Τι κρύβεται πίσω από τη μεγάλη πτώση στη Wall Street – Οι φόβοι για “φούσκα” της AI

Διαβάζεται σε 8'
Τι κρύβεται πίσω από τη μεγάλη πτώση στη Wall Street – Οι φόβοι για “φούσκα” της AI
(AP Photo/Yuki Iwamura)

Η Wall Street βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα νέο κύμα αναταράξεων, καθώς οι επενδυτές αμφισβητούν τις υπέρογκες αποτιμήσεις της τεχνητής νοημοσύνης. Πόσο πρέπει να ανησυχούμε;

Η αμερικανική χρηματιστηριακή αγορά έχει χάσει το 10% της αξίας της από τα ιστορικά υψηλά του Οκτωβρίου, μπαίνοντας επισήμως σε φάση διόρθωσης. Πίσω όμως από τη μεγάλη πτώση της Wall Street βρίσκεται κάτι βαθύτερο από μια συνηθισμένη χρηματιστηριακή αναταραχή: η αυξανόμενη αμφισβήτηση του οικονομικού μοντέλου πάνω στο οποίο στηρίχθηκε η εκρηκτική άνοδος της τεχνητής νοημοσύνης.

Οι επενδυτές αρχίζουν να αναρωτιούνται αν τα δισεκατομμύρια που έχουν διοχετευθεί στην AI μπορούν πράγματι να αποφέρουν τα κέρδη που υποσχέθηκε η βιομηχανία ή αν η αγορά βρίσκεται μπροστά στο σκάσιμο μιας νέας τεχνολογικής «φούσκας».

(AP Photo/Seth Wenig)

Τι κρύβεται πίσω από τη μεγάλη πτώση της Wall Street

Οι μετοχές των εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης ήταν εκείνες που οδήγησαν τη Wall Street σε διαδοχικά ιστορικά υψηλά τον Οκτώβριο. Ωστόσο, μια σειρά εξελίξεων έχει ανατρέψει το κλίμα, προκαλώντας έντονη ανησυχία για το κατά πόσο οι προσδοκίες γύρω από την AI ανταποκρίνονται στις πραγματικές δυνατότητες του κλάδου.

Όπως γράφει το Associated Press, στο επίκεντρο βρίσκεται ο φόβος ότι οι αποτιμήσεις των τεχνολογικών εταιρειών έχουν εκτοξευθεί σε επίπεδα που δύσκολα μπορούν να δικαιολογηθούν από την κερδοφορία τους.

Παράλληλα, οι επενδυτές ανησυχούν ότι η τεράστια ζήτηση για επεξεργαστές, μνήμες και εξοπλισμό κέντρων δεδομένων θα μπορούσε να υποχωρήσει απότομα, εάν η τεχνητή νοημοσύνη αποδειχθεί λιγότερο κερδοφόρα από ό,τι αναμενόταν.

Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα είναι το αστρονομικό κόστος των επενδύσεων. Οι εταιρείες δαπανούν δισεκατομμύρια δολάρια για την ανάπτυξη ισχυρότερων μοντέλων AI και την κατασκευή νέων υποδομών, ενώ ολοένα περισσότερες αναγκάζονται να προσφύγουν στις αγορές ομολόγων για να χρηματοδοτήσουν τα επενδυτικά τους σχέδια.

Την ίδια ώρα, οι προσδοκίες για αύξηση των επιτοκίων από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed) τον Δεκέμβριο εντείνουν τις πιέσεις, καθώς μια τέτοια εξέλιξη θα καθιστούσε ακόμη ακριβότερο τον δανεισμό.

Στην αβεβαιότητα προστίθενται και οι πολιτικές εξελίξεις στις ΗΠΑ. Οι νεοεκλεγέντες Δημοκρατικοί στο Κογκρέσο προαναγγέλλουν αυστηρότερη ρύθμιση της βιομηχανίας τεχνητής νοημοσύνης, ενώ οι νέοι Δημοκρατικοί κυβερνήτες στο Τέξας και την Τζόρτζια έχουν δεσμευτεί να σταματήσουν την κατασκευή νέων κέντρων δεδομένων.

Ο πρώην διευθύνων σύμβουλος της Nvidia Τζένσεν Χουάνγκ AP Photo

Η κρίση στη Nvidia και η αποχώρηση του Τζένσεν Χουάνγκ

Καθοριστικό ρόλο στο κύμα ρευστοποιήσεων διαδραματίζουν και οι εξελίξεις στη Nvidia, την εταιρεία που βρίσκεται στον πυρήνα της τεχνολογικής επανάστασης της τεχνητής νοημοσύνης.

Η αιφνιδιαστική αποχώρηση του συνιδρυτή και πρώην διευθύνοντος συμβούλου της, Τζένσεν Χουάνγκ, προκάλεσε ισχυρό πλήγμα στη μετοχή της εταιρείας, συμπαρασύροντας ευρύτερα τον τεχνολογικό κλάδο.

«Η αποχώρηση του Τζένσεν Χουάνγκ μπορεί να αποτέλεσε τον καταλύτη για το ξεπούλημα, όμως οι βαθύτερες ανησυχίες στον τεχνολογικό τομέα συσσωρεύονταν εδώ και καιρό», δήλωσε ο Κάραν Ραμτσαντάνι, διευθύνων εταίρος της Post Oak Group.

Όπως εξήγησε, οι επενδυτές έχουν διοχετεύσει τεράστια κεφάλαια στην τεχνητή νοημοσύνη, βασιζόμενοι σε προσδοκίες ριζικής αλλαγής της οικονομίας.

«Πλέον εισερχόμαστε σε μια περίοδο κατά την οποία αυτές οι προσδοκίες πρέπει να μεταφραστούν σε μετρήσιμα κέρδη και αποδόσεις», υπογράμμισε.

Ακόμη και η εντυπωσιακή χρηματιστηριακή πρεμιέρα της Anthropic, της εταιρείας πίσω από το chatbot Claude, δεν κατάφερε να ανακόψει το κύμα πωλήσεων.

Associated Press

Έσκασε τελικά η «φούσκα» της τεχνητής νοημοσύνης;

Το ερώτημα που κυριαρχεί πλέον στη Wall Street είναι εάν η απότομη πτώση αποτελεί μια φυσιολογική διόρθωση έπειτα από μήνες υπερβολικής αισιοδοξίας ή την αρχή μιας πολύ βαθύτερης κρίσης.

Ο Ντέιβιντ Τρέινερ, επικεφαλής της εταιρείας επενδυτικών ερευνών New Constructs, δεν αφήνει πολλά περιθώρια αισιοδοξίας.

«Η φούσκα σκάει και έχει ακόμη πολύ δρόμο μπροστά της», προειδοποίησε.

Κατά την εκτίμησή του, η αγορά βρίσκεται μόλις στην αρχή της αναμέτρησης με την οικονομική πραγματικότητα που δημιούργησαν οι υπερβολικές επενδύσεις στην AI.

«Όπως συμβαίνει με κάθε περίοδο υπερβολικής άνθησης, έτσι και αυτή περνά τώρα στη φάση της κατάρρευσης», ανέφερε.

Δεν συμμερίζονται, ωστόσο, όλοι οι αναλυτές την απαισιοδοξία του.

Ο Νταν Άιβς, χρηματοοικονομικός αναλυτής της Yorkville Ives & Co., συγκρίνει τη σημερινή πτώση με τις χρηματιστηριακές διορθώσεις του Μαρτίου 2020, κατά την έναρξη της πανδημίας, και του Απριλίου 2025, όταν η κυβέρνηση Τραμπ κλιμάκωσε τον εμπορικό πόλεμο.

Κατά την εκτίμησή του, πρόκειται περισσότερο για μια αντίδραση πανικού παρά για ένδειξη βαθύτερης κρίσης.

«Αυτή είναι μια επώδυνη πτώση των τεχνολογικών μετοχών, η οποία υποτιμά την προοπτική της τέταρτης βιομηχανικής επανάστασης τα επόμενα χρόνια. Και κατά την άποψή μας, αυτό είναι λάθος», σημείωσε.

Ο Ραμτσαντάνι αντιμετωπίζει επίσης τις εξελίξεις ως μια περίοδο επανεκτίμησης του κλάδου.

«Η τεχνητή νοημοσύνη δεν πρόκειται να εξαφανιστεί. Ωστόσο, η αγορά μπορεί να εισέρχεται σε μια φάση κατά την οποία οι επενδυτές θα γίνουν πολύ πιο επιλεκτικοί ως προς το ποιες εταιρείες μπορούν πραγματικά να εκπληρώσουν τις υποσχέσεις τους», εκτίμησε.

Από την πλευρά του, ο Μαρκ Χάκετ, επικεφαλής στρατηγικής αγορών της Nationwide, θεωρεί ότι ένα εκτεταμένο κύμα ρευστοποιήσεων θα μπορούσε τελικά να λειτουργήσει θετικά, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για μια πιο βιώσιμη χρηματιστηριακή ανάκαμψη έως το τέλος του έτους.

Οθόνες προβάλλουν χρηματιστηριακά δεδομένα στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης (Wall Street), την Τρίτη 17 Νοεμβρίου 2026. (AP Photo/Seth Wenig)

Πόσο επικίνδυνη είναι η πτώση 10%;

Η υποχώρηση του δείκτη S&P 500 κατά 10% από τα υψηλά του Οκτωβρίου σημαίνει ότι η αμερικανική χρηματιστηριακή αγορά έχει εισέλθει σε αυτό που οι αναλυτές αποκαλούν διόρθωση (correction).

Πρόκειται για ένα φαινόμενο που εμφανίζεται τακτικά στην ιστορία των χρηματιστηρίων και συχνά θεωρείται ένας τρόπος εκτόνωσης της υπερβολικής αισιοδοξίας, η οποία μπορεί να οδηγήσει τις αποτιμήσεις σε μη βιώσιμα επίπεδα.

Ωστόσο, μια τέτοια υποχώρηση προκαλεί πάντοτε ανησυχία, κυρίως επειδή μπορεί να αποτελέσει προάγγελο μιας πολύ βαθύτερης πτώσης.

Όταν οι απώλειες φτάσουν ή ξεπεράσουν το 20%, η αγορά θεωρείται ότι έχει εισέλθει σε bear market, δηλαδή σε μια έντονα πτωτική φάση.

Σύμφωνα με την εταιρεία χρηματοοικονομικών ερευνών CFRA, οι χρηματιστηριακές διορθώσεις εμφανίζονται κατά μέσο όρο κάθε δύο χρόνια.

Ακόμη και κατά τη σχεδόν 11ετή ανοδική πορεία των αμερικανικών μετοχών, από τον Μάρτιο του 2009 έως τον Φεβρουάριο του 2020, ο S&P 500 πέρασε από πέντε διαφορετικές διορθώσεις.

Η προηγούμενη καταγράφηκε τον Μάρτιο του 2025, ενώ η τελευταία φορά που μια διόρθωση εξελίχθηκε σε bear market ήταν το 2022, όταν ο S&P 500 έχασε το 25,4% της αξίας του μέσα σε διάστημα περίπου εννέα μηνών.

Τι δείχνει η ιστορία για την επόμενη ημέρα

Τα ιστορικά στοιχεία δείχνουν ότι οι χρηματιστηριακές διορθώσεις δεν οδηγούν απαραίτητα σε παρατεταμένες κρίσεις, αν και οι απώλειες μπορεί να είναι σημαντικές.

Σύμφωνα με την CFRA, από το 1946 έχουν καταγραφεί 25 διορθώσεις που σταμάτησαν πριν εξελιχθούν σε bear market.

Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο S&P 500 χρειάστηκε κατά μέσο όρο 130 ημέρες για να φτάσει στο χαμηλότερο σημείο του, καταγράφοντας μέσες απώλειες 14,1%.

Στη συνέχεια απαιτήθηκαν κατά μέσο όρο άλλες 112 ημέρες για να ανακτηθούν οι απώλειες.

Αντίθετα, στις 14 περιπτώσεις που η διόρθωση εξελίχθηκε σε bear market, η μέση υποχώρηση του δείκτη έφτασε το 32%.

Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν η σημερινή πτώση αποτελεί μια αναγκαία διόρθωση των υπερβολικών προσδοκιών γύρω από την AI ή την αρχή μιας μεγαλύτερης χρηματιστηριακής κρίσης.

Και η απάντηση θα εξαρτηθεί, σε μεγάλο βαθμό, από το αν η βιομηχανία της τεχνητής νοημοσύνης καταφέρει να αποδείξει ότι τα δισεκατομμύρια που επενδύθηκαν σε αυτή μπορούν να μετατραπούν σε πραγματικά και διατηρήσιμα κέρδη.

Ροή Ειδήσεων

Περισσότερα