Πάγος στα “ήρεμα νερά” με την Τουρκία

Από τη στιγμή που η Τουρκία τάραξε οριστικά τα “ήρεμα νερά” στο Αιγαίο και δεδομένου ότι η χώρα μπαίνει στην τελική ευθεία για τις εκλογές, έστω και εάν οι κάλπες στηθούν το 2027 και όχι πρόωρα, η κυβέρνηση βάζει πρακτικά στον “πάγο” τον ελληνοτουρκικό διάλογο.

Ειδικότερα, οι πολιτικές συζητήσεις σε ανώτατο επίπεδο ουσιαστικά “παγώνουν”. Αν και η Αθήνα θεωρεί κρίσιμο πως υπάρχουν οι δίαυλοι για την επίλυση τυχόν επεισοδίου μεταξύ των δύο χωρών, όπως αυτό ανοιχτά της Κάσου τον Ιούλιο του 2024.

Και ο κίνδυνος για ένα νέο αντίστοιχο επεισόδιο είναι υπαρκτός, καθώς μέσα στο φθινόπωρο αναμένεται να ξεκινήσουν ξανά οι έρευνες για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας- Κύπρου (Great Sea Interconnector- GSI). Μετά τη συμφωνία με τη γαλλίκή Meridian, το έργο βέβαια έχει την ομπρέλα προστασίας της Γαλλίας, γεγονός που έχει προκαλέσει εκνευρισμό στην Αγκυρα. Μένει να φανεί ποια θα είναι η τουρκική αντίδραση όταν εκδοθεί καταρχάς η σχετική NAVTEX από ελληνικής πλευράς.

Η Τουρκία ταυτόχρονα επιμένει στη θέση ότι τα νησιά δεν έχουν χωρικά ύδατα πέραν των 6 ναυτικών μιλίων, αμφισβητώντας την κυριαρχία του Καστελλόριζου με το ένα από τα δύο θαλάσσια πάρκα που ανακήρυξε. Ενώ επαναφέρει τη θεωρία περί “γκρίζων ζωνών” στο Αιγαίο, με αφορμή τα ειδικά χωροταξικά πλαίσια της χώρας μας, για τον τουρισμό και τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας.

Τα δύο ειδικά χωροταξικά πλαίσια θα παρουσιάσει σήμερα (24/8) στο υπουργικό ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, και με αφορμή τη σχετική συζήτηση ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να στείλει εκ νέου μηνύματα τόσο προς την Άγκυρα, όσο και στη βάση της Νέας Δημοκρατίας. 

Ο κ.Μητσοτάκης στην καθιερωμένη κυριακάτικη ανάρτησή του χθες είχε απαντήσει στην Τουρκία για τα ειδικά χωροταξικά πλαίσια για τουρισμό και ΑΠΕ.

«Η θέση μας είναι ξεκάθαρη και δεν αλλάζει: η Ελλάδα κινείται με βάση το Διεθνές Δίκαιο, ασκεί τα δικαιώματά της και δεν πρόκειται να αφήσει απειλές ή παράνομες διεκδικήσεις να καθορίσουν τις αποφάσεις της», διαμήνυσε ειδικότερα ο πρωθυπουργός.

«Διάλογος δεν σημαίνει υποχώρηση. Και σίγουρα δεν σημαίνει ότι θα σταματήσουμε να κάνουμε όσα θεωρούμε σωστά και αναγκαία για τη χώρα μας», τόνισε επίσης.

Η διακριτική στροφή Γεραπετρίτη

Εν τω μεταξύ, ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, σε συνέντευξη του στο Βήμα της Κυριακής, δήλωνε ότι: “Τα ήρεμα νερά δεν συνιστούν αυτοσκοπό”. Υπερασπίστηκε πάντως την εξωτερική πολιτική του ελληνοτουρκικού διαλόγου τα προηγούμενα χρόνια, υπονοώντας μεταξύ άλλων ότι δόθηκε ο χρόνος στη χώρα μας να ενισχύσει τις Ένοπλες Δυνάμεις της και τις διεθνείς της συμμαχίες. 

Όσον αφορά στα τουρκικά θαλάσσια πάρκα, ο κ.Γεραπετρίτης τόνισε ότι: “Όπως εξαγγέλθηκαν, είναι παράνομα και δεν παράγουν κανένα έννομο αποτέλεσμα διότι εκτείνονται πέραν των τουρκικών χωρικών υδάτων σε μη οριοθετημένα διεθνή ύδατα ελληνικής υφαλοκρηπίδας.” 

Πράγματι, η ανακήρυξη των δυο θαλάσσιων πάρκων από την Τουρκία δεν παράγει έννομο αποτέλεσμα, αφού κινείται εντελώς εκτός διεθνούς δικαίου. Αλλά ο σκοπός της Άγκυρας είναι να δημιουργήσει τετελεσμένα στο πεδίο. Για παράδειγμα, θα μπορούσε να εμποδίσει ελληνικά αλιευτικά να ψαρέψουν εντός των ορίων των παράνομων θαλάσσιων πάρκων. Ενώ τίθεται το ερώτημα τι θα συμβεί εάν στις περιοχές αυτές κινηθούν ελληνικά πολεμικά πλοία.

“Οποιαδήποτε απόπειρα προσβολής των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων αντιμετωπίζεται με κάθε πρόσφορο μέσο. Πρωταρχική μας επιδίωξη είναι προφανώς η ειρηνική επίλυση των διαφορών, όμως είμαστε απολύτως έτοιμοι για κάθε σενάριο”, δήλωσε ο κ. Γεραπετρίτης.

Προειδοποίησε επίσης ότι: “Εφόσον το φημολογούμενο τουρκικό νομοσχέδιο για τις ζώνες θαλάσσιας δικαιοδοσίας (σ.σ.: το νομοσχέδιο για τη Γαλάζια Πατρίδα) αφίσταται του Διεθνούς Δικαίου, θα υπάρξουν συνέπειες.

Υπενθυμίζεται δε ότι ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, κατά την πρόσφατη συνέντευξη του στο NEWS 24/7 είχε εμμέσως πλην σαφώς επιβεβαιώσει ότι η χώρα μας θα προβεί σε διάβημα στον ΟΗΕ και θα παρέμβει και στην ΕΕ για την ανακήρυξη των δύο παράνομων θαλάσσιων πάρκων από την Τουρκία. Ωστόσο, η κυβέρνηση δέχεται κριτική από την αντιπολίτευση και ιδίως από το ΠΑΣΟΚ γιατί ακόμη δεν έχει προχωρήσει στις κινήσεις αυτές.