“ΜΙΑ ΓΥΝΑΙΚΑ ΔΕΝ ΦΟΡΑ ΠΕΡΟΥΚΑ ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΟΜΟΡΦΗ – ΔΕΝ ΘΕΛΕΙ ΝΑ ΤΗ ΛΥΠΟΥΝΤΑΙ”

Ο Οκτώβριος είναι ο μήνας πρόληψης και ενημέρωσης για τον καρκίνο του μαστού. Και η γυναίκα που χάνει τα μαλλιά της, χάνει και τη δύναμη της καλής ψυχολογίας. Τι σημαίνει όλο αυτό και πόσο σημαντική είναι μια περούκα για τη γυναίκα σε πόνο;

Κάπως έτσι σκέφτηκα πως ένας άνθρωπος που για 36 χρόνια έχει επαφή με τις γυναίκες θα μπορούσε να μας μιλήσει για τον ρόλο που παίζουν τα μαλλιά και η απώλειά τους για εμάς. Ο Σταμάτης Κανελλόπουλος, κομμωτής καρδιάς, μιλά για τη σχέση τους με τα μαλλιά, την απώλειά τους στη διάρκεια μιας θεραπείας για τον καρκίνο, την περούκα, το βλέμμα των άλλων και την ανάγκη να αναγνωρίζουν τον εαυτό τους στον καθρέφτη.

Εχει δει τις γυναίκες να αλλάζουν τα μαλλιά τους έπειτα από έναν χωρισμό, να αρνούνται μια αλλαγή επειδή δεν είναι ακόμη έτοιμες, να πηγαίνουν στο κομμωτήριο πριν από έναν γάμο θέλοντας, περισσότερο απ’ όλα, να αισθανθούν ασφαλείς.

“Πρέπει να ακούς τη γυναίκα”

Είσαι 36 χρόνια κομμωτής. Τι έχεις καταλάβει όλα αυτά τα χρόνια για τη σχέση μιας γυναίκας με τα μαλλιά της;

Προφανώς ότι είναι πάρα πολύ σημαντική. Τα μαλλιά επηρεάζουν άμεσα την ψυχολογία μιας γυναίκας. Δεν είναι ένα μπλουζάκι που αγόρασες, δεν σου άρεσε και λες «θα το βγάλω, θα το πετάξω, θα φορέσω κάτι άλλο». Το μαλλί είναι πάνω σου. Σε αυτή τη δουλειά, βλέπεις αμέσως την αντίδραση μιας γυναίκας: αν χάρηκε, αν στενοχωρήθηκε, αν δυσκολεύεται να δεχτεί αυτό που βλέπει στον καθρέφτη. Το έχω ζήσει ακόμη και στο σπίτι μου. Να κόψω λίγο περισσότερο τη φράντζα της γυναίκας μου και μετά να ακούω: «Πω πω, τι μου έκανες;». Και μπορεί για κάποιον να φαίνεται υπερβολικό, αλλά εκεί καταλαβαίνεις πόσο εύκολα μπορεί κάτι στα μαλλιά να χαλάσει την ψυχολογία μιας γυναίκας.

Άρα ένας καλός κομμωτής πρέπει πρώτα απ’ όλα να ακούει; Γιατί υπάρχει και η λογική του «εγώ ξέρω τι σου πηγαίνει».

Πρέπει να ακούς τη γυναίκα. Ειδικά την πρώτη και τη δεύτερη φορά που θα έρθει σε εσένα, αυτό πρέπει να κάνεις: να την ακούσεις. Όταν έρθει η τρίτη φορά και σου δώσει το «ΟΚ», τότε σημαίνει ότι έχεις κερδίσει την εμπιστοσύνη της. Η ίδια η γυναίκα σε κατευθύνει. Εσύ μπορείς να προτείνεις. Να της πεις, για παράδειγμα, «θα σου πήγαιναν αφέλειες» ή «θα μπορούσαμε να κάνουμε ένα καρέ». Αλλά δεν χρειάζεται να της το επιβάλεις. Της βάζεις την ιδέα. Την αφήνεις να ωριμάσει. Και κάποια στιγμή θα έρθει μόνη της και θα σου πει: «Ξέρεις κάτι; Τώρα είμαι έτοιμη να το κάνω».

Πότε κάνουν συνήθως οι γυναίκες τις μεγάλες αλλαγές στα μαλλιά τους;

Πολύ συχνά μετά από έναν χωρισμό. Είναι πραγματικά ένα φαινόμενο αυτό. Αλλά έχω δει μεγάλες αλλαγές και έπειτα από μια ασθένεια. Υπάρχουν γυναίκες που θέλουν να κάνουν κάτι διαφορετικό ακριβώς για να αλλάξει η ψυχολογία τους. Αντίθετα, σε μια πολύ χαρούμενη στιγμή, όπως ένας γάμος, κάποιες γυναίκες δεν θέλουν να ρισκάρουν. Κάποιες άλλες όμως «μεταμορφώνονται» πιστεύοντας πως είναι πιο ωραίες έτσι. Και για αυτό, σε όλα τα χρόνια της δουλειάς μου, έχω χτενίσει μόνο δύο νύφες – προτιμώ μια γυναίκα να είναι ο εαυτός της.

Οι γυναίκες δεν θέλουν εκείνο το βλέμμα που λέει: «Κοίτα την κακομοίρα».

Πάμε, λοιπόν, στη δύσκολη πλευρά αυτής της σχέσης. Όταν μια γυναίκα διαγιγνώσκεται με καρκίνο και ξέρει ότι μπορεί να χάσει τα μαλλιά της, πώς έρχεται να σου το πει;

Πολλές φορές ο κομμωτής είναι από τους πρώτους ανθρώπους που θα πάρει τηλέφωνο αφού ξέρει ότι, πιθανότατα, θα υπάρξει τριχόπτωση. Ένας έμπειρος, πάντως, μπορεί να παρατηρήσει τι συμβαίνει στο μαλλί και πόσο έντονη θα είναι ή όχι μια τριχόπτωση. Γιατί δεν είναι όλες οι περιπτώσεις ίδιες. Έχω πει σε πελάτισσες: «Δεν θα τα κόψουμε όλα. Θα περιμένουμε. Θα δούμε πώς εξελίσσεται». Το ίδιο έζησα και με τη μητέρα μου. Είχε αγχωθεί πάρα πολύ και μου έλεγε «να πάρω περούκα». Της είπα: «Μη βιαστείς. Θα το δούμε σταδιακά».

Δηλαδή δεν είναι δεδομένο ότι κάθε γυναίκα που κάνει θεραπεία για καρκίνο θα χάσει όλα τα μαλλιά της.

Όχι. Και σήμερα τα πράγματα έχουν αλλάξει πολύ σε σχέση με το παρελθόν. Υπάρχουν περιπτώσεις με πολύ μικρότερη τριχόπτωση και άλλες όπου πράγματι η απώλεια είναι μεγάλη. Πρόσφατα είχα μια φίλη και πελάτισσα που πέρασε αυτή την περιπέτεια και τώρα βρίσκεται στο τέλος της. Την κούρεψα, κάναμε ένα ωραίο μακρύ καρέ και δουλέψαμε τα μπροστινά σημεία ώστε να καλύψουμε τα μέρη όπου τα μαλλιά είχαν αραιώσει περισσότερο. Δεν χρειάστηκε τελικά να πάρει περούκα.

Εσύ λες ότι δεν είσαι ιδιαίτερα υπέρ της περούκας. Γιατί;

Να το ξεκαθαρίσω: καταλαβαίνω απολύτως γιατί μια γυναίκα θέλει να φορέσει περούκα. Απλώς προσωπικά θα προτιμούσα, όπου αυτό είναι δυνατό και η ίδια αισθάνεται καλά, ακόμη και μια μπαντάνα ή κάτι άλλο στο κεφάλι αντί για μια περούκα. Αλλά εδώ υπάρχει και κάτι πολύ πιο βαθύ. Στην Ελλάδα το θέμα εξακολουθεί να είναι ταμπού.

Τι εννοείς «ταμπού»;

Ότι μια γυναίκα που χάνει τα μαλλιά της δεν έχει να αντιμετωπίσει μόνο το πώς βλέπει η ίδια τον εαυτό της. Έχει και το βλέμμα των άλλων. Και γι’ αυτό πολλές γυναίκες θέλουν η περούκα τους να μοιάζει όσο γίνεται περισσότερο στα πραγματικά τους μαλλιά.

Εγώ, ας πούμε, σκέφτομαι ότι αν μου συνέβαινε, χτύπα ξύλο, θα προτιμούσα μια κατακόκκινη ή μια ροζ περούκα – να φαίνεται ότι είναι περούκα.

Μμμ… μην το λες. Οι γυναίκες δεν θέλουν να φαίνεται η περούκα για δύο λόγους. Ο πρώτος είναι απλός και απόλυτα κατανοητός: δεν θέλουν να βλέπουν τον εαυτό τους χωρίς μαλλιά. Ο δεύτερος είναι ακόμη πιο σημαντικός: δεν θέλουν να τις κοιτάζουν οι άλλοι και να τις λυπούνται.

Δεν θέλουν να μπαίνουν σε έναν χώρο και το πρώτο πράγμα που θα σκέφτεται κάποιος να είναι «είναι άρρωστη». Γιατί αυτό μπορεί να επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την ψυχολογία τους. Δεν θέλουν εκείνο το βλέμμα που λέει: «Κοίτα την κακομοίρα». Και το καταλαβαίνω.

Άρα η περούκα δεν είναι μόνο θέμα ομορφιάς.

Καθόλου. Δεν είναι μόνο «δεν θέλω να είμαι άσχημη». Είναι «δεν θέλω να με προσδιορίζει η αρρώστια μου». Θέλω να μπω στη δουλειά μου, να βγω έξω, να συναντήσω ανθρώπους και να μη βλέπουν πρώτα τον καρκίνο και μετά εμένα. Αυτό είναι τεράστιο πράγμα.

Το δυσβάσταχτο κόστος

Όμως μια καλή περούκα κοστίζει.

Και κοστίζει πολύ. Μια πραγματικά καλή περούκα από φυσικό μαλλί μπορεί να ξεκινήσει περίπου από τα 1.500 ευρώ και να φτάσει στα 2.000 ή στα 2.500 ευρώ, ανάλογα με την ποιότητα και την κατασκευή. Γιατί δεν είναι απλώς «παίρνω κάτι και το φοράω». Μια καλή περούκα πρέπει να εφαρμόζει σωστά, να έχει σωστή βάση, σωστές ραφές, να πέφτει φυσικά και να προσαρμόζεται στο κεφάλι και στο μέτωπο. Και αυτό δημιουργεί μια τεράστια ανισότητα.

Γιατί πολλές γυναίκες απλώς δεν έχουν αυτά τα χρήματα.

Ακριβώς. Και μετά έχουμε και την κοινωνία να κρίνει. Αν δεν βάλει περούκα, θα ακούσει «μα καλά, γιατί κυκλοφορεί έτσι;». Αν βάλει μια οικονομικότερη περούκα και δεν είναι τέλεια, πάλι μπορεί κάποιος να σχολιάσει «κοίτα πώς φαίνεται η περούκα της». Μα μπορεί να μην έχει 2.000 ευρώ να διαθέσει. Αυτό με ενοχλεί πολύ. Είμαστε μια κοινωνία που δημιουργεί συνεχώς ενοχές. Ό,τι κι αν κάνει μια γυναίκα, πρέπει κάπως να αποδείξει ότι έκανε το «σωστό».

Εσύ, πάντως, βλέπεις ότι οι περισσότερες γυναίκες όταν επιλέγουν περούκα θέλουν να ξαναβρούν την εικόνα που είχαν πριν;

Βέβαια. Θέλουν κατά κανόνα να μοιάζουν με αυτό που ήταν πριν. Υπάρχει ανασφάλεια. Και είναι λογικό. Η αρρώστια έχει ήδη αλλάξει τόσα πράγματα στη ζωή τους. Γιατί να θέλουν αναγκαστικά να αλλάξει και η εικόνα που βλέπουν στον καθρέφτη;

Αν μπορούσαμε να αφαιρέσουμε από μια γυναίκα που περνά καρκίνο το κομμάτι της απώλειας των μαλλιών, πιστεύεις ότι θα περνούσε όλη αυτή τη διαδικασία ψυχολογικά καλύτερα;

Εκατό τοις εκατό. Το πιστεύω και ως κομμωτής αλλά και από αυτά που έχω ζήσει προσωπικά με τη μητέρα μου. Μπορεί κάποιος απ’ έξω να πει: «Μα εδώ περνάς καρκίνο, τα μαλλιά σε νοιάζουν;». Ναι, τη νοιάζουν. Και πρέπει να τη νοιάζουν, αν αυτό αισθάνεται. Δεν μπορούμε εμείς να αποφασίζουμε ποιο κομμάτι της απώλειας δικαιούται να την πονέσει. Φαντάσου μια γυναίκα 35 ετών που εργάζεται, που κάθε μέρα πρέπει να σταθεί μπροστά σε ανθρώπους, να μπει σε μια αίθουσα, να παρουσιάσει κάτι, να συνεχίσει τη ζωή της. Τα μαλλιά γίνονται ξαφνικά η ορατή απόδειξη μιας κατάστασης που ίσως δεν θέλει να εξηγεί κάθε στιγμή.

Υπάρχουν γυναίκες που έρχονται στο κομμωτήριο και ζητούν να κόψουν τα μακριά μαλλιά τους για να τα δωρίσουν;

Ναι, και είναι πολύ όμορφο όταν συμβαίνει. Υπάρχουν γυναίκες με μακριά μαλλιά που αποφασίζουν να τα κόψουν γνωρίζοντας ότι μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την κατασκευή μιας περούκας. Και το προτείνω κι εγώ όταν βλέπω ότι υπάρχει το απαραίτητο μήκος και ότι μια γυναίκα είναι ήδη αποφασισμένη να κάνει μια μεγάλη αλλαγή. Γιατί τότε λες: αφού αυτά τα μαλλιά πρόκειται να κοπούν, γιατί να χαθούν;

Μία περούκα μπορεί να γίνει από τα μαλλιά ενός μόνο ανθρώπου;

Όχι απαραίτητα. Το φυσικό μαλλί περνά επεξεργασία και μπορεί να χρειαστούν μαλλιά από περισσότερους ανθρώπους για να δημιουργηθεί μια περούκα. Γι’ αυτό και η δωρεά μαλλιών έχει σημασία. Δεν είναι ότι κάποια κόβει μια κοτσίδα και την επόμενη ημέρα αυτή μετατρέπεται αυτούσια σε μία περούκα. Υπάρχει ολόκληρη διαδικασία επιλογής και επεξεργασίας.

Μετά από 36 χρόνια δίπλα σε γυναίκες, τι πιστεύεις ότι ζητούν περισσότερο από τον κομμωτή τους;

Να τις ακούει. Μπορεί να ακούγεται απλό, αλλά αυτό είναι. Ο κομμωτής μπαίνει πολύ κοντά στη ζωή μιας γυναίκας. Ακούει πράγματα, βλέπει αλλαγές, καταλαβαίνει πότε κάτι δεν πάει καλά, πότε υπάρχει χαρά, πότε υπάρχει φόβος. Εγώ είμαι από τα 17 μου μέσα στα κομμωτήρια. Οι γυναίκες είναι όλη μου η επαγγελματική ζωή. Και αν κάτι έχω καταλάβει είναι ότι δεν πρέπει να αποφασίζεις εσύ για εκείνες πώς πρέπει να δείχνουν ή πώς πρέπει να αισθάνονται.

Είτε πρόκειται για ένα καρέ είτε για μια περούκα;

Ακριβώς. Η δική σου δουλειά είναι να προτείνεις, να βοηθάς και να είσαι εκεί. Την απόφαση πρέπει να την πάρει εκείνη. Και όταν είναι έτοιμη.