Συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν: Συμφωνία για οδικό χάρτη 60 ημερών και Στενά του Ορμούζ

Οι αντιπροσωπείες του Ιράν και των ΗΠΑ κατέληξαν σε συμφωνία για τη σύναψη εντός εξήντα ημερών οριστικής συμφωνίας για το τέλος του πολέμου, για τη δημιουργία μηχανισμών προκειμένου να σταματήσουν οι εχθροπραξίες στον Λίβανο και να είναι εγγυημένες οι ασφαλείς διελεύσεις στα Στενά του Ορμούζ, σύμφωνα με ανακοίνωση που δημοσιοποίησαν την Δευτέρα (22/6) οι χώρες που μεσολαβούν, το Πακιστάν και το Κατάρ, έπειτα από την πρώτη ημέρα των διαπραγματεύσεων στην Ελβετία.

Συγκεκριμένα, οι δύο αντιπροσωπείες συμφώνησαν σε έναν «οδικό χάρτη» για τη σύναψη εντός εξήντα ημερών οριστικής συμφωνίας που θα βάλει τέλος στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή κατά την πρώτη συνεδρία των διαπραγματεύσεών τους στην Ελβετία, ανακοίνωσαν οι χώρες οι οποίες μεσολαβούν, το Πακιστάν και το Κατάρ.

Οι δυο πλευρές «συμφωνούν σε οδικό χάρτη με σκοπό να καταλήξουν σε οριστική συμφωνία εντός προθεσμίας 60 ημερών, θέτοντας έτσι τις βάσεις για την άμεση έναρξη νέων τεχνικών συνομιλιών», που θα συνεχιστούν αυτή την εβδομάδα στην Ελβετία, σημείωσαν το Ισλαμαμπάντ και η Ντόχα, που μεσολαβούν στις συνομιλίες αυτές, με κοινή ανακοίνωσή τους.

Επιπλέον, οι μεσολαβητές ανακοίνωσαν πως οι αντιπροσωπείες των ΗΠΑ και του Ιράν συμφώνησαν στο να δημιουργηθεί «γραμμή επικοινωνίας» που θα εγγυάται ασφαλείς διελεύσεις από το στρατηγικής σημασίας στενά του Ορμούζ.

«Δημιουργήθηκε γραμμή επικοινωνίας ανάμεσα στα μέρη (…) για να αποφεύγονται συμβάντα και προβλήματα επικοινωνίας, με σκοπό να είναι εγγυημένη η ασφαλής διέλευση των εμπορικών πλοίων από το στενό του Ορμούζ», εξήγησαν οι χώρες οι οποίες μεσολαβούν στις συνεχιζόμενες διαπραγματεύσεις, το Πακιστάν και το Κατάρ, με ανακοίνωσή τους.

Συμφώνησαν επίσης να δημιουργηθεί άμεσα «πυρήνας διαχείρισης συγκρούσεων», με σκοπό να λάβουν τέλος οι εχθροπραξίες στον Λίβανο, οι οποίες έθεσαν σε κίνδυνο την κατάπαυση του πυρός στη Μέση Ανατολή.

«Τα μέρη συμφωνούν για τη δημιουργία πυρήνα διαχείρισης συγκρούσεων, στον οποίο θα συμμετέχουν τα μέρη και η δημοκρατία του Λιβάνου» και θα παίζουν ρόλο «οι μεσολαβητές», με σκοπό «να υπάρξουν εγγυήσεις για την τήρηση του τερματισμού των στρατιωτικών επιχειρήσεων στον Λίβανο», εξηγείται σε κοινή ανακοίνωση του Πακιστάν και του Κατάρ.

Οι ανακοινώσεις αυτές, είχαν άμεσο αποτύπωμα στις τιμές του πετρελαίου. Περί τις 06:25 (ώρα Ελλάδας), αυτή του WTI, αμερικανικής ποικιλίας αναφοράς, υποχωρούσε κατά 0,20% στα 75,70 δολάρια, ενώ αυτή του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας, διεθνούς ποικιλίας αναφοράς, κατά 1,41%, στα 79,43 δολάρια.

Ιράν: “Σημαντική πρόοδος” για Λίβανο, ιρανικούς πόρους και κυρώσεις

Από την πλευρά του, ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας Αμπάς Αραγτσί έκανε λόγο σήμερα για «σημαντική πρόοδο» στις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ, εκφράζοντας ικανοποίηση για την αποδέσμευση κάποιων ιρανικών πόρων που είχαν παγώσει στο εξωτερικό, την εξαίρεση από κυρώσεις που θα επιτρέψουν πωλήσεις ιρανικού πετρελαίου, την προσπάθεια να τερματιστεί ο πόλεμος στον Λίβανο.

«Η ακαταπόνητη μεσολάβηση του Πακιστάν και του Κατάρ έφερε σημαντικό πρόοδο ως προς τον τερματισμό του πολέμου στον Λίβανο», ανέφερε ο κ. Αραγτσί μέσω X, μετά το πέρας της πρώτης συνεδρίας των διαπραγματεύσεων στην Ελβετία.

«Οι εξαγωγές πετρελαίου και πετροχημικών προϊόντων απαλλάσσονται από κυρώσεις, ο αποκλεισμός αίρεται, ορισμένοι παγωμένοι πόροι αποδεσμεύονται και ξεκινά μεγάλο πρόγραμμα ανοικοδόμησης και ανάπτυξης του Ιράν», πρόσθεσε.

Σύμφωνα με το δίκτυο IRIB, η ιρανική αντιπροσωπεία αρνήθηκε να ποζάρει και να φωτογραφηθεί μαζί με την αμερικανική, που πέρα από τον αντιπρόεδρο Βανς, συμπεριλαμβάνει τον ειδικό απεσταλμένο της προεδρίας Στιβ Γουίτκοφ και τον γαμπρό του προέδρου Τραμπ, τον Τζάρεντ Κούσνερ.

Διαφωνούν για το αν συζητήθηκε το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης οι δύο πλευρές

Χαώδης διάσταση απόψεων των δυο πλευρών καταγράφεται επίσης ως προς το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας της Τεχεράνης, που αντιμετωπίζουν με καχυποψία η αμερικανική η ισραηλινή και άλλες δυτικές κυβερνήσεις επί δεκαετίες.

Σύμφωνα με την ιρανική κρατική τηλεόραση, το ζήτημα αυτό δεν εξετάστηκε στην πρώτη συνεδρία.

«Διεξαγάγαμε συνομιλίες σε βάθος για όλες τις διαστάσεις της συμφωνίας» για το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας του Ιράν, διαβεβαίωσε αντιθέτως ανώτερος αμερικανός διπλωμάτης τον Τύπο στο Μπίργκενστοκ.

Το Ιράν αποχώρησε από τις διαπραγματεύσεις μετά τις απειλές Τραμπ

Σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων IRNA, η ιρανική αντιπροσωπεία εγκατέλειψε το τραπέζι των διαπραγματεύσεων στην Ελβετία έπειτα από μια ώρα και είκοσι λεπτά χθες, αντιδρώντας στη «δημοσιοποίηση προσβλητικού μηνύματος του προέδρου των ΗΠΑ». Ωστόσο η διαδικασία συνεχίστηκε, χάρη στους μεσολαβητές.

Η αποχώρηση αποτελούσε αντίδραση σε τοποθέτηση του Ντόναλντ Τραμπ μέσω Truth Social, με την οποία απαιτούσε η Τεχεράνη να «σταματήσει» τη Χεζμπολάχ ώστε να μην προκαλεί «προβλήματα», απειλώντας σε διαφορετική περίπτωση ότι οι ΗΠΑ θα πλήξουν το Ιράν «πιο σκληρά», προσθέτοντας τρία θαυμαστικά.

«Καλά θα κάνουν να ζυγίζουν τα λόγια τους· οι ένοπλες δυνάμεις μας είναι έτοιμες να απαντήσουν αλλιώς», αντέτεινε μέσω X ο επικεφαλής της ιρανικής αντιπροσωπείας και του κοινοβουλίου της Ισλαμικής Δημοκρατίας Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ.

Δυνάμει του «μνημονίου κατανόησης του Ισλαμαμπάντ» της 17ης Ιουνίου, τα μέρη δεσμεύτηκαν να απέχουν «από το να απειλούν με καταφυγή στη βία το ένα το άλλο» κατά τη διάρκεια των συνομιλιών τους.

Στο μεταξύ, οι αρχές του Ισραήλ ανακοίνωσαν πως αίρονται από σήμερα το πρωί οι περιορισμοί που επιβάλλονται στις συναθροίσεις εξαιτίας του πολέμου στο βόρειο τμήμα της χώρας, κοντά στα σύνορα με τον Λίβανο, κίνηση η οποία θα μπορούσε να σημαίνει αποκλιμάκωση στο μέτωπο του Λιβάνου.

Αλλά ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου επανέλαβε, για ακόμη μια φορά, πως ο στρατός του θα παραμείνει στον νότιο Λίβανο «για όσο χρειαστεί».

Από την άλλη, ο γενικός γραμματέας της Χεζμπολάχ Ναΐμ Κάσεμ απέρριψε κάθε ενδεχόμενο να συνεχίσει να υπάρχει ζώνη «ασφαλείας» του Ισραήλ στο νότιο τμήμα της χώρας του.

Οι ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις στον Λίβανο από τις αρχές Μαρτίου έχουν στοιχίσει τη ζωή σε τουλάχιστον 4.106 ανθρώπους, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας στη Βηρυτό. Στην άλλη πλευρά, ο ισραηλινός στρατός λέει πως μετρά 36 απώλειες.