Ο Τραμπ πήγε στον ΟΗΕ και έκανε αυτό που αγαπά και ξέρει καλά

Ο Ντόναλντ Τραμπ χρησιμοποίησε το βήμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ για να προβάλει τα επιτεύγματα της δεύτερης θητείας του, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό.

Ωστόσο, αρκετοί από τους ισχυρισμούς του είτε δεν επιβεβαιώνονται από τα διαθέσιμα στοιχεία είτε αποδίδουν μια παραμορφωμένη εικόνα της πραγματικότητας. Με απλά λόγια, για άλλη μια φορά, ο Αμερικανός πρόεδρος έκανε αυτό που ξέρει καλύτερα: Είπε πολλά ψέματα.

Από τους «οκτώ πολέμους» που υποστήριξε ότι τερμάτισε και τις επενδύσεις ύψους 21 τρισ. δολαρίων, μέχρι τα αποθέματα πυρομαχικών και τη μείωση της εγκληματικότητας στην Ουάσιγκτον, το CNN έβαλε στο μικροσκόπιο ορισμένες από τις βασικές αναφορές της ομιλίας του Αμερικανού προέδρου.

Οι πόλεμοι που (δεν) τερμάτισε

Ο Τραμπ, επαναλαμβάνοντας έναν αγαπημένο ψευδή ισχυρισμό του, είπε: «Από τότε που ανέλαβα τα καθήκοντά μου, ήταν μεγάλη μου τιμή να τερματίσω οκτώ πολέμους».

Διευκρίνισε ότι αναφερόταν στις συγκρούσεις μεταξύ Καμπότζης και Ταϊλάνδης, Κοσόβου και Σερβίας, Ρουάντας και Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό, Ινδίας και Πακιστάν, Αρμενίας και Αζερμπαϊτζάν, καθώς και στον πόλεμο στη Γάζα.  Έχει επίσης υποστηρίξει στο παρελθόν ότι οι άλλοι δύο πόλεμοι που τερμάτισε ήταν η σύντομη σύγκρουση του περασμένου έτους μεταξύ Ισραήλ και Ιράν και ένας υποτιθέμενος πόλεμος μεταξύ Αιγύπτου και Αιθιοπίας.

Ο αριθμός «οκτώ» που επικαλείται ο Τραμπ αποτελεί σαφή υπερβολή. Η λίστα του περιλαμβάνει δύο περιπτώσεις που δεν ήταν ποτέ στην πραγματικότητα πόλεμοι κατά τη διάρκεια της θητείας του. Η κατάσταση μεταξύ Αιγύπτου και Αιθιοπίας ήταν μια διπλωματική διαμάχη για ένα έργο φράγματος στην Αιθιοπία, όχι πόλεμος, όπως και το ζήτημα που υποστηρίζει μεταξύ Σερβίας και Κοσόβου.

Επιπλέον, ο πόλεμος στον οποίο εμπλέκονται η Ρουάντα και η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό δεν έχει τελειώσει, παρά την ειρηνευτική συμφωνία που επιτεύχθηκε με μεσολάβηση της κυβέρνησης Τραμπ. Και παρότι ο Τραμπ επικαλέστηκε τον πόλεμο στη Γάζα, το Ισραήλ εξακολουθεί να πραγματοποιεί συχνές επιθέσεις στον θύλακα, παρά τη συμφωνία εκεχειρίας που επιτεύχθηκε με αμερικανική διαμεσολάβηση.

Ο Τραμπ συνέβαλε πράγματι στον τερματισμό της σύντομης σύγκρουσης του 2025 μεταξύ Ισραήλ και Ιράν, αν και στη συνέχεια το Ισραήλ ενώθηκε με τις ΗΠΑ στην έναρξη νέου πολέμου κατά του Ιράν το 2026.

Η υπερθέρμανση του πλανήτη

Ο Τραμπ χλεύασε τις δυσοίωνες προειδοποιήσεις ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε κάποια στιγμή να επιτεθεί ή να σκοτώσει ανθρώπους, υποστηρίζοντας ότι προέρχονται από «τους ίδιους ακριβώς ανθρώπους που έλεγαν ότι σε 12 χρόνια θα είμαστε όλοι νεκροί εξαιτίας της υπερθέρμανσης του πλανήτη, μια ορολογία που στη συνέχεια ξαναβαφτίστηκε κλιματική αλλαγή επειδή ο πλανήτης ψυχραινόταν, δεν θερμαινόταν, και κανείς δεν πέθανε».

Υπάρχουν τουλάχιστον τέσσερα λάθη στη φράση του για την υπερθέρμανση του πλανήτη.

Πρώτον, ο όρος «υπερθέρμανση του πλανήτη» εξακολουθεί να χρησιμοποιείται ευρέως, παρότι είναι επίσης συνηθισμένος ο όρος «κλιματική αλλαγή». Οι δύο όροι δεν σημαίνουν το ίδιο πράγμα. Οι επιστήμονες του κλίματος χρησιμοποιούν και τους δύο, συνήθως τον όρο «υπερθέρμανση του πλανήτη» όταν αναφέρονται στη μακροπρόθεσμη τάση αύξησης της παγκόσμιας θερμοκρασίας και τον όρο «κλιματική αλλαγή» όταν αναφέρονται στις πολυάριθμες επιπτώσεις που βιώνει ο κόσμος εξαιτίας αυτής της τάσης.

Η NASA, που αποτελεί μέρος της ομοσπονδιακής κυβέρνησης υπό τον Τραμπ, εξηγεί τη διαφορά μεταξύ των δύο όρων στον ιστότοπό της. Για παράδειγμα, έκθεση του 2023 της Διακυβερνητικής Επιτροπής του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή έχει τίτλο «Κλιματική Αλλαγή 2023: Συνθετική Έκθεση», αλλά αναφέρει: «Οι ανθρώπινες δραστηριότητες, κυρίως μέσω των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, έχουν αναμφισβήτητα προκαλέσει υπερθέρμανση του πλανήτη, με τη μέση θερμοκρασία της επιφάνειας της Γης να φτάνει την περίοδο 2011-2020 κατά 1,1 βαθμό Κελσίου υψηλότερα σε σχέση με την περίοδο 1850-1900».

Δεύτερον, παρότι ο Τραμπ δεν διευκρίνισε σε ποια χρονική περίοδο αναφερόταν, παρέλειψε να αναγνωρίσει ότι ο κόσμος εξακολουθεί να θερμαίνεται και όχι να ψύχεται. Ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός του ΟΗΕ ανέφερε τον Ιανουάριο ότι «τα τελευταία 11 χρόνια ήταν τα 11 θερμότερα που έχουν καταγραφεί ποτέ», με τα 2023, 2024 και 2025 να αποτελούν τις τρεις θερμότερες χρονιές — κάτι που διαπίστωσε και η NASA — αν και το 2025 δεν ήταν τόσο θερμό όσο το 2024.

Τρίτον, οι ειδικοί διαφωνούν ευρέως με τον ισχυρισμό ότι «κανείς» δεν έχει πεθάνει από τις διάφορες επιπτώσεις ενός θερμαινόμενου πλανήτη. Είναι αδύνατον να υπολογιστεί με ακρίβεια ένας συγκεκριμένος αριθμός θανάτων, όμως ορισμένες εκτιμήσεις κάνουν λόγο συνολικά για εκατομμύρια.

Οι θάνατοι είναι πιθανό να συνεχιστούν. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναφέρει: «Μεταξύ 2030 και 2050, η κλιματική αλλαγή αναμένεται να προκαλεί περίπου 250.000 επιπλέον θανάτους ετησίως μόνο από υποσιτισμό, ελονοσία, διάρροια και θερμική καταπόνηση».

Τέταρτον, μπορεί κάποιος κάπου να είπε ότι «σε 12 χρόνια θα είμαστε όλοι νεκροί εξαιτίας της υπερθέρμανσης του πλανήτη», όμως δεν ήταν έτσι διατυπωμένη η θέση σε έκθεση ειδικών.

Μια πολυσυζητημένη έκθεση του 2018 από επιστήμονες του κλίματος ανέφερε ότι ο κόσμος έπρεπε να μειώσει δραστικά τις εκπομπές άνθρακα μέσα στα επόμενα 12 χρόνια, προκειμένου να παραμείνει σε τροχιά περιορισμού της υπερθέρμανσης στον 1,5 βαθμό Κελσίου πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα. Οι επιστήμονες προειδοποιούσαν ότι πάνω από αυτό το όριο οι δυνητικά θανατηφόρες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής θα ήταν μεγαλύτερες.

Παρότι η έκθεση του 2018 συχνά υπεραπλουστεύτηκε από πολιτικούς, οι ειδικοί δεν ισχυρίστηκαν ποτέ ότι «σε 12 χρόνια θα είμαστε όλοι νεκροί». Η θέση τους ήταν ότι απαιτούνταν σημαντική δράση μέσα σε 12 χρόνια ώστε να βελτιωθούν οι μελλοντικές προοπτικές. Το πρόγραμμα του ΟΗΕ ανέφερε νωρίτερα αυτόν τον μήνα ότι ο κόσμος πρόκειται να ξεπεράσει την αύξηση του 1,5 βαθμού, «πιθανότατα μέσα στα επόμενα λίγα χρόνια».

Οι επενδύσεις στις ΗΠΑ

Ο Τραμπ διατύπωσε μια πιο προσεκτική εκδοχή του προηγούμενου ανακριβούς ισχυρισμού του ότι επενδύσεις ύψους 21 τρισεκατομμυρίων δολαρίων κατευθύνονται στις ΗΠΑ, λέγοντας αυτή τη φορά: «Έχουμε εξασφαλίσει δεσμεύσεις για νέες επενδύσεις ύψους 21 τρισεκατομμυρίων δολαρίων από όλο τον πλανήτη».

Ο αριθμός αυτός δεν φαίνεται να έχει κάποια πραγματική βάση, ακόμη και με τη διευκρίνιση περί «δεσμεύσεων που έχουν εξασφαλιστεί». Ο Λευκός Οίκος δεν έχει καταφέρει ποτέ να τον τεκμηριώσει.

Όταν ο πρόεδρος μίλησε στον ΟΗΕ, ο ίδιος ο ιστότοπος του Λευκού Οίκου ανέφερε «11,2 τρισεκατομμύρια δολάρια» σε «μεγάλες ανακοινώσεις επενδύσεων» κατά τη δεύτερη θητεία του Τραμπ, ποσό πολύ μικρότερο από τα «21 τρισεκατομμύρια» σε δεσμεύσεις που επικαλέστηκε ο πρόεδρος.

Λεπτομερής έλεγχος του CNN το 2025 διαπίστωσε ότι η λίστα του Λευκού Οίκου περιλάμβανε τρισεκατομμύρια δολάρια σε ασαφείς επενδυτικές υποσχέσεις, υποσχέσεις που αφορούσαν «διμερές εμπόριο» ή «οικονομικές ανταλλαγές» αντί για επενδύσεις στις ΗΠΑ, καθώς και αόριστες δηλώσεις που δεν έφταναν καν στο επίπεδο δεσμεύσεων.

Ο αριθμός του Λευκού Οίκου περιλαμβάνει δεσμεύσεις τόσο από εταιρείες με έδρα τις ΗΠΑ όσο και από ξένους φορείς. Ομοσπονδιακά στοιχεία δείχνουν ότι οι νέες άμεσες ξένες επενδύσεις στις ΗΠΑ ανήλθαν περίπου στα 232 δισεκατομμύρια δολάρια το 2025.

Οι ΗΠΑ και τα πυρομαχικά

Ο Τραμπ υπερασπίστηκε εκτενώς τον πόλεμο στο Ιράν. Και υποστήριξε: «Οι δειλοί και οι προδότες θα ήθελαν πολύ να πουν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν έλλειψη πυρομαχικών, αλλά αυτό δεν είναι αλήθεια. Έχουμε περισσότερα πυρομαχικά απ’ όσα θα μπορούσαμε ποτέ να διανοηθούμε ότι θα χρησιμοποιήσουμε και τα κατασκευάζουμε σε επίπεδα που δεν έχουν υπάρξει ποτέ στο παρελθόν».

Δεν έχουμε πρόσβαση σε απόρρητες πληροφορίες για την ακριβή σημερινή κατάσταση των αμερικανικών αποθεμάτων πυρομαχικών και δεν είναι σαφές ποιους αποκαλεί ο Τραμπ «δειλούς και προδότες».

Ωστόσο, δεν είναι μόνο το CNN και άλλα μέσα ενημέρωσης που έχουν αναφέρει ότι ο πόλεμος με το Ιράν έχει μειώσει τουλάχιστον ορισμένα επίπεδα των αμερικανικών αποθεμάτων πυρομαχικών. Ο ομοσπονδιακός γενικός επιθεωρητής που εποπτεύει το υπουργείο Άμυνας και το ανεξάρτητο, μη κομματικό Γραφείο Προϋπολογισμού του Κογκρέσου κατέληξαν ουσιαστικά στο ίδιο συμπέρασμα σε ξεχωριστές εκθέσεις που δημοσιεύθηκαν την περασμένη εβδομάδα.

Η έκθεση του γενικού επιθεωρητή, η οποία αφορούσε την περίοδο από τις αρχές Απριλίου έως τα τέλη Ιουνίου, ανέφερε ότι υπηρεσία προμηθειών του υπουργείου Άμυνας «δήλωσε ότι η κατανάλωση πυρομαχικών στον πόλεμο είχε ως αποτέλεσμα στρατηγικά ελλείμματα στα αποθέματα και αποκάλυψε σημεία συμφόρησης στη βιομηχανική βάση όσον αφορά την αναπλήρωση των πυρομαχικών».

Η έκθεση ανέφερε επίσης ότι η ίδια υπηρεσία σημείωσε πως, παρότι το Πεντάγωνο «έχει αρχίσει να εφαρμόζει στρατηγικές περιορισμού του προβλήματος, η αμυντική βιομηχανική βάση χρειάζεται “σημαντικό χρόνο προετοιμασίας” για να επεκτείνει τις παραγωγικές της δυνατότητες».

Η έκθεση διευκρίνιζε: «Τα πιο επίμονα σημεία συμφόρησης παραμένουν στην παραγωγή κινητήρων στερεών καυσίμων για πυραύλους, στη διαθεσιμότητα εκρηκτικών υψηλής ποιότητας και προωθητικών υλών, καθώς και στην προσέλκυση εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού για τη μεταποίηση».

Η έκθεση του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κογκρέσου ανέφερε ότι υπάρχει «έλλειμμα» σε αναχαιτιστικούς πυραύλους αντιπυραυλικής άμυνας και ότι ο πόλεμος θα αφήσει «τις Ηνωμένες Πολιτείες με μειωμένα αποθέματα αναχαιτιστικών για αρκετά χρόνια».

Η έκθεση ανέφερε ότι το υπουργείο Άμυνας διέθετε «περιορισμένα» αποθέματα αναχαιτιστικών ακόμη και πριν το Ισραήλ και οι ΗΠΑ επιτεθούν στο Ιράν κατά τη σύντομη σύγκρουση του Ιουνίου του 2025, ενώ η έρευνα του Γραφείου δείχνει ότι οι ΗΠΑ «πιθανότατα έχουν χρησιμοποιήσει από το μισό έως τα δύο τρίτα των αποθεμάτων αυτών των πυρομαχικών από τον Ιούνιο του 2025».

«Δεδομένου του αριθμού αναχαιτιστικών πυραύλων που χρησιμοποίησε πρόσφατα το υπουργείο Άμυνας, των σημερινών χαμηλών ρυθμών παραγωγής τους και της ιστορικής δυσκολίας αύξησης της παραγωγής, η αναπλήρωση των αποθεμάτων του υπουργείου πιθανότατα θα απαιτούσε τουλάχιστον πέντε χρόνια — ακόμη και αν αυξανόταν η παραγωγή», ανέφερε η έκθεση.

Το υπουργείο Άμυνας υποστηρίζει σταθερά ότι δεν είναι αλήθεια πως υπάρχουν ελλείψεις πυρομαχικών και επανέλαβε αυτή τη θέση και την περασμένη εβδομάδα.

Εγκληματικότητα στην Ουάσιγκτον

Ο Τραμπ υπερέβαλε ξανά ως προς τη μείωση της εγκληματικότητας που έχουν καταγράψει διάφορες πόλεις των ΗΠΑ κατά τη δεύτερη θητεία του.

Είπε ότι το σημαντικότερο είναι πως «όταν έφτασα στις 20 Ιανουαρίου του περασμένου έτους στην Ουάσιγκτον, ήταν γεμάτη εγκληματικότητα, και τώρα η εγκληματικότητα έχει μειωθεί κατά 87% και πάμε για 100%».

Ο αριθμός «87%» απέχει πολύ από την πραγματικότητα.

Παρότι η συνολική εγκληματικότητα στην Ουάσιγκτον έχει πράγματι μειωθεί φέτος, όπως και σε μεγάλο μέρος της χώρας, η τοπική αστυνομία είχε καταγράψει και δημοσιοποιήσει έως τη Δευτέρα περισσότερα από 15.000 εγκλήματα συνολικά — μείωση περίπου 23% σε σχέση με το 2024 για το ίδιο χρονικό διάστημα, και όχι άνω του 80%, όπως επανειλημμένα έχει ισχυριστεί ο Τραμπ. Σε σύγκριση με το 2025, η μείωση ήταν περίπου 15% για το ίδιο χρονικό διάστημα.

Η Washington Post ανέφερε τον Αύγουστο ότι ο Λευκός Οίκος δεν μπόρεσε να τεκμηριώσει τους ισχυρισμούς του Τραμπ ότι η εγκληματικότητα στην πρωτεύουσα είχε μειωθεί κατά 81%, 88% ή 92%.

Η εφημερίδα έγραψε: «Όταν ζητήθηκε από αξιωματούχους του Λευκού Οίκου να διευκρινίσουν τις δηλώσεις Τραμπ για τη μείωση της εγκληματικότητας στην Ουάσιγκτον, εκείνοι παρέπεμψαν σε περιστατικά εμπρησμών, τα οποία μειώθηκαν από τέσσερα το 2025 σε ένα το 2026. Ο Λευκός Οίκος επικαλέστηκε επίσης το ποσοστό ανθρωποκτονιών στην Περιφέρεια της Κολούμπια, το οποίο έχει μειωθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, αλλά όχι στα ποσοστά που επικαλείται ο Τραμπ».

Αν ο Τραμπ ήθελε να αναφερθεί σε μειώσεις συγκεκριμένων κατηγοριών εγκλημάτων, θα μπορούσε να το κάνει ρητά.