Χανταϊός: Φόβοι για μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο – Η κρουαζιέρα που έγινε εφιάλτης

Μετάδοση του χανταϊού από άνθρωπο σε άνθρωπο ενδέχεται να έχει συμβεί πάνω στο κρουαζιερόπλοιο MV Hondius, το οποίο πλέει στον Ατλαντικό Ωκεανό, σύμφωνα με νεώτερες πληροφορίες που έδωσε στη δημοσιότητα ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) την Τρίτη (05/05).

“Γνωρίζουμε ότι μερικές από τις περιπτώσεις είχαν πολύ στενή επαφή μεταξύ τους και σίγουρα η μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο δεν μπορεί να αποκλειστεί, οπότε ως προληπτικό μέτρο αυτό υποθέτουμε”, δήλωσε η Δρ. Μαρία Βαν Κέρχοβε, Διευθύντρια του ΠΟΥ για την Ετοιμότητα και Πρόληψη Επιδημιών και Πανδημιών, στους δημοσιογράφους σήμερα.

Ο χανταϊός μεταδίδεται κυρίως από μολυσμένα τρωκτικά (από επαφή με τα ούρα, τα κόπρανα ή το σάλιο), αλλά μπορεί να μεταδοθεί και μεταξύ ανθρώπων σε σπάνιες περιπτώσεις, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Σχεδόν 150 άτομα, ανάμεσά τους και ένας Έληνας, παραμένουν εγκλωβισμένα στο κρουαζιερόπλοιο, το οποίο βρίσκεται αυτή τη στιγμή ανοιχτά της δυτικής Αφρικής.

Το πλοίο M/V Hondius, που λειτουργεί από την τουριστική εταιρεία Oceanwide Expeditions, αναχώρησε από το Ουσουάια στη νότια Αργεντινή τον Μάρτιο, σύμφωνα με τα έγγραφα της εταιρείας, σε ένα ταξίδι που προωθήθηκε ως εξερεύνηση της φύσης στην Ανταρκτική, με τιμές κλινών να κυμαίνονται από 14.000 έως 22.000 ευρώ (16.000-25.000 δολάρια). Το ταξίδι θα γινόταν στον Ατλαντικό Ωκεανό και θα σταματούσε σε μερικά από τα πιο απομακρυσμένα νησιά του κόσμου.

Ωστόσο, κατά τη διάρκεια του ταξιδιού, αρκετοί επιβάτες αρρώστησαν με μια ταχύτατα αναπτυσσόμενη αναπνευστική ασθένεια, σύμφωνα με την εταιρεία.

Πέρασε από την ενδοχώρα της Ανταρκτικής, τα Φώκλαντ, τη Νότια Γεωργία, το Νησί Nightingale, το Τριστάν, την Αγία Ελένη και την Ανάληψη πριν φτάσει στα νερά του Κέιπ Βέρντε στις 3 Μαΐου.

Έχουν εντοπιστεί επτά περιπτώσεις χανταϊού.  Δύο από αυτά είναι επιβεβαιωμένα και πέντε ύποπτα, ανέφερε ο ΠΟΥ τη Δευτέρα (04/05).

Τρία άτομα – ένα ζευγάρι Ολλανδών και ένας Γερμανός υπήκοος – έχουν πεθάνει, ενώ ένας Βρετανός παραμένει στην εντατική στη Νότια Αφρική, αν και η κατάσταση του βελτιώνεται, όπως δήλωσε η Βαν Κέρχοβε.

Δύο άλλοι άνθρωποι που παρουσιάζουν συμπτώματα χανταϊού παραμένουν στο πλοίο, αν και η ιατρική τους απομάκρυνση βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη, δήλωσε η Βαν Κέρχοβε.

Καθώς η ανησυχία μεγαλώνει στη Νότια Αφρική, οι υγειονομικές αρχές δήλωσαν ότι δεν υπάρχει λόγος πανικού για τη μετάδοση του ιού στην ξηρά, ενώ οι αρχές του Κέιπ Βέρντε εξέδωσαν επίσης ανακοίνωση για να καταπραΰνουν τους φόβους, λέγοντας ότι αφού το πλοίο παραμένει στη θάλασσα, “δεν υπάρχει επί του παρόντος κίνδυνος για τον πληθυσμό στην ξηρά”.

“Ο κίνδυνος για το ευρύ κοινό είναι χαμηλός”, τόνισε η Βαν Κέρχοβε. “Αυτός δεν είναι ένας ιός που μεταδίδεται όπως η γρίπη ή η COVID. Είναι πολύ διαφορετικός.”

“Δεν είμαστε απλώς τίτλοι ειδήσεων”

Το πρώτο θύμα της φερόμενης επιδημίας του χανταϊού, ήταν ήδη νεκρό για 21 ημέρες, όταν ένας επιβάτης του ίδιου κρουαζιερόλποιου, ο Τζέικ Ρόσμαριν, ανάρτησε στα social media ένα βίντεο με αγελάδες που είχε δει σε ένα απομονωμένο ηφαιστειογενές νησί στον Ατλαντικό, χωρίς να γνωρίζει τότε ότι το πλοίο στο οποίο επέβαινε έμελλε να τεθεί σε καραντίνα.

Αλλά αργότερα την ίδια μέρα, στις 2 Μαΐου, ο Ρόσμαριν ανάρτησε το εξής: “Για όσους έχουν δει τις πρόσφατες ειδήσεις, ναι, είμαι αυτή τη στιγμή στο M/V Hondius” προσθέτοντας ότι δεν ήθελε να πει περισσότερα “από σεβασμό σε όσους εμπλέκονται.”

Την επόμενη μέρα, με το πλοίο του να είναι εγκλωβισμένο κοντά στα νησιά Κέιπ Βέρντε και να του έχει απαγορευτεί η εκφόρτωση επιβατών και πληρώματος, ο εμφανώς αναστατωμένος Ρόσμαριν είπε: “Αυτό που συμβαίνει τώρα είναι πολύ αληθινό για όλους μας.” “Δεν είμαστε απλώς τίτλοι ειδήσεων. Είμαστε άνθρωποι με οικογένειες, με ζωές, με ανθρώπους που μας περιμένουν στο σπίτι” πρόσθεσε, με τη φωνή του να τρέμει καθώς προσπαθούσε να συγκρατήσει τα δάκρυα του. “Αυτό που θέλουμε είναι να νιώθουμε ασφαλείς και να επιστρέψουμε σπίτι” είπε.

Κάπως έτσι, η κρουαζιέρα αυτή μετατράπηκε σε εφιάλτη για τους 150 επιβάτες που παραμένουν εγκλωβισμένοι στο πλοίο.

Ο πρώτος επιβάτης που προσβλήθηκε, ο Ολλανδός άνδρας, πέθανε στις 11 Απριλίου, καθώς το πλοίο κατευθυνόταν προς τα Τριστάν ντα Κούνια. Το σώμα του παρέμεινε στο πλοίο μέχρι τις 24 Απριλίου, όταν “μεταφέρθηκε στην Αγία Ελένη, με τη σύζυγό του να συνοδεύει την επαναπατρισμένη σορό”, ανέφερε ο χειριστής του πλοίου, Oceanwide Expeditions, σε ανακοίνωση τη Δευτέρα.

Τρεις μέρες αργότερα, η σύζυγος του άνδρα αρρώστησε και πέθανε αργότερα, ενώ ένας άλλος επιβάτης, ο Βρετανός, ήταν “σοβαρά άρρωστος και απομακρύνθηκε ιατρικά στη Νότια Αφρική”, δήλωσε η εταιρεία.

Οι νοτιοαφρικανικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι ο Βρετανός ασθενής, ο οποίος νοσηλεύεται σε νοσοκομείο στο Γιοχάνεσμπουργκ, βρέθηκε θετικός στον χανταϊό. Η Ολλανδία επιβεβαίωσε ότι ο ιός βρέθηκε στη γυναίκα που πέθανε από την Ολλανδία.

Τι είναι ο χανταϊός

Ο χανταϊός (hantavirus) είναι μια ομάδα ιών που μεταδίδονται κυρίως από τρωκτικά στον άνθρωπο.

Οι χανταϊοί μεταδίδονται στους ανθρώπους μέσω μολυσμένων άγριων τρωκτικών, όπως ποντίκια ή αρουραίοι. Ένα δάγκωμα, μια επαφή με αυτά τα τρωκτικά ή τα περιττώματά τους ή η εισπνοή μολυσμένης σκόνης μπορεί να προκαλέσει μόλυνση.

Υπάρχουν πολλοί τύποι χανταϊού, που διαφοροποιούνται από τη γεωγραφική τους κατανομή και την κλινική τους εικόνα.

Ο ιός δεν μεταδίδεται εύκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο (με ελάχιστες εξαιρέσεις σε συγκεκριμένα στελέχη). Σύμφωνα με την ιστοσελίδα του Ελβετικού Ομοσπονδιακού Γραφείου Δημόσιας Υγείας (FOPH), «μόνο ένας τύπος του ιού, ο οποίος είναι εξαιρετικά σπάνιος, μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο».

«Αν και σπάνιος, ο ιός hantavirus μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο και να προκαλέσει σοβαρή αναπνευστική νόσο. Απαιτείται στενή παρακολούθηση των ασθενών, κατάλληλη υποστήριξη και θεραπεία», τόνισε ο ΠΟΥ.

Η ασθένεια ξεκινά με συμπτώματα παρόμοια με γρίπη

Η λοίμωξη μπορεί να εξελιχθεί γρήγορα και να γίνει απειλητική για τη ζωή. Τα αρχικά συμπτώματα περιλαμβάνουν πυρετό, ρίγη, μυϊκούς πόνους και πιθανώς πονοκέφαλο.

«Στα πρώτα στάδια, είναι δύσκολο να ξεχωρίσει κανείς τον χανταϊό από τη γρίπη», δήλωσε η Dr. Sonja Bartolome από το UT Southwestern Medical Center.

Τα συμπτώματα του πνευμονικού συνδρόμου από hantavirus εμφανίζονται συνήθως από μία έως οκτώ εβδομάδες μετά την επαφή με μολυσμένο τρωκτικό. Καθώς η νόσος εξελίσσεται, οι ασθενείς μπορεί να εμφανίσουν σφίξιμο στο στήθος, καθώς οι πνεύμονες γεμίζουν με υγρό.

Το άλλο σύνδρομο που προκαλείται από hantavirus -ο αιμορραγικός πυρετός με νεφρικό σύνδρομο- εμφανίζεται συνήθως μέσα σε μία έως δύο εβδομάδες από την έκθεση.

Τα ποσοστά θνησιμότητας διαφέρουν ανάλογα με τον τύπο του ιού. Το πνευμονικό σύνδρομο από hantavirus έχει θνησιμότητα περίπου 35%, ενώ ο αιμορραγικός πυρετός με νεφρικό σύνδρομο κυμαίνεται από 1% έως 15%, σύμφωνα με το CDC.

Πολλά άγνωστα για την ασθένεια και τη θεραπεία

Δεν υπάρχει συγκεκριμένη θεραπεία ή ίαση, αλλά η έγκαιρη ιατρική φροντίδα αυξάνει τις πιθανότητες επιβίωσης.

Παρά τα χρόνια έρευνας, πολλά ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα, όπως γιατί σε ορισμένους η νόσος είναι ήπια και σε άλλους σοβαρή, και πώς αναπτύσσονται τα αντισώματα. Οι ερευνητές συνεχίζουν να παρακολουθούν ασθενείς μακροπρόθεσμα για να βρουν θεραπεία.

«Υπάρχουν πολλά μυστήρια», σημείωσε η Harkins, τονίζοντας ότι η έκθεση σε τρωκτικά είναι ο βασικός παράγοντας.

Ο καλύτερος τρόπος πρόληψης είναι η αποφυγή επαφής με τρωκτικά και τα περιττώματά τους. Συνιστάται η χρήση γαντιών και διαλύματος χλωρίνης για τον καθαρισμό. Οι ειδικοί προειδοποιούν να αποφεύγεται το σκούπισμα ή η χρήση ηλεκτρικής σκούπας, καθώς μπορεί να διασκορπίσει τον ιό στον αέρα.