Ο ΣΥΡΙΖΑ έγραψε τη δική του, μοναδική ιστορία

Xαιρέκακα “αποχαιρετούν” τον ΣΥΡΙΖΑ αρκετοί συμπολίτες μας. Πολλοί με κατάρες “για να μην ξανασηκώσει κεφάλι η Αριστερά”. Αλλοι με οίκτο. Αλλά κανείς με μία ειλικρινή διάθεση αποτίμησης της προσφοράς του, από το 2004 μέχρι και σήμερα, 22 ολόκληρα χρόνια.

Η αλήθεια είναι ότι ο ΣΥΡΙΖΑ, ακόμα και αν δεν ρευστοποιηθεί πλήρως το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα, φαίνεται ότι έχει κάνει τον ιστορικό του κύκλο. Και τον έκανε, κατά την ταπεινή μας άποψη, επιτυχημένα.

Ο ΣΥΡΙΖΑ, ως συνασπισμός δυνάμεων της ευρύτερης ριζοσπαστικής Αριστεράς γεννήθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 2000 για να εκφράσει τη νέα εποχή για ένα χώρο ο οποίος έψαχνε βηματισμό μεταξύ του (σταλινικού) ελληνικού ΚΚΕ και των θεωριών για το τέλος της ιστορίας μετά την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού.

Μέσα σε ασφυκτικές συνθήκες κατάφερε πολλά, χωρίς να συντριβεί από τις μυλόπετρες του απόλυτου δικομματισμού της Νέας Δημοκρατίας και του ΠΑΣΟΚ. Εξέφρασε το νεολαιϊστικο κίνημα στον αγώνα κατά της κατάργησης του άρθρου 16 του Συντάγματος (που προβλέπει ότι η τριτοβάθμια εκπαίδευση προσφέρεται μόνο από το κράτος) κίνημα που τελικά νίκησε παρά τον αρνητικό συσχετισμό.

Μετά τη δολοφονία Γρηγορόπουλου από αστυνομικό στα Εξάρχεια, στάθηκε στη σωστή πλευρά της ιστορίας, την ώρα που οι αντίπαλες πολιτικές δυνάμεις, ακόμη και το ΚΚΕ, έβλεπαν πίσω από την εξέγερση μόνο μπάχαλα και πλιάτσικο. Ο ΣΥΡΙΖΑ, με τεράστιο κόστος, προσέγγισε το ζήτημα ορθολογικά, με διαύγεια, χωρίς να λαϊκίζει όπως έκαναν οι περισσότεροι εκείνες τις ημέρες του Δεκέμβρη του 2008.

Όταν τα δύο πρώτα μνημόνια “εξαφάνισαν” από τον πολιτικό χάρτη τον ΠΑΣΟΚ και μείωσαν όσο ποτέ την εκλογική επιρροή της Νέας Δημοκρατίας, ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν εκεί αφενός για να στήσει ισχυρό ανάχωμα στο φασισμό της ναζιστικής οργάνωσης Χρυσή Αυγή (που πολλοί θέλησαν να της φορέσουν ρούχο συστημικής λύσης) αφετέρου για να προσφέρει μία εναλλακτική στην  κοινωνία που ασφυκτιούσε από τις περικοπές και τη βάρβαρη φορολόγηση των μνημονίων.

Οι (διπλές) εκλογές του 2012 αποτέλεσαν καταλύτη εξελίξεων. Ο ΣΥΡΙΖΑ του 4,6% στις εκλογές του 2009 αναδείχθηκε σε αξιωματική αντιπολίτευση. Ο ΣΥΡΙΖΑ, που ήταν ακόμα στο status των συνιστωσών, ένα δηλαδή ενωτικό εγχείρημα που απαρτιζόταν από τάσεις και πολιτικές εκφράσεις συχνά αποκλίνουσες.

Μία παρένθεση εδώ. Κάνουν πολλοί ένα σοβαρό λάθος. Πιστεύουν ότι η εκλογική εκτόξευση του ΣΥΡΙΖΑ οφείλεται μόνο στο πρόσωπο του Αλέξη Τσίπρα ο οποίος από το 2008 είχε αναδειχθεί πρόεδρος του Συνασπισμού, της μεγαλύτερης συνιστώσας του ΣΥΡΙΖΑ. Ο Τσίπρας, ως νέο, άφθαρτο πρόσωπο σίγουρα έπαιξε το δικό του σημαντικό ρόλο. Όμως το συμμαχικό σχήμα σήκωσε μεγάλο βάρος της προσπάθειας. Και το μωσαϊκό των ανθρώπων του ήταν εξαιρετικά πλούσιο σε πολιτική διαδρομή, καλλιέργεια, γνώση και όρεξη για προσφορά (υπήρχαν βέβαια και εξαιρέσεις). Κλείνει η παρένθεση.

Το 2015 ήταν μία ακόμη τομή, η μεγαλύτερη. Ο ΣΥΡΙΖΑ, ενωμένος πια μετά την αυτοδιάλυση των συνιστωσών, έφτασε να κυβερνά τη χώρα και ο Αλέξης Τσίπρας ανέλαβε την πρωθυπουργία. Ηταν κάτι που θα έμοιαζε αδιανόητο ακόμα και πέντε χρόνια πριν.

Όπως γράφαμε πρόσφατα, το 2015 έχει πάλι την τιμητική του σε μία ακόμη προσπάθεια αποδόμησης όχι του ΣΥΡΙΖΑ συνολικά αυτή τη φορά, αλλά του Τσίπρα προσωπικά.Η ιστορία βέβαια δεν έχει γραφτεί ακόμη. Και για να γραφτεί, σίγουρα θα λάβει υπόψιν της όλες τις συνισταμένες. Τους συσχετισμούς, την έλλειψη κυβερνητικής εμπειρίας, το τελικό αποτέλεσμα, τις παρακαταθήκες. Εδώ θα σταθούμε σ’ ένα και μόνο γεγονός. Στη Συμφωνία των Πρεσπών.

Ιστορικοί συμβιβασμοί τέτοιου είδους βρίσκονταν στο πολιτικό DNA αυτού του οργανισμού, στην κουλτούρα, στις επεξεργασίες του για την ιστορία και τις σχέσεις της χώρας με τους γείτονές της. Το ότι τελικά ο ΣΥΡΙΖΑ κατάφερε να σηκώσει αυτό το βάρος και να απαλλάξει τη χώρα από το άγος του Μακεδονικού προβλήματος, το πιστώνεται. Ας μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας, κανένα άλλο πολιτικό κόμμα δεν θα είχε τέτοιο θάρρος.

Και επί της κυβερνητικής θητείας και εν συνεχεία στο πέρασμα στην αντιπολίτευση έγινε πολλά, πολλά, πολλά λάθη. Κάποιοι μπέρδεψαν το πραγματικό μπόι τους με το ίσκιο τους, άλλοι προσβλήθηκαν από τον ιό της αλαζονείας. Το κόμμα επέλεξε ένα μοντέλο λειτουργίας καθαρά αρχηγικό το οποίο τελικά στοίχισε γιατί εκτός των άλλων μιμήθηκε τα παραδείγματα της Νέας Δημοκρατίας και του ΠΑΣΟΚ χωρίς να σεβαστεί τα δικά του πολιτικά χαρακτηριστικά.

Τα όποια στεγανά υποχώρησαν, τα όργανα εκφυλίστηκαν και γι’ αυτό ένας περαστικός κατάφερε να αλώσει το χώρο και μέσα σε μερικούς μήνες να αναδειχθεί πρόεδρος νικώντας μάλιστα στις εσωκομματικές εκλογές στελέχη με παράδοση και κυβερνητικό παρελθόν. Εκεί ουσιαστικά έπεσαν και οι τίτλοι τέλους. Το κόμμα είχε πια αλωθεί από μέσα όχι από έναν αλλά από πολλούς Δούρειους Ιππους που δούλεψαν με σύστημα. Ο ΣΥΡΙΖΑ των τελευταίων δυόμιση χρόνων ήταν (είναι) μία καρικατούρα του εαυτού του.

Κάτι για το τέλος: Οι διασπάσεις ήταν πολλές σαν αυτήν την πορεία, δείγμα του ότι στο εσωτερικό του κόμματος οι απόψεις ήταν ποικίλες. Ξεχωριστό σεβασμό όμως, κατά τη δική μας προσέγγιση, οφείλεται σ’ αυτούς που έμειναν μετά το δημοψήφισμα και την υπογραφή του 3ου μνημονίου και προτίμησαν να βάλουν τα χέρια και τα πόδια τους στο βούρκο από το να διατηρήσουν την ιδεολογική τους καθαρότητα. Η απόφαση όσων αποχώρησαν τότε είναι απολύτως κατανοητή και έχει τα δικά της επιχειρήματα. Αλλά την ιστορία την έγραψαν τελικά οι παραμένοντες, όπως και να έχει…