FIR ΑΘΗΝΩΝ: ΕΙΔΙΚΟΣ ΕΞΗΓΕΙ ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΤΗΣ “ΜΑΖΙΚΗΣ ΠΑΡΕΜΒΟΛΗΣ” ΠΟΥ ΚΑΘΗΛΩΣΕ ΤΙΣ ΠΤΗΣΕΙΣ
Ένας ειδικός διευκρινίζει πώς τέθηκαν νοκ ντάουν οι συχνότητες VHF και οι πτήσεις. Εξωτερική παρεμβολή, βλάβη δικτύου ή κάτι άλλο;
Ένα λεπτό πριν τις 9 το πρωί της Κυριακής, αναφέρθηκε από την Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) «μαζική παρεμβολή» που επηρέαζε σχεδόν όλες τις συχνότητες VHF στο FIR Αθηνών και εύλογα, όλες τις πτήσεις.
Παρεμπιπτόντως, όπου FIR, είναι η Περιοχή Πληροφοριών Πτήσεων (Flight Information Region), δηλαδή ο εναέριος χώρος που ελέγχεται από την Ελλάδα.
Όπου VHF, είναι το VHF voice air-ground, δηλαδή η ραδιοτηλεφωνική επικοινωνία VHF αέρος-εδάφους. Γίνεται με μικρόφωνο και είναι το βασικό κανάλι φωνητικής επικοινωνίας πιλότου–ελεγκτή, στην χώρα μας.
Μέσω αυτού επιβεβαιώνονται οδηγίες όπως αυτές της πορείας, της άδειας για προσγείωση/απογείωση και όσων πρέπει να γίνουν ώστε να αποφευχθεί τυχόν σύγκρουση.
Με τη «μαζική παρεμβολή», έκλεισαν οι συχνότητες και μοιραία χάθηκε η δυνατότητα επικοινωνίας μεταξύ αεροσκαφών και Ελέγχου Εναέριας Κυκλοφορίας. Έτσι, στις 9 διατάχθηκε zero rate, που σε απλά ελληνικά σήμαινε πως δεν απογειώνεται τίποτα, ό,τι είναι στην τελική ευθεία προσγειώνεται και ό,τι είναι ψηλά, φεύγει από το εναέριο χώρο της Ελλάδας, ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος ατυχήματος/δυστυχήματος.
Παράλληλα, άρχισαν να ερευνώνται τα αίτια του προβλήματος, που όπως προέκυψε, έτσι εξαφανίστηκε: ξαφνικά!
Για οκτώ ώρες δεν έμπαινε τίποτα στον εναέριο χώρο μιας χώρας που, σύμφωνα με πληροφορίες, από τον Ιούνιο έως τον Οκτώβριο έβγαλε από τις ταξιδιωτικές εισπράξεις 22.38 δισεκατομμύρια ευρώ. Ήταν έσοδα ρεκόρ, με αύξηση της τάξεως του 8.9%, σε σχέση με το 2024.
Η ίδια χώρα έχει δεχθεί την τελευταία επταετία 4 προειδοποιήσεις από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, για μη συμμόρφωση με όσα προβλέπει το πρόγραμμα Single European Sky (SES) για την ασφάλεια. Η τελευταία ήταν το Δεκέμβριο του 2024, όταν η Ελλάδα παραπέμφθηκε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.
Με την παρέμβαση του Απόστολου Τζιτζικώστα, επικεφαλής της Γενικής Διεύθυνσης Κινητικότητας και Μεταφορών (DG Move) της Κομισιόν, εκπονήθηκε το Σχέδιο Δράσης των 346 σημείων.
Έτσι, η Eυρωπαϊκή Επιτροπή θα είναι για τρία χρόνια πάνω από το κεφάλι μας, ώστε να κάνουμε όσα αποφεύγαμε επί δυο δεκαετίες.
Αν είχαμε κάνει τα δέοντα, θα γινόταν αυτό που έγινε την Κυριακή. Απευθύναμε το ερώτημα στον Πρόεδρο της Ένωσης Ηλεκτρονικών Μηχανικών Ασφαλείας Εναέριας Κυκλοφορίας (ΕΝΗΜΑΕΚ) της ΥΠΑ, Κωνσταντίνο Κανδεράκη.
Γιατί “έπεσε” το σύστημα επικοινωνίας πιλότων – πύργου ελέγχου
Γίνεται αντιληπτό πως το οικονομικό κόστος του “μπλακ άουτ” στο “Ελευθέριος Βενιζέλος” που έγινε χθες αφορά το κράτος, ιδιωτικές εταιρείες και την ευρύτερη οικονομία, καθώς διασυρθήκαμε παγκοσμίως, μέσω ρεπορτάζ που δημοσιεύτηκαν σε όλα τα μεγάλα διεθνή μέσα.
Τι πραγματικά συνέβη; Σύμφωνα με τις πρώτες αναφορές της ΥΠΑ, η διακοπή του συστήματος πτήσεων αποδίδεται σε βλάβη της κεραίας της Υπηρεσίας, στα Γεράνια Όρη. Λίγο αργότερα, προτάθηκε η βλάβη του ίδιου του συστήματος.
Σύμφωνα με τον κύριο Κανδεράκη, το πρόβλημα προκλήθηκε από το δίκτυο.
«Την ίδια χρονική στιγμή -λίγο πριν τις 9 το πρωί- δημιουργήθηκαν όλα τα προβλήματα και την ίδια χρονική στιγμή -στις 5 το απόγευμα- σταμάτησαν, χωρίς να κάνουμε restart στο σύστημα. Όλα λοιπόν, δείχνουν πως το πρόβλημα προκλήθηκε από το δίκτυο. Ο πάροχος εξέδωσε ανακοίνωση Τύπου, στην οποία διευκρινίζει πως δεν φέρει ευθύνη.
Τις ίδιες ώρες υπήρχε πρόβλημα και στις τηλεφωνικές γραμμές, όπως και στα μισθωμένα κυκλώματα, τα οποία δεν έχουν σχέση με το ραδιοτηλεφωνικό σύστημα».
Του ζητήσαμε να εξηγήσει σε απλά ελληνικά, ποιο ήταν το πρόβλημα. Είπε πως «οι πομποί εξέπεμπαν διαρκώς και οι δέκτες λάμβαναν διαρκώς, γεγονός που δημιουργούσε θόρυβο στο σύστημα, οπότε αναγκάστηκαν να βγάλουν εκτός όσες είχαν θόρυβο».
Τι σημαίνει οι πομποί εξέπεμπαν και λάμβαναν διαρκώς;
«Φανταστείτε πως μιλάτε σε Walkie Talkie. Πατάτε το κουμπί (PTT button), λέτε κάτι και μετά το αφήνετε, ώστε να μιλήσει ο άλλος -πατώντας το PTT. Εν προκειμένω, ήταν σαν να είναι διαρκώς πατημένο το κουμπί».
«Πομποί εξέπεμπαν συνεχώς συχνότητες και άλλοι λάμβαναν συνεχώς, με συνέπεια να “μπουκώσουν”. Όταν όλα τα κανάλια δέχονταν και επεξεργάζονταν συνεχώς σήμα, γεγονός που επιβάρυνε το σύστημα».
Η διερεύνηση των αιτιών του προβλήματος άρχισε στις 9 το πρωί.
«Στείλαμε κλιμάκια σε 5 βουνοκορφές, στον Υμηττό, τα Γεράνια, το Πήλιο. τη Θάσο και τα Ακαρνανικά Όρη, όπου ακολουθήθηκε η μεθοδολογία βλαβοληψίας -απονονώσαμε μονάδες και βαθμίδες, ώστε να κάνουμε επί μέρους reset-, αλλά δεν απέδιδε τίποτα.
Στις 5, την ίδια χρονική στιγμή, ησύχασε το φάσμα και αποκαταστάθηκαν όλα, συμπεριλαμβανομένων των τηλεφωνικών γραμμών και των μισθωμένων κυκλωμάτων».
Μήπως το μπλακ άουτ στις πτήσεις ήταν “δάχτυλος”;
Με όσα γίνονται διεθνώς, δεν ήθελε και πολύ για να αρχίσουν τα σενάρια συνωμοσίας επί επιθέσεως που δέχθηκε το σύστημα μας, από εξωτερικές δυνάμεις. Ο κύριος Κανδεράκης διευκρίνισε πως σε αναλογικό σύστημα, δεν μπορεί να γίνει κυβερνοεπίθεση. Πρόσθεσε και τα εξής:
«Στην αρχή, το πρόβλημα φάνηκε να προέρχεται από εξωτερική παρεμβολή. Χαρακτηριστικά, ηΕθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών (ΕΕΤΤ) και Ταχυδρομείων ανέφερε πως τα δικά της συστήματα “έβλεπαν” παρεμβολή στον αέρα». Δεν επιβεβαιώθηκαν όμως, στους ελέγχους.
«Το βέβαιο είναι πως το σύστημα πήγε να “πέσει”, γιατί επεξεργαζόταν υψηλό όγκο θορύβου και πληροφοριών».
Τι θα μπορούσε να αποτρέψει αυτό το πρόβλημα; Τα νέα συστήματα που δεν έχουμε; Κάτι άλλο;
«Ιδανικά, θα έπρεπε να έχουμε εναλλακτικό πάροχο. Ένα εφεδρικό δίκτυο ή ένα ιδιόκτητο, μια εναλλακτική, ώστε να μπορούμε να απομονώνουμε το σύστημα που εμφανίζει πρόβλημα και να χρησιμοποιούμε το άλλο.
Στο ιδιόκτητο δίκτυο που έχουμε στον Υμηττό, δεν παρατηρήθηκε τέτοια διέγερση πομπών και δεκτών.
Έγινε εν τω μεταξύ, ξεκάθαρο πως θα πρέπει να εξεταστεί πώς θα επικοινωνήσουν μεταξύ τους όλα τα συστήματα, σε περιβάλλον πλήρως ψηφιακό -όπως αυτό που φαίνεται πως θα έχουμε σε μια τριετία. Τα συστήματα θα βασίζονται πάρα πολύ στο δίκτυο και μια βλάβη εκεί, θα μπορούσε να “ρίξει” τα πάντα».
