Η ΣΙΤΙ ΚΙΝΔΥΝΕΥΕΙ ΜΕ ΑΦΑΝΙΣΜΟ ΑΛΛΑ ΟΙ ΣΕΪΧΗΔΕΣ ΚΡΑΤΑΝΕ ΤΗ ΒΡΕΤΑΝΙΑ ΣΤΟ ΧΕΡΙ

Η Premier League συγκλονίζεται από το σκάνδαλο Μάντσεστερ Σίτι, καθώς η κορυφαία αγγλική ομάδα της τελευταίας 25ετίας απειλείται άμεσα με αφανισμό. Η πρωταθλήτρια Ευρώπης το 2023 και των 21 τίτλων από το 2012 και μετά, η πρώτη ομάδα που πήρε τέσσερα σερί πρωταθλήματα στην Αγγλία βρέθηκε ένοχη στις 114 από τις 115 κατηγορίες, που ερευνούσε η ανεξάρτητη επιτροπή της λίγκας.

Αυτό, που όλοι ξέραμε, επιβεβαιώθηκε με τον πιο πανηγυρικό τρόπο και ο ασκός του Αιόλου, μόλις άνοιξε. Δεν είναι εύκολο να σβήσει από το χάρτη ένα τέτοιο κλαμπ, ιδιοκτησίας της βασιλικής οικογένειας του Άμπου Ντάμπι, η οποία επενδύει (και κερδίζει) δις στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Κάποιοι υποστηρίζουν ότι η τιμωρία πρέπει να είναι σκληρή και αποτρεπτική, από την άλλη όμως το να παρακάμπτεις όρους διαφάνειας, φερ πλέι και υγιούς ανταγωνισμού, αποτελεί ίδιον του καπιταλισμού. Μη ξεχνάμε σε ποιον κόσμο ζούμε…

Το 2007 ο δισεκατομμυριούχος, πρώην πρωθυπουργός της Ταϊλάνδης, Τακσί Σινουάτρα που μετά το στρατιωτικό πραξικόπημα ανατροπής του αυτοεξορίστηκε στην Αγγλία, αποφάσισε να αγοράσει τη Μάντσεστερ Σίτι έναντι 81 εκατομμυρίων λιρών. Οι ιδιοκτήτες Τζον Γουορντλ και Ντέιβιντ Μέικιν, έβρισκαν στο πρόσωπο του Σινουάτρα μια ιδανική λύση, καθώς βρίσκονταν σε δεινή οικονομική θέση. Λίγους μήνες αργότερα, όμως, ο Ταϊλανδός κροίσος είδε την περιουσία του να δημεύεται και αναγκάστηκε να πουλήσει τη Σίτι. Η βασιλική οικογένεια του Άμπου Ντάμπι, ο Σεΐχης Μανσούρ δηλαδή, έδωσε 210 εκ. λίρες και κάπως έτσι άρχισε μια ιστορία γεμάτη αντιφάσεις, παραβάσεις, χάκερ, διπλά συμβόλαια, αποκαλύψεις και στο τέλος δικαστική έρευνα.

Τι είναι, εν συντομία, το “σκάνδαλο Μάντσεστερ Σίτι”

Ο έλεγχος των Σίτιζενς για το διάστημα 2009-18, κράτησε μια οκταετία. Όλα είχαν ξεκινήσει το 2018 όταν το γερμανικό Der Spiegel δημοσίευσε αποδείξεις για το πως η Σίτι παραποιούσε στοιχεία, διατηρούσε διπλό συμβόλαιο με τον Ιταλό προπονητή, Ρομπέρτο Μαντσίνι και άλλα πολλά που συνιστούσαν καραμπινάτη παραβίαση του financial fair play και όχι μόνο. Ο Πορτογάλος Ρουί Πίντο, ήταν αυτός που χάκαρε για λογιαριασμό των Football Leaks τους επίσημους λογαριασμούς της Σίτι και έπιασε τους ανθρώπους της στα … πράσα. Τα e-mails δεν έλεγαν ψέματα.

Η Premier League ξόδεψε πέντε χρόνια μέχρι να απαγγείλει 115 κατηγορίες, αναθέτοντας τη δικαστική έρευνα στην ειδική ανεξάρτητη επιτροπή, η οποία ξεσκόνισε έγγραφα, e-mails, λογαριασμούς και παρά την άρνηση της Σίτι να συνεργαστεί, βρήκε την άκρη και αποκρυπτογράφησε πλήρως το μηχανισμό με τον οποίο, όπως σημείωσε η επίσημη ετυμηγορία, καλύφθηκε ένα ποσό 900 εκατομμυρίων λιρών. Πάνω από ένα δις ευρώ!

Πώς τα κατάφερε;

Με πάμπολλες εικονικές χορηγίες. Εμφανίζονταν εταιρείες από τα Αραβικά Εμιράτα τα οποία υποτίθεται ότι πρόσφεραν πακτωλό εκατομμυρίων, αλλά χρηματοδοτούνταν κατευθείαν από τους σεΐχηδες που είχαν αγοράσει την ομάδα. Μόνο η Etihad Airlines πρώτα για τη φανέλα και ύστερα για την ονοματοδοσία του γηπέδου της Σίτι, έδωσε σχεδόν μισό δις για δέκα χρόνια. Δεν θα υπήρχε κανένα πρόβλημα, ακόμα κι αν τα χρήματα ήταν δέκα φορές πάνω από την (τότε) αξία της γαλάζιας φανέλας, αν η χορηγός αεροπορική εταιρεία ήταν κατά σύμπτωση ιδιοκτησίας του κράτους του Άμπου Ντάμπι. Του σεΐχη Μανσούρ, δηλαδή, που είχε αγοράσει το κλαμπ από τον Ταϊλανδό Σινουάτρα.

Η ίδια μέθοδος ακολουθήθηκε και με άλλες συμφωνίες, μικρότερες η μεγαλύτερες, που έκαναν τη Σίτι την πιο δυνατή και πιο πλούσια ομάδα της Premier League.

Τα διπλά συμβόλαια, όπου αποκρύπτονταν οι πραγματικές αποδοχές προπονητών και παικτών (ώστε να μην επιβαρύνεται το μπάτζετ του κλαμπ) αποκαλύφθηκαν από το e-mail για τον Ρομπέρτο Μαντσίνι.

Όλες οι κατηγορίες που αποδόθηκαν έγιναν αποδεκτές, εκτός από εκείνη της άρνησης της ομάδας να συνεργαστεί, αν και όπως γράφτηκε στα αγγλικά media, η απόρριψη της 115ης κατηγορίας έγινε για τυπικούς λόγους.

Θυμίζουμε ότι το 2020 η Μάντσεστερ Σίτι είχε τιμωρηθεί από την UEFA με διετή αποκλεισμό από τις ευρωπαϊκές διοργανώσεις και πρόστικο 30 εκ. ευρώ, για σοβαρές παραβιάσεις του Financial Fair Play, με την αγγλική ομάδα να προσφεύγει στο CAS (ανώτατο αθλητικό δικαστήριο) το οποίο έσβησε την ποινή και μείωσε το πρόστιμο σε 10 εκατομμύρια. Θεωρήθηκαν ανεπαρκείς οι αποδείξεις ενώ πολλές από τις παραβάσεις είχαν παραγραφεί με βάση το όριο των πέντε ετών που θέτουν οι σχετικοί κανονισμοί της ευρωπαϊκής ομοσπονδίας…

Επένδυση 40 δισεκατομμυρίων από τους σεΐχηδες

Η Μάντσεστερ Σίτι ανήκει στην Newton Investment and Development LLC. Ο Σεΐχης Μανσούρ μπιν Ζαγιέντ Αλ Νουχιάν, πέμπτος γιος του Εμίρη Σεΐχη Ζαγιέντ μπιν Σουλτάν Αλ Ναχιάν, έχει το αγγλικό κλαμπ υπό τον έλεγχο του, ενώ στο μετοχικό κεφάλαιο συμμετέχουν ακόμα η αμερικάνικη εταιρεία ιδιωτικών επενδυτικών κεφαλαίων Silver Lake και μια κινέζικη κοινοπραξία (China Media Capital).

Απόλυτα αφεντικό, ωστόσο, είναι η βασιλική οικογένεια του Άμπου Ντάμπι, που έχει τοποθετήσει ως πρόεδρο τον συνεργάτη της, Καλντούν Αλ Μουμπάρακ.

Υπό την ηγεσία του Σεΐχη Μανσούρ, η Σίτι που είχε πάρει δυο πρωταθλήματα το 1937 και το 1968, τέσσερα κύπελλα Αγγλίας (το τελευταίο το 1969) και το Κύπελλο Κυπελλούχων του 1970, από φτωχός συγγενής της συμπολίτισσας Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ, έγινε μια πραγματική υπερδύναμη του αγγλικού ποδοσφαίρου. Οκτώ πρωταθλήματα (2012, 14, 18, 19, 21, 22, 23, 24) 4 Κύπελλα (2011, 19, 23, 26), 7 Λιγκ Καπ (2014, 16, 18, 19, 20, 21, 26), το Τσάμπιονς Λιγκ του 2023, το ευρωπαϊκό Σούπερ Καπ και το Παγκόσμιο Συλλόγων του ίδιου χρόνου, διαμόρφωσαν ένα τελείως διαφορετικό σκηνικό και μια ομάδα που σάρωνε όποιον έβρισκε μπροστά της.

Λογικό ήταν, καθώς τα χρήματα που έμπαιναν στο Ταμείο της, χωρίς κανένα έλεγχο και όπως αποδείχθηκε παρανόμως, δικαιολογούσαν τις μεταγραφές των καλύτερων ποδοσφαιριστών που επέλεγαν οι προπονητές της ομάδας, Μαντσίνι και Πελεγκρίνι και κυρίως ο Πεπ Γκουαρδιόλα, για δέκα χρόνια (2016-26) κόουτς των “μπλέ” και μέγας πολέμιος των κατηγοριών κατά της ομάδας του! Οι δηλώσεις του περί συκοφαντιών, μισαλλοδοξίας και ζήλιας των αντιπάλων, έχουν μείνει στην ιστορία.

Φυσικά η οικογένεια του Σεΐχη Μανσούρ δεν λάτρεψε ξαφνικά το αγγλικό ποδόσφαιρο και τη Σίτι. Η είσοδός της στο Ηνωμένο Βασίλειο και η αγορά της Μάντσεστερ είναι ένα κομμάτι από την πολυσχιδή δραστηριότητα των Εμιράτων επί βρετανικού εδάφους. Οι επενδύσεις του υπερβαίνουν τα 40 δισεκατομμύρια δολάρια σε διάφορες εταιρείες. Η βασιλική οικογένεια του Άμπου Ντάμπι έχει αγοράσει την αυτοκινητοβιομηχανία της McLaren, ενώ έχει μερίδιο και στο αγωνιστικό κομμάτι μαζί με τους σεΐχηδες του Μπαχρέιν. Διοικούν την Owlstone εταιρεία βιοτεχνολογίας και υγείας, έχει υπεράκτια πάρκα και ψηφιακές υποδομές.

Ένα μεγάλο μέρος των επιχειρήσεων καλύπτει το real estate. Οι ιδιοκτήτες της Σίτι έχουν “αναπλάσει” το Μάντσεστερ, ενώ στην κατοχή τους βρίσκονται 170 πανάκριβα ακίνητα στο Λονδίνο και 25 αντίστοιχης αξίας στο Mayfair, η πιο αριστοκρατική, πολυτελής και ακριβή συνοικία της αγγλικής πρωτεύουσας.

Έχουν επίσης συμμετοχή στην (χρεωμένη) Thames Water ιδιωτική εταιρεία ύδρευσης, που θεωρείται υπεύθυνη για διαρκή μόλυνση με ανθρώπινα λύματα των ποταμών της Βρετανίας (το πρόσφατο ντοκιμαντέρ Dirty Business, που προβάλλεται και από τη MagentaTV, είναι συγκλονιστικό όσο και αποκαλυπτικό) και ένα μέρος του αεροδρομίου του Gatwik.

Ποιος είναι ο CEO της Σίτι, Φεράν Σοριάνο

Με το που έγινε γνωστή η ετυμηγορία της ειδικής ανεξάρτητης επιτροπής, ο Διευθύνων Σύμβουλος της Σίτι, Φεράν Σοριάνο σε μήνυμα του προς τους οπαδούς της ομάδας, υπεραμύνθηκε της αθωότητας της ομάδας, κάνοντας λόγο για ψευδείς και αναπόδεικτες κατηγορίες, με νομικές ακροβασίες, που θα καταρρεύσουν όπως είπε στην έφεση της Σίτι. Ήδη κατατέθηκε η πρώτη και σύμφωνα με τον Ισπανό CEO θα ακολουθήσει μια μακρόχρονη προσπάθεια της ομάδας για τη δικαίωση της στα δικαστήρια.

Παρά τη γενική παραδοχή ότι η Σίτι καταστρατήγησε κάθε νόμο και κανονισμό, το αγγλικό κλαμπ με τους Άραβες ιδιοκτήτες, εξακολουθεί να αρνείται την… ενοχή του.

Ποιος είναι, όμως, ο Σοριάνο; Γεννημένος στη Βαρκελώνη, πριν από 59 χρόνια, βρίσκεται στο Μάντσεστερ από το 2012, άρα ήταν παρών στο μεγαλύτερο δηλαδή διάστημα της επίμαχης περιόδου που ερευνήθηκε διεξοδικά. Αυτός ουσιαστικά κινούσε τα νήματα, καθορίζοντας την πολιτική αλλά και τις μεθόδους εισόδου των εκατομμυρίων από τους ιδιοκτήτες, χωρίς… τον παραμικρό έλεγχο.

Ο Σοριάνο ξεκίνησε να εργάζεται στις τηλεπικοινωνίες, αλλά το 2003 μετακόμισε στην εμπορική διοίκηση της Μπαρτσελόνα. Θεωρήθηκε ο άνθρωπος που έσωσε την Μπάρτσα από τη χρεωκοπία εκτοξεύοντας τα έσοδα από τα 123 στα 308 εκατομμύρια ευρώ, επιβεβαιώνοντας κατά μία έννοια το σύνθημα των μπλαουγκράνα “mes que un club”. Περισσότερο από ένας σύλλογος. Θησαυροφυλάκιο, θα έλεγε κανείς.

Η σύγκρουση του με τον πρόεδρο Λαπόρτα τον οδήγησε στην πόρτα της εξόδου από την Μπάρτσα, δούλεψε για λίγο στην Spanair, αλλά τελικά επέστρεψε στο ποδόσφαιρο, αποδεχόμενος την πρόταση της Μάντσεστερ Σίτι. Ήταν αυτός που έκανε και το προξενιό με τον Γκουαρδιόλα, του οποίου την πρόσληψη είχε εισηγηθεί μαζί με τον τεχνικό διευθυντή (άλλοτε αριστερό εξτρέμ της Μπαρτσελόνα) Τσίκι Μπεκιρινστάιν. Αργότερα όλοι μαζί ξανάσμιξαν στην Σίτι…

Η παρουσία του 59χρονου Καταλανού θεωρείται κομβική στο σκάνδαλο Σίτι, όπως και η στάση του, απέναντι στην έρευνα, τις κατηγορίες και εν τέλει την καταδίκη της ομάδας. Ταυτόχρονα, ωστόσο, είναι ο εγκέφαλος της πολιτικής που έκανε τους “μπλε” ένα πραγματικό κολοσσό. Το σχέδιο του για τη δημιουργία ενός δικτύου ποδοσφαιρικών ομάδων υλοποιήθηκε μέσω του City Footbal Group, που ελέγχει 12 κλαμπ ανά τον κόσμο, σε Αυστραλία, ΗΠΑ, Ευρώπη και Κίνα.

Τώρα, όμως, θα χρειαστεί να βρει διέξοδο και τρόπο να αποφύγει η Σίτι τον… αφανισμό. Δεν είναι εύκολο, γιατί οι αποδείξεις ενοχής, σε ένα βαρύτατο κατηγορητήριο μοιάζουν ακράδαντες…

Άλλο τόσο δύσκολη είναι και η τιμωρία (ρωτήστε τον… πρωθυπουργό)

Ποιες ποινές αντιμετωπίζει η Μάντσεστερ Σίτι; Σε αντίστοιχες περιπτώσεις (παραβίασης του FFP) η Έβερτον είχε τιμωρηθεί με αφαίρεση 10 βαθμών (που έγιναν 8 μετά την έφεση) και η Νότιγχαμ Φόρεστ με τέσσερις. Αμφότερες κατηγορήθηκαν για “κάλυψη” πολύ μικρότερων ποσών σε σχέση με το ένα δις της ομάδας του Μάντσεστερ.

Δεν υπάρχει κανονιστικό πλαίσιο για τις τιμωρίες, με τα σενάρια που διαρρέουν να περιλαμβάνουν την αφαίρεση βαθμών που οδηγεί σε υποβιβασμό, την αποβολή από την Πρέμιερ Λιγκ και αφαίρεση των εγχώριων τίτλων, πολύ μεγάλα πρόστιμα και περιορισμοί στις μεταγραφές.

Πόσο εύκολα είναι όλα αυτά. Η οικογένεια Μανσούρ δεν πρόκειται να καταθέσει τα όπλα. Πρώτα απ’ όλα, όπως προανάγγειλε ο Σοριάνο, η Σίτι θα ακολουθήσει τη δικαστική οδό με διαρκείς εφέσεις. Από την άλλη οι σεΐχηδες που όπως περιγράψαμε πιο πάνω επενδύουν ένα πακτωλό δισεκατομμυρίων στη βρετανική οικονομία, αφήνουν να εννοηθεί ότι αν συνεχιστεί ο… κατατρεγμός της ομάδας τους, θα αρχίσουν να αποσύρουν σταδιακά τα κεφάλαια τους.

Δεν είναι καθόλου τυχαία η δήλωση του πρωθυπουργού της Βρετανίας, Άντι Μπέρναμ, που σχολίασε: “Θα ανησυχούσα αν χάναμε αυτή την οικογένεια. Είναι ένας σημαντικός εταίρος στην οικονομία μας, με σημαντική συμβολή στην ανάπλαση του Μάντσεστερ και βέβαια της ανάδειξης της Σίτι σε παγκόσμια δύναμη του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου”.

Ο Μπέρναμ διετέλεσε Δήμαρχος του Μάντσεστερ από το 2017 μέχρι το 2016, ενώ νωρίτερα ήταν Υπουργός Πολιτισμού και Σπορ. Το 2009 στην επέτειο των 30 ετών από την τραγωδία του Χίλσμπορο κι ενώ είχε αρχίσει την ομιλία του στο Άνφιλντ, οι οπαδοί της Λίβερπουλ άρχισαν να φωνάζουν “δικαιοσύνη για τους 96”, θυμίζοντας ότι τα θύματα του δυστυχήματος είχαν θεωρηθεί υπεύθυνοι για τα όσα είχαν συμβεί στον αγώνα με τη Νότιγχαμ Φόρεστ.

Την αμέσως επόμενη ημέρα ο Μπέρναμ έπεισε την κυβέρνηση Μπράουν να ανοίξει ξανά το φάκελο, που έφτασε μέχρι την δικαίωση των θυμάτων, αφού επιβεβαιώθηκε η συγκάλυψη από αστυνομία, Τύπο και Δικαιοσύνη των πραγματικών γεγονότων στο Χίλσμπορο.

“Εκείνη η μέρα στο Άνφιλντ με συγκλόνισε” δήλωσε τότε. Τώρα, από τον πρωθυπουργικό θώκο, τονίζει ότι δεν μπορεί να παρέμβει, ή να προδικάσει τις επικείμενες αποφάσεις, αλλά ανησυχεί για το αν θα αποχωρήσουν οι Άραβες ιδιοκτήτες-επενδυτές από τη Σίτι (και γενικότερα τη Βρετανία). Παρεμβαίνω, χωρίς παρέμβαση; Κάπως έτσι.

Τι συνέβη στο ΝΒΑ με τους Κλίπερς

Αν η Πρέμιερ Λιγκ δεν έχει αποφασίσει ακόμα τι θα κάνει με την Μάντσεστερ Σίτι, το ΝΒΑ πήρε ήδη τις αποφάσεις του για το σκάνδαλο Κλίπερς-Καουάι Λέοναρντ. Οι δυο υποθέσεις προσομοιάζουν ως προς το “σκεπτικό” και τη μέθοδο απόκρυψης, διαφέρουν, βέβαια, όσον αφορά στο μέγεθος του συνολικού ποσού. Τι έγινε στο ΝΒΑ και στο Λος Άντζελες. Οι Κλίπερς διοχέτευαν χρήματα στον Λέοναρντ, μέσω εικονικών χορηγιών.

Χρεοκοπημένες εταιρείες συμφωνούσαν με τον παίκτη για συμβόλαια δεκάδων εκατομμυρίων, ενώ στην πραγματικότητα πλήρωναν οι Κλίπερς. Ο παίκτης δεν εμφανιζόταν ποτέ, ούτε έκανε το παραμικρό για να δικαιολογήσει τις αμοιβές του. Μόνο από μια εταιρεία, ο ολ-σταρ φόργουορντ πήρε 28 εκατομμύρια δολάρια!

Ενορχηστρωτής της όλης απάτης ήταν ο θείος και ο μάνατζερ του παίκτη, Ντένις Ρόμπερτσον. Οι Κλίπερς όπως και η Σίτι αρνήθηκαν τις κατηγορίες, αλλά εν τέλει με βάση τις έρευνες της ειδικής επιτροπής του ΝΒΑ, αποδείχθηκε ότι ο Λέοναρντ έβαλε στην τσέπη παρανόμως 50 εκ δολάρια! Κι όλα αυτά, ενώ το 2024 είχε υπογράψει συμβόλαιο ύψους -σχεδόν- 150 εκατομμυρίων δολαρίων για τρία χρόνια.

Ποιες ήταν οι ποινές που επέβαλε το ΝΒΑ;

Από τους Κλίπερς αφαιρέθηκαν πέντε ντραφτ πίκ του πρώτου γύρου, στερώντας τους επί της ουσίας τη δυνατότητα ενίσχυσης με καλούς νέους παίκτες, όπως γίνεται συνήθως με τα franchise της λίγκας. Ταυτόχρονα επιβλήθηκε πρόστιμο μαμούθ 30 εκ δολαρίων. Ο ιδιοκτήτης της ομάδας, ο δισεκατομμυριούχος Στιβ Μπάλμερ τιμωρήθηκε με μονοετή αποκλεισμό από κάθε δραστηριότητα στο ΝΒΑ, ενώ ανάλογες ποινές επιβλήθηκαν σε στελέχη του μάνατζμεντ. Ο θείος του Λέοναρντ τιμωρήθηκε με πενταετή αποκλεισμό.

Αυτός που έμεινε αδιάβροχος ήταν ο ίδιος ο… παίκτης, που επέστρεψε στο Τορόντο με ένα συμβόλαιο 156 εκατομμυρίων δολαρίων για τα επόμενα τρία χρόνια! Απλά θα πληρώσει 700 χιλιάρικα, ενώ έχει θησαυρίσει παίζοντας μπάσκετ και υπογράφοντας εικονικά συμβόλαια.

Η τιμωρία των Κλίπερς, ωστόσο, ήταν βαριά. Και επειδή η Σίτι έκανε… χειρότερα (άλλο 50εκ κι άλλο ένα δις) ίσως ο πέλεκυς της Πρέμιερ Λιγκ, έστω κι αν δεν έχει καμιά σχέση με το ΝΒΑ, να πέσει βαριά στο κεφάλι της ομάδας που σάρωνε αντιπάλους, τίτλους και δόξα.

Το ερώτημα, ωστόσο, ακόμα κι αν τιμωρηθούν παραδειγματικά οι πρωταγωνιστές του σκανδάλου, πόσο σίγουροι είστε ότι σε δυο-τρία χρόνια δεν θα εμφανιστούν άλλοι πιο επιτήδειοι, πιο προσεχτικοί και πιο καταφερτζήδες απατεώνες;