Axios: Πώς η επικείμενη συμφωνία Τραμπ-Ιράν εγκλωβίζει τον Νετανιάχου – Το αποκαλυπτικό τηλεφώνημα

Μια εξαιρετικά δύσκολη αλήθεια αναγκάστηκε να αντιμετωπίσει ο Μπενιαμίν Νετανιάχου κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής επικοινωνίας που είχε με τον Ντόναλντ Τραμπ το βράδυ της Πέμπτης.

Δημοσίευμα του Axios αναφέρει ότι ο Αμερικανός πρόεδρος του ανακοίνωσε κάτι που ο Νετανιάχου δεν ήθελε σε καμία περίπτωση να ακούσει: ότι αναμένεται να υπογράψει συμφωνία με το Ιράν μέσα στις επόμενες ημέρες.

«Αυτή είναι η συμφωνία. Είναι μια εξαιρετική συμφωνία και ήρθε η ώρα να τελειώσει αυτός ο πόλεμος», δήλωσε ο Τραμπ στον Νετανιάχου, σύμφωνα με ανώτατο Αμερικανό αξιωματούχο.

Η εξέλιξη αυτή θεωρείται κομβική, καθώς όταν ο Νετανιάχου ξεκίνησε τον πόλεμο έχοντας στο πλευρό του τον Τραμπ, σίγουρα δεν φανταζόταν αυτό το τέλος. Από την αρχή της σύγκρουσης, ο Ισραηλινός ηγέτης είχε καταστήσει σαφές ότι πίστευε πως ο πόλεμος θα μπορούσε να πυροδοτήσει αλλαγή καθεστώτος στην Τεχεράνη.

Τώρα, μόλις τέσσερις μήνες πριν από τις εκλογές στο Ισραήλ, οι πολιτικοί του αντίπαλοι τον κατηγορούν ότι μετέτρεψε τη χώρα σε “προτεκτοράτο”, αποδεχόμενος απλώς τους όρους ειρήνης του Τραμπ.

Αν και ορισμένοι στην Ουάσιγκτον εκτιμούν ότι ο Νετανιάχου ίσως προσπαθήσει να υπονομεύσει τη συμφωνία, Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε στο Axios ότι κατά τη διάρκεια του τηλεφωνήματος ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός έδειξε να συνειδητοποιεί πως δεν μπορεί να σταματήσει τον Τραμπ. Για την ώρα, αξιωματούχοι τόσο στην Τεχεράνη όσο και στην Ουάσιγκτον επιβεβαιώνουν ότι η συμφωνία είναι κοντά, αλλά δεν έχει οριστικοποιηθεί.

Πώς ο Τραμπ “μπλόκαρε” τα ισραηλινά πλήγματα

Σύμφωνα με αμερικανική πηγή που έχει άμεση γνώση των γεγονότων και μίλησε στο Axios, οι εξελίξεις έτρεξαν ραγδαία όταν, στις αρχές της εβδομάδας, ο Νετανιάχου σχεδίαζε να εξαπολύσει μαζικά πλήγματα εναντίον ενεργειακών υποδομών του Ιράν. Ο Τραμπ, ωστόσο, τον σταμάτησε την τελευταία στιγμή.

Έκτοτε, ο Νετανιάχου βρέθηκε σε μεγάλο βαθμό εκτός κάδρου λήψης αποφάσεων, φτάνοντας στο σημείο να τηλεφωνεί σε συμμάχους του στην Ουάσιγκτον για να συλλέξει πληροφορίες σχετικά με τις διαπραγματεύσεις του Τραμπ.

Μάλιστα, η ανάρτηση του Αμερικανού Προέδρου την Πέμπτη, με την οποία ισχυριζόταν ότι επήλθε συμφωνία, έπιασε τον Ισραηλινό ηγέτη εξαπίνης.

Όταν ο Τραμπ τον κάλεσε στο τηλέφωνο μία ώρα αργότερα, ο Νετανιάχου δεν προέβαλε σθεναρή αντίσταση. Περιορίστηκε να δηλώσει ότι τον εμπιστεύεται πως θα διασφαλίσει ότι η τελική συμφωνία θα καλύπτει τις κοινές τους ανησυχίες για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

«Ο Μπίμπι προφανώς κατάλαβε ότι η συμφωνία ήταν προ των πυλών και ότι δεν μπορούσε να τη σταματήσει», σχολίασε η ίδια πηγή.

Το παρασκήνιο των ισραηλινών φόβων

Στο προσκήνιο, ο Νετανιάχου και άλλοι Ισραηλινοί αξιωματούχοι είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί ώστε να μην επικρίνουν δημόσια τον Τραμπ, όμως στο παρασκήνιο εμφανίζονται άκρως σκεπτικοί.

Η βασική τους ανησυχία είναι ότι μετά την υπογραφή της συμφωνίας και τον τερματισμό του πολέμου, το Ιράν θα μπορούσε να κωλυσιεργεί στις διαπραγματεύσεις χωρίς να κάνει πραγματικές παραχωρήσεις για τα πυρηνικά του. Στο μεταξύ, η κυβέρνηση της Τεχεράνης θα κατάφερνε να σταθεροποιηθεί οικονομικά πουλώντας πετρέλαιο, χωρίς τον κίνδυνο στρατιωτικού πλήγματος.

Ο Ισραηλινός Υπουργός Άμυνας, Ισραέλ Κατς, δήλωσε την Παρασκευή ότι ο Τραμπ επιδίωξε τη συμφωνία «με βάση τη δική του εκτίμηση για τα αμερικανικά συμφέροντα», συμπληρώνοντας ωστόσο ότι το Ισραήλ διατηρεί «την ικανότητα να ενεργεί ανεξάρτητα για να αποτρέψει το Ιράν από το να αποκτήσει πυρηνικό όπλο».

Παράλληλα, το Ισραήλ ανησυχεί ότι επειδή η εκεχειρία περιλαμβάνει και τον Λίβανο, η κυβέρνηση Τραμπ θα περιορίσει την ελευθερία κινήσεων των ισραηλινών δυνάμεων κατά της Χεζμπολάχ, απαιτώντας να ενημερώνεται για κάθε πλήγμα.

Από την πλευρά του, ο Λευκός Οίκος εμφανίζεται βέβαιος ότι οι Ισραηλινοί τελικά θα συμμορφωθούν, διαβεβαιώνοντάς τους παράλληλα ότι οι αναφορές των ιρανικών ΜΜΕ για άμεση εισροή δισεκατομμυρίων δολαρίων στην Τεχεράνη είναι ανακριβείς και ότι καμία ελάφρυνση κυρώσεων δεν θα δοθεί αν το Ιράν δεν εκπληρώσει πρώτα τις δεσμεύσεις του.

Οι εξελίξεις στον Λίβανο αποτελούν τον μεγάλο αστάθμητο παράγοντα που θα μπορούσε να τινάξει τη συμφωνία στον αέρα, καθώς οι ισραηλινές δυνάμεις κατέχουν ακόμα μεγάλα τμήματα του νότιου Λιβάνου και οι ανταλλαγές πυρών με τη Χεζμπολάχ συνεχίζονται. Σύμφωνα με την Ουάσιγκτον, τυχόν νέες επιθέσεις της Χεζμπολάχ ή συνεχιζόμενος εξοπλισμός της από το Ιράν θα συνιστούσαν παραβίαση των όρων.

Για τον Μπενιαμίν Νετανιάχου, πάντως, η συνυπογραφή μιας συμφωνίας που τερματίζει τον πόλεμο χωρίς να έχουν επιτευχθεί οι διακηρυγμένοι στρατηγικοί του στόχοι, αποτελεί ένα βαρύτατο στρατηγικό και πολιτικό πλήγμα.