπουργό, προκειμένου να συζητήσουν την εμβάθυνση της συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών. Η επίσκεψη υπογραμμίζει τη γενικότερη προσέγγιση Γερμανίας και Ουγγαρίας, έπειτα από χρόνια ψυχρών σχέσεων επί της διακυβέρνησης του προηγούμενου ηγέτη της Βουδαπέστης, Βίκτορ Όρμπαν.

«Θα ήθελα να επισημάνω εδώ, με διπλωματικό τρόπο και με όλο τον δέοντα σεβασμό ως πρωθυπουργός της Ουγγαρίας, ότι δεν θεωρώ απαραίτητα σωστή προσέγγιση να συνδέεται ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός -ο οποίος στην πραγματικότητα προορίζεται για μια επταετία και για την Ευρώπη- με άλλα ζητήματα», δήλωσε ο Μάγιαρ.

Σημειώνεται πως, πέρυσι, ο Μερτς είχε πρωτοστατήσει στην προσπάθεια αξιοποίησης των ρωσικών κρατικών περιουσιακών στοιχείων ύψους 210 δισ. ευρώ που έχουν δεσμευτεί στην ΕΕ. Ωστόσο, το σχέδιο ναυάγησε εξαιτίας των αντιδράσεων, με επικεφαλής το Βέλγιο, όπου βρίσκεται το μεγαλύτερο μέρος αυτών των κεφαλαίων.

Το δάνειο των 90 δισ. ευρώ αποτέλεσε την εναλλακτική λύση. Η Ουγγαρία, η Σλοβακία και η Τσεχία, που είχαν εξαιρεθεί από τη συγκεκριμένη συμφωνία, έχουν ήδη καταστήσει σαφές ότι σκοπεύουν να απέχουν και από τον επόμενο γύρο χρηματοδότησης.

Στις τρεις αυτές χώρες έχει πλέον προστεθεί και η Βουλγαρία, μετά την εκλογή, τον περασμένο Απρίλιο, του φιλικά προσκείμενου προς τη Μόσχα πρωθυπουργού Ρούμεν Ράντεφ.

Το ζήτημα της χρηματοδότησης της Ουκρανίας έχει πλέον μεταφερθεί στις ιδιαίτερα δύσκολες διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό της ΕΕ της περιόδου 2028-2034.

Η Γερμανία ζητά σημαντικές περικοπές στον προτεινόμενο προϋπολογισμό, ενώ παράλληλα αντιτίθεται στη χορήγηση γενναιόδωρης ευρωπαϊκής χρηματοδότησης σε κράτη-μέλη που αρνούνται να συμβάλουν στην κάλυψη των οικονομικών αναγκών της Ουκρανίας.

Στην επιστολή του, ο Μερτς αναφέρει ότι «μια συλλογική δέσμευση […] χωρίς εξαιρέσεις» αποτελεί «απαραίτητη προϋπόθεση» για την αντιμετώπιση του χρηματοδοτικού κενού της Ουκρανίας, καθώς και για «τη συζήτηση οποιωνδήποτε περαιτέρω ζητημάτων, ιδίως εκείνων που έχουν οικονομικές επιπτώσεις».

Παράλληλα, τονίζει ότι όλα τα κράτη-μέλη πρέπει να συμβάλουν στη διαμόρφωση μιας «στέρεης» χρηματοδοτικής προοπτικής για την Ουκρανία από το 2028 και μετά, στο πλαίσιο του επόμενου επταετούς προϋπολογισμού της ΕΕ, γνωστού ως Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου.