Eurobank: Από το 2013 η ανάκαμψη της οικονομίας

Τρεις σοβαρούς κινδύνους για την παγκόσμια οικονομία αναγνωρίζει η έκθεση της Eurobank με υπ’ αριθμόν έναν, αυτόν της κρίσης χρέους στην ευρωζώνη. Η έκθεση του τραπεζικού κολοσσού βλέπει ανάκαμψη για την παγκόσμια οικονομία από το 2013, εάν όμως συντρέξουν συγκεκριμένες προϋποθέσεις.

Σύμφωνα λοιπόν με την νέα μελέτη της διεύθυνσης Οικονομικών Μελετών και Προβλέψεων της τράπεζας, ο μεγαλύτερος κίνδυνος για την παγκόσμια οικονομία πηγάζει από την πορεία της οικονομίας της ευρωζώνης.

“Η απόφαση της ΕΚΤ για απεριόριστες αγορές ομολόγων δείχνει να έχει τιθασεύσει τους φόβους για διάσπαση του ενιαίου νομίσματος”, τονίζουν οι αναλυτές της τράπεζας.

Την ίδια στιγμή όμως σπεύδουν να επισημάνουν πως “το οικονομικό περιβάλλον για τις χώρες της περιφέρειας παραμένει έντονα υφεσιακό και οι αγορές εξακολουθούν να ανησυχούν για την ικανότητα της Ισπανίας να διορθώσει τα δημοσιονομικά της μεγέθη και να επιλύσει τα τραπεζικά της προβλήματα”.

Η Eurobank θεωρεί πως οι επενδυτές είναι πολύ πιθανό να πιέσουν ανοδικά τα επιτόκια δανεισμού της Ισπανίας και η ΕΚΤ θα κληθεί να αναλάβει δράση αγοράζοντας ομόλογα του Ισπανικού δημοσίου.

Επιπρόσθετα, τονίζει ότι οι διαδικασίες για την επίτευξη δημοσιονομικής ολοκλήρωσης και τραπεζικής ενοποίησης αναμένεται να εκτυλίσσονται με αργό ρυθμό, ενώ ταυτόχρονα σημειώνεται πως το χρονοδιάγραμμα για τη δημιουργία μηχανισμού επιτήρησης των ευρωπαϊκών τραπεζών, είναι μέχρι το τέλος του χρόνου, μάλλον θα αποδειχθεί ανεφάρμοστο.

Αυτό θα έχει ως “…άμεση συνέπεια την αδυναμία του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Στήριξης (ESM) να δανείζει απ’ ευθείας τις τράπεζες”.

Ένας δεύτερος κίνδυνος είναι η αναμενόμενη δημοσιονομική προσαρμογή στις ΗΠΑ, η οποία και αναμένεται να επηρεάσει αρνητικά την οικονομική δραστηριότητα.

Στο τέλος του 2012 τίθενται σε ισχύ ορισμένα δημοσιονομικά μέτρα (αυξήσεις στη φορολογία λόγω λήξης φοροαπαλλαγών και μειώσεις στις δημόσιες δαπάνες) που ξεπερνούν τα 600 δισ. δολάρια, δηλαδή πάνω από 4% του ΑΕΠ των ΗΠΑ.

Σε περίπτωση που το Κογκρέσο δεν εγκρίνει νέα νομοθεσία μέχρι το τέλος του έτους έτσι ώστε να παρατείνει κάποιες φοροαπαλλαγές για το 2013, τότε η απότομη αύξηση της φορολογίας και η μείωση των δημοσίων δαπανών στο πρώτο μισό του 2013 θα προκαλέσει ύφεση στην οικονομία των ΗΠΑ με αρνητικές συνέπειες για την παγκόσμια ζήτηση και το εμπόριο.

Οι αναλυτές της τράπεζας όμως εκτιμούν πως μετά τις εκλογές του Νοεμβρίου το Κογκρέσο θα επεκτείνει ορισμένα από τα δημοσιονομικά μέτρα που λήγουν έτσι ώστε να αποφευχθεί ένα υφεσιακό σοκ στην οικονομία των ΗΠΑ.

“Σύμφωνα με την ανάλυσή μας, αν όντως περιοριστεί η έκταση της δημοσιονομικής προσαρμογής και το πρωτογενές έλλειμμα του κρατικού προϋπολογισμού μειωθεί σταδιακά από -7,0% το 2011 σε -3,0% το 2022, τότε το κυβερνητικό χρέος αναμένεται να αυξηθεί στο 97% κατά την επόμενη δεκαετία από περίπου 70% σήμερα”.

Ο τρίτος κίνδυνος αφορά στην Άπω Ανατολή και δη στην Κίνα, για την οποία γίνεται λόγος για περίπτωση επιβάρυνσης της οικονομίας της χώρας, λόγω του ασθενούς παγκόσμιου οικονομικού περιβάλλοντος και σε συνδυασμό με τη διόρθωση στην κινεζική αγορά ακινήτων και τις διαρθρωτικές οικονομικές μεταρρυθμίσεις.

Ο ρυθμός ανάπτυξης της Κίνας για το 2012 αναμένεται να είναι ο πιο χαμηλός που σημειώθηκε από το 1999.

Η πιθανότητα ανάκαμψης από το 2013 και οι πολύ γενικές εκτιμήσεις

Λαμβάνοντας ως δεδομένα τα στοιχεία και τις εκτιμήσεις της τράπεζας, από που λοιπόν προκύπτει πως η παγκόσμια οικονομία αναμένεται να ανακάμψει το 2013;

Αυτό έχει να κάνει με το βασικό σενάριο της Εurobank, σύμφωνα με το οποίο, οι πρόσφατες δραστικές αποφάσεις της ΕΚΤ για την διαχείριση του κινδύνου διάσπασης της ευρωζώνης, η χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής από πολλές κεντρικές τράπεζες και τα αργά αλλά σταθερά βήματα των Ευρωπαίων πολιτικών προς της εύρεση μιας βιώσιμης λύσης για την κρίση χρέους αναμένεται να επιτρέψουν στην παγκόσμια οικονομία να αναπτυχθεί ταχύτερα στο δεύτερο εξάμηνο του έτους αλλά και το 2013.    

Επιπλέον, αρνητικό ρόλο έπαιξε και η δυναμική της οικονομίας των ΗΠΑ, η οποία και επιβραδύνθηκε σημαντικά κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2012.

Οι αναλυτές εντούτοις επιμένουν πως ο ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης στην ευρωζώνη αναμένεται να επιστρέψει σε θετικό έδαφος το 2013.

Όμως, δεν είναι αρκετό αυτό, καθώς η οικονομική ανάπτυξη αναμένεται να είναι αναιμική λόγω της συνεχιζόμενης προ-κυκλικής δημοσιονομικής προσαρμογής σε πολλές χώρες της ευρωζώνης, των συνθηκών πιστωτικής στενότητας και της διστακτικότητας των Ευρωπαίων πολιτικών στην εξεύρεση οριστικής λύσης στην κρίση χρέους.

“Κατά συνέπεια, εκτιμούμε πως η εγχώρια ζήτηση θα παραμείνει ισχνή, ενώ οι καθαρές εξαγωγές αναμένεται να παραμείνουν ο κύριος μοχλός ανάπτυξης. Η ανάπτυξη θα παραμείνει άνιση καθώς η οικονομία της περιφέρειας αναμένεται να συρρικνωθεί, σε αντιδιαστολή με την Γερμανία η οποία θα συνεχίσει να αποτελεί την ατμομηχανή της οικονομίας της ευρωζώνης.

Συνολικά, έχουμε αναθεωρήσει προς τα κάτω τον ρυθμό ανάπτυξης της ευρωζώνης για το 2013 στο 0,3% από 0,7% τρεις μήνες νωρίτερα”, επισημαίνεται.

Λύσεις και μέτρα για να κρατηθεί η απαραίτητη κοινωνική συνοχή

Η τράπεζα θεωρεί ως απόλυτα αναγκαίο να υπάρξει ένα πακέτο αναπτυξιακών πρωτοβουλιών για τις αδύναμες χώρες της ευρωζώνης, ώστε να περιοριστούν οι επιπτώσεις της δημοσιονομικής προσαρμογής.

Η ύφεση όμως, ομολογεί η τράπεζα, βαθαίνει όλο και περισσότερο και η ανεργία βρίσκεται σε ιστορικά υψηλά, επομένως ο κίνδυνος διάρρηξης της κοινωνικής συνοχής αυξάνεται.

Όσο οι διαδικασίες για την επίλυση της κρίσης χρέους παραμένουν αργές, οι ευρω-σκεπτικιστικές πολιτικές δυνάμεις θα κερδίζουν έδαφος, καθιστώντας ακόμα πιο δύσκολη την λήψη αποφάσεων.

Το φαινόμενο αυτό είναι ήδη ορατό στην Ελλάδα και την Καταλονία. Αντίθετα, οι αναπτυξιακές πρωτοβουλίες μπορούν να καταστήσουν πιο εφικτές τις διαρθρωτικές αλλαγές τόσο από πολιτική όσο και από κοινωνική σκοπιά.