Ελαιόλαδο: Νέες αυξήσεις στις τιμές φέρνει ο καύσωνας στην Ευρώπη

Οι αγρότες σε ολόκληρη την Ευρώπη προειδοποιούν για σημαντική μείωση της παραγωγής τροφίμων και αύξηση των τιμών, καθώς οι καλλιέργειες πλήττονται από την ακραία ζέστη, την ξηρασία και τις δασικές πυρκαγιές.

Σοβαρό πλήγμα έχουν δεχθεί και οι ελαιώνες, καθώς η κλιματική κρίση οδηγεί τις θερμοκρασίες σε ολόκληρη την ήπειρο σε νέα επίπεδα-ρεκόρ. Αυτό σημαίνει ότι η τιμή του ελαιολάδου, η οποία βρίσκεται ήδη σε υψηλά επίπεδα, αναμένεται να αρχίσει εκ νέου να αυξάνεται.

Η ένωση παραγωγών λαχανικών Légumes de France προειδοποίησε ότι έχουν καταστραφεί χιλιάδες τόνοι προϊόντων, αξίας δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται σαλατικά, καρότα, πράσα, σκόρδα και κρεμμύδια, ενώ η παραγωγή ορισμένων καλλιεργειών αναμένεται να μειωθεί ακόμη και κατά το ήμισυ λόγω της έλλειψης βροχοπτώσεων, γράφει ο Guardian.

Οι πολύ υψηλές θερμοκρασίες στη Γαλλία έχουν επίσης επιβραδύνει την ανάπτυξη των σταφυλιών σε οινοπαραγωγικές περιοχές όπως η Καμπανία, το Μπορντό και η Βουργουνδία, αυξάνοντας τον κίνδυνο μικρότερης σοδειάς και ενός από τους πρωιμότερους τρύγους που έχουν καταγραφεί ποτέ.

Στην Καμπανία, οι παραγωγοί αναμένουν τον πρωιμότερο τρύγο στην ιστορία της περιοχής, με τη συγκομιδή να είναι πιθανό να αρχίσει γύρω στις 15 Αυγούστου, περίπου έναν μήνα νωρίτερα από ό,τι συνηθιζόταν πριν από μερικές δεκαετίες. Σύμφωνα με το Reuters, οι αμπελουργοί εκτιμούν πλέον ότι η παραγωγή σταφυλιών θα είναι περίπου 10% μικρότερη σε σχέση με πέρυσι.

Στην Ισπανία, το υπουργείο Γεωργίας προβλέπει ότι η παραγωγή δημητριακών για την περίοδο 2026-2027 θα μειωθεί από τους 24 εκατ. τόνους της περασμένης χρονιάς σε λίγο περισσότερους από 18,5 εκατ. τόνους. Η πρόβλεψη αυτή, μάλιστα, είχε γίνει πριν γίνουν αισθητές οι επιπτώσεις των δασικών πυρκαγιών.

Και αυτό παρά το γεγονός ότι οι Ισπανοί αγρότες είναι περισσότερο προσαρμοσμένοι στις θερμές και ξηρές συνθήκες, καθώς καλλιεργούν ποικιλίες ανθεκτικές στις υψηλότερες θερμοκρασίες και βασίζονται περισσότερο στην άρδευση και στην αποθήκευση νερού για την αντιμετώπιση περιόδων ξηρασίας.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει μειώσει τις προβλέψεις της για τη συγκομιδή μιας σειράς καλλιεργειών. Οι εκτιμήσεις για την παραγωγή ηλιόσπορου, βασικής πρώτης ύλης για την παραγωγή μαγειρικών ελαίων, έχουν μειωθεί κατά 7%. Παράλληλα, οι προβλέψεις για τον αραβόσιτο υποχώρησαν κατά 6% σε σχέση με την προηγούμενη εκτίμηση, ενώ οι προσδοκίες για τις πατάτες και τη σόγια περιορίστηκαν κατά 3%.

Ορισμένες χώρες, πάντως, έχουν πληγεί λιγότερο από άλλες. Η Ρουμανία, για παράδειγμα, έχει δεχθεί περισσότερες βροχοπτώσεις, ενώ η παραγωγή σιταριού στην Ιταλία αποδείχθηκε ανθεκτική.

Η αγροτική συνδικαλιστική οργάνωση ASAJA ανέφερε ότι οι άμεσες ζημιές από τις πυρκαγιές έπληξαν οπωρώνες, αμπελώνες, γεωργικές εκτάσεις και θερμοκήπια, επηρεάζοντας εσπεριδοειδή, αβοκάντο, αμύγδαλα, σταφύλια, λαχανικά και ελαιώνες. Παράλληλα, η έλλειψη νερού και οι ακραίες θερμοκρασίες επηρέασαν την παραγωγή ντομάτας και καλαμποκιού.

«Παρότι οι απώλειες στην τοπική παραγωγή ενδέχεται να περιορίσουν τον όγκο των εξαγωγών ορισμένων προϊόντων», δήλωσε εκπρόσωπος της οργάνωσης, η βασική ανησυχία αφορά «το υψηλότερο κόστος παραγωγής» και όχι τυχόν περιορισμούς στο διεθνές εμπόριο.

Οι παραγωγοί ελαιολάδου ανέφεραν ότι αναμένουν νέα απότομη αύξηση των τιμών μέσα στη χρονιά, καθώς οι καλλιεργητές βρίσκονται αντιμέτωποι με έναν συνδυασμό ακραίας ζέστης, ξηρασίας και, σε ορισμένες περιπτώσεις, πυρκαγιών.

Ελαιώνες έχουν καεί αυτό το καλοκαίρι στην Ελλάδα, την Ιταλία και την Πορτογαλία. Ακόμη και όσοι βρίσκονταν κοντά στις φωτιές και γλίτωσαν από τις φλόγες επηρεάστηκαν από τη μεταφορά στάχτης και την κακή ποιότητα του αέρα.

Οι ακραία υψηλές θερμοκρασίες έχουν επίσης προκαλέσει αύξηση των παρασίτων, των ασθενειών και των ισχυρών καταιγίδων, ενώ έχουν επηρεάσει και το μέγεθος των καρπών.

Η τιμή του ελαιολάδου παγκοσμίως είχε υποχωρήσει από την απότομη άνοδο που καταγράφηκε πριν από δύο χρόνια, η οποία προκλήθηκε από την αυξημένη ζήτηση, τις θερμές και ξηρές καιρικές συνθήκες και την εξάπλωση παρασίτων και ασθενειών.

Ωστόσο, η μέση τιμή ενός λίτρου εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου στα καταστήματα του Ηνωμένου Βασιλείου παραμένει πάνω από τις 7 λίρες και έχει αρχίσει να αυξάνεται εκ νέου τους τελευταίους μήνες.

Η Σάρα Βασόν, ιδρύτρια της ομάδας παραγωγών ελαιολάδου Citizens of Soil, δήλωσε: «Εάν ο καιρός δεν τεθεί σύντομα υπό έλεγχο, θα πρέπει να αναμένουμε αύξηση των τιμών το φθινόπωρο, καθώς θα υπάρχουν λιγότεροι κατάλληλοι προς κατανάλωση καρποί για την παραγωγή ελαιολάδου».