ΑΝΑΚΑΛΥΦΘΗΚΕ ΜΕΤΑΔΟΤΙΚΟΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΣΕ ΓΑΤΟΨΑΡΑ
Οι μαύρες κηλίδες που εμφανίστηκαν σε γατόψαρα στον Καναδά, οδήγησαν σε έρευνα που αποκάλυψε την ύπαρξη μεταδοτικού καρκίνου του δέρματος.
Μελέτη που δημοσιεύτηκε την Τετάρτη στο Nature αποκάλυψε την ύπαρξη μεταδοτικού καρκίνου του δέρματος.
Εντοπίστηκε σε γατόψαρα που ζούσαν στη λίμνη Memphremagog του Βερμόντ, τα οποία είχαν αποκτήσει σκούρες κηλίδες. Να σημειωθεί εδώ πως το Τμήμα Αλιείας και Άγριας Ζωής της περιοχής κάνει ετήσια απογραφή ψαριών, έτσι μπορούσε να εντοπίσει τις αλλαγές.
Οι κηλίδες είχαν περιγραφεί σαν μαύρη πίσσα στο δέρμα, στα χείλη ή ακόμα και στα μάτια των ψαριών.
Οι βιολόγοι που κάνουν την καταγραφή σκέφτηκαν πως μπορεί να πρόκειται για μελάνωμα, κάτι που όμως θα ήταν περίεργο καθώς τα γατόψαρα συνήθως δεν περνούν πολύ χρόνο στην επιφάνεια. Έτσι, δεν είναι εκτίθενται στις δυνητικά βλαβερές υπεριώδεις ακτίνες του ήλιου.
Η επιστημονικά συναρπαστική αποκάλυψη για τον μεταδοτικό καρκίνο
Οι βιολόγοι σκέφτηκαν ότι ο κηλίδες θα μπορούσαν να είναι μελάνωμα που προκλήθηκε από κάποια χημική ουσία ή ρύπο που διαρρέει στη λίμνη κι έτσι, αναζήτησαν τοξίνες στα σώματα των ψαριών.
Αποδείχθηκε ότι τα γατόψαρα δεν έχουν τέτοιες τοξίνες και τότε οι βιολόγοι επικοινώνησαν με την Δρ Julie Dragon, επιστήμονας δεδομένων στο Πανεπιστήμιο του Βερμόντ και συν-συγγραφέας της μελέτης.
Η Δρ Dragon δέχθηκε την πρόκληση και με την ομάδα της μελέτησαν το φαινόμενο που διαπιστώθηκε το 2013 κατέληξε στο ότι οι μελανές κηλίδες είναι είδος μεταδοτικού καρκίνου του δέρματος «ο ίδιος ο μολυσματικός παράγοντας» όπως δήλωσε η Δρ Dragon, «αυτά τα κύτταρα μπορούν με κάποιο τρόπο να ξεφύγουν από τον ξενιστή, ίσως να ζήσουν στο περιβάλλον – το υδάτινο περιβάλλον – και στη συνέχεια να μολύνουν έναν νέο ξενιστή».
Μπορεί να μεταδίδονται είδη καρκίνου και στους ανθρώπους;
Όπως ανέφερε και η Δρ. Dragon, το ενδιαφέρον δεν είναι ότι κινδυνεύουμε να κολλήσουμε καρκίνο από το γατόψαρο, αλλά ότι αυτά τα κύτταρα έχουν μάθει το “κόλπο” να επιβιώνουν εκτός του αρχικού τους περιβάλλοντος και να μεταναστεύουν.
Η σύντομη λοιπόν, απάντηση στην ερώτηση αν το εξαιρετικά σπάνιο εύρημα της μελέτης που έχει εντοπιστεί μόνο σε ορισμένα κοχύλια και του διαβόλους της Τασμανίας (το μεγαλύτερο μαρσιποφόρο στον κόσμο), μπορεί να συμβαίνει και στους ανθρώπους ό,τι συνέβη στα γατόψαρα, είναι “όχι”.
Όπου “μετάδοση” είναι η καθημερινή επαφή. Μέσω αυτής, όπως εξηγείται και σε αναφορά της American Cancer Society μεταδίδονται μεν, ορισμένοι ιοί που μπορούν να εξελιχθούν σε καρκίνο (χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο HPV).
Σε άρθρο του το National Cancer Institute των ΗΠΑ αναφέρει τις ελάχιστες και ακραίες εξαιρέσεις μετάδοσης καρκίνου από άνθρωπο σε άνθρωπο, που αφορούν πολύ σπάνιες περιπτώσεις
- μεταμόσχευσης, με τον ένα δότη να διαγιγνώσκεται εκ των υστέρων με καρκίνο, ωστόσο τα κύτταρα του να περνούν στον λήπτη που παίρνει ισχυρά φάρμακα καταστολής του ανοσοποιητικού, οπότε δεν μπορεί να τα “πολεμήσει”.
- να περνούν κύτταρα από τον καρκίνο της μητέρας στο μωρό, μέσω του πλακούντα και
- να κόπηκε χειρουργός κατά την αφαίρεση όγκου και να εισήχθησαν κύτταρα στο τραύμα του, δημιουργώντας τοπικό όγκο.
Ο βασικός λόγος είναι ότι η βιολογία του ανθρώπινου σώματος καθιστά σχεδόν αδύνατη τη μεταφορά καρκινικών κυττάρων, από τον έναν άνθρωπο στον άλλον, χάριν του ανοσοποιητικού συστήματος.
Ο καθένας μας έχει στην επιφάνεια των κυττάρων του μια μοναδική “ταυτότητα”. Αν λοιπόν, μπουν στο σώμα μας καρκινικά κύτταρα από άλλον άνθρωπο, το ανοσοποιητικό μας σύστημα θα τα αναγνωρίσει ως ξένο εισβολέα, όπως κάνει με τους ιούς και τα βακτήρια και θα τα καταστρέψει.
Στις εξαιρέσεις του κανόνα της μεταδοτικότητας του καρκίνου, τα ζώα έχουν πολύ χαμηλή γενετική ποικιλομορφία (είναι σχεδόν όμοια μεταξύ τους) ή τα καρκινικά κύτταρα έχουν αναπτύξει μηχανισμό που “κρύβει” την ταυτότητα τους από το ανοσοποιητικό του νέου ξενιστή.
Τα γατόψαρα μπορούν να λύσουν το μυστήριο της μετάστασης
Πέρα από τη λίμνη του Καναδά, η Δρ Dragon πιστεύει ότι αυτά τα γατόψαρα μπορεί να κρύβουν ενδείξεις για το πώς εξαπλώνονται οι όγκοι σε όλο το σώμα μας.
«Ακόμα δεν καταλαβαίνουμε πραγματικά αυτό το γεγονός όπου ένα κύτταρο εγκαταλείπει τον όγκο, κινείται μέσω της κυκλοφορίας του αίματος, εισέρχεται σε ένα νέο όργανο.
Στο γατόψαρο, μπορεί να υπάρχουν κάποιες από τις ίδιες διαδικασίες που επιτρέπουν σε αυτά τα κύτταρα να εισβάλουν σε έναν νέο ξενιστή, να αποφύγουν το ανοσοποιητικό σύστημα και στη συνέχεια να εγκατασταθούν».
Οι ερευνητές δεν έχουν καταλάβει λοιπόν, πώς τα κύτταρα του γατόψαρου καταφέρνουν να ξεγελάσουν το ανοσοποιητικό σύστημα και να εγκατασταθούν σε νέο ιστό.
Η διαδικασία κατανόησης έχει αρχίσει και όταν ολοκληρωθεί, η επιστήμη θα μπορεί να γνωρίζει περισσότερα για τη μετάσταση στον άνθρωπο, δηλαδή τη διαδικασία κατά την οποία ένας όγκος φεύγει από ένα σημείο του σώματος και πηγαίνει σε ένα άλλο.