Νέες ταινίες: Η νέα “Νύφη!” του Φρανκεστάιν είναι χαοτική, τρικυμιώδης – και συναρπαστική

Το “Scream 7” συνέχισε την πρόσφατη τάση εντυπωσιακά ενισχυμένων επιδόσεων για προχωρημένα σίκουελ τρόμου (βλέπε και “Final Destination Bloodlines” αλλά και το πρόσφατο “Conjuring”) που δείχνει πως το κοινό που έχει πλέον αγκιστρωθεί γύρω από το κάθε franchise ενισχύεται –αντί να μειώνεται– στο πέρασμα του χρόνου.

Η ταινία του Κέβιν Γουίλιαμσον άνοιξε με 33.000 στην Ελλάδα και #1 διεθνώς, κάνοντας το εμπορικότερο άνοιγμα του franchise και ξεκινώντας κατευθείαν σχέδια για 8η ταινία, όπου φαντάζεται κανείς πως η ποιότητα θα βυθιστεί ακόμα βαθύτερα.

Ξεπέρασε τα 150.000 εισιτήρια το “Ανεμοδαρμένα Ύψη” και τα πλησιάζει σε πολύ λίγο και το “Άμνετ” σε δύο εξαιρετικές επιδόσεις που έχουν κρατήσει το box office σε υψηλά επίπεδα μετά το σβήσιμο του “Καποδίστρια”. Συμπαθέστατο άνοιγμα το “Μεγαλείο” του Σορεντίνο μέ 5.500 εισιτήρια, αλλά δυστυχώς στα χαμηλά βρέθηκε η απολαυστική “Πάττυ” με 3.133 εισιτήρια από μια τρομερά υπερβολικά απλωμένη διανομή 57(!) αιθουσών.

Οι νέες ταινίες της εβδομάδας

Κριτική

Αν το φαινομενικά συμβατικό περίγραμμα της προηγούμενης (και πρώτης, κιόλας) ταινίας της Μάγκι Τζίλενχαλ, “Η Χαμένη Κόρη” έκρυβε εν μέρει το πόσο τολμηρή, ταραγμένη και κάπως χαοτική ταινία ήταν, στη “Νύφη!” αυτά τα στοιχεία δεν κρύβονται με τίποτα.

Η Τζίλενχαλ στη δεύτερη σκηνοθετική της απόπειρα διασκευάζει την ιστορία της Νύφης του Φρανκεστάιν, που για πρώτη φορά είδαμε στο σινεμά περίπου 90 χρόνια πριν μέσα από την αριστουργηματική, αξεπέραστη “Νύφη του Φρανκενστάιν” του Τζέιμς Γουέιλ – ένα εμβληματικό φιλμ που ξεπερνά σε φήμη ακόμα και το ορίτζιναλ και που σχεδόν έναν αιώνα μετά ρίχνει ακόμα τη σκιά του στην κινηματογραφική και ευρύτερα ποπ κουλτούρα.

Όμως η Τζίλενχαλ δεν επιχειρεί μια απλή διασκευή. Φουσκώνει –μέχρι σημείου έκρηξης– την ταινία της με ιδέες, επιρροές, αναφορές, και με θυμό, με ζωηράδα, και με μια άφοβη ειλικρίνεια. Ταιριάζουν όλα αυτά μεταξύ τους αρμονικά; Όχι, ούτε λίγο. Φλερτάρει η ταινία την ίδια στιγμή με την αφέλεια και τον μαξιμαλισμό; Αναπολογητικά ναι. Η πρωταρχική έγνοια της Τζίλενχαλ δεν είναι η αρμονία, είναι η παράθεση: Όλα πρέπει να είναι εκεί, σαν θυμωμένο spoken word περφόρμανς.

Δεν ακούγεται αυτό σαν συνταγή μιας καλιμπραρισμένης, ψύχραιμης, πρεστίζ ταινίας, αλλά δε νομίζω πως μπορούμε να την ψέξουμε για κάτι που δεν ενδιαφέρεται να είναι. Η εναρκτήρια σεκάνς του φιλμ περιλαμβάνει μια meta αφήγηση πάνω στα σίκουελ και καταπιεσμένα μοτίβα της Μέρι Σέλεϊ, σε αφήγηση της ίδιας, παιγμένης από τη Τζέσι Μπάκλεϊ, που μας συστήνει την αθυρόστομη Άιντα, μελλοντική Νύφη, παιγμένη από τη Τζέσι Μπάκλεϊ.

Η Τζίλενχαλ τοποθετεί την ταινία σε ένα ‘30s γκανγκστερικό σκηνικό βρίσκοντας προφανώς σε αυτό αρκετή γοητεία, σημειολογικό ενδιαφέρον, όσο και συνάφεια με την μοντέρνα καταπίεση – ώστε να στέκεται θεματικά η ορμητικά φεμινιστική κραυγή της. Η Άιντα είναι θύμα της πατριαρχίας με τρόπους που δεν καθίστανται πλήρεις και ολότελα σαφείς μέχρι αργότερα στην πορεία της ταινίας, καθώς (αναγεννημένη πια ως Νύφη) αρχίζει να συμπληρώνει το παζλ των αναμνήσεων μιας παλιότερης πια ζωής – και καθώς σταδιακά εμπνέει ένα ριζοσπαστικό κίνημα καθεστωτικής ανυπακοής.

Αυτά τα τέρατα – γεμάτα ζωή, γεμάτα πάθος, ανήμπορα να κατανοήσουν ή/και ελέγξουν πλήρως τους εαυτούς τους – είναι κίνδυνος για την αυστηρά ελεγχόμενη μαφιόζικη πατριαρχία. Ούτε η ίδια η ταινία δε μπορεί να τα ελέγξει.

Η Τζέσι Μπάκλεϊ, σε μια ερμηνεία που θα προκαλέσει το καλό γούστο και την υπομονή (και το λέω με την καλύτερη έννοια), απαγγέλει έναν λόγο έμμετρο, γεμάτο παρηχήσεις, σαν ένα εκτεταμένο παραλήρημα ήχων και αναίδειας. Δίπλα της ο Κρίστιαν Μπέιλ βγάζει μια κωμική αγνότητα από τον δικό του “Φρανκ”, έναν χαρακτήρα με χροιές αρσενικής μοναξιάς που όμως στην συντροφικότητα βρίσκει προσωπική λύτρωση.

Η καρτουνίστικη διαδρομή τους μέσα στην ‘30s Αμερική πάσχει σε πολλά σημεία από ρυθμό ή καθαρή αίσθηση timing και γεωγραφίας: Πράγματα απλώς συμβαίνουν σα να βλέπαμε κάποιο μικρού μήκους Looney Tunes φιλμάκι, αλλά είναι η έμφαση στο εκάστοτε gag που έχει σημασία. Προσπαθεί να τα κάνει και να τα πει όλα μαζί και συχνά αποτυγχάνει, ρισκάροντας την κυνική έως και εχθρική αντιμετώπιση, σε μια ταινία που πολύ πιθανά να θεωρείται παραγνωρισμένο καλτ φιλμ στο μέλλον.

Πλέκει σινεφλικές αναφορές (από μια β’ πλοκή με τον ίδιο της τον αδερφό, Τζέικ, στον ρόλο ενός κινηματογραφικού σταρ, μέχρι τις κραυγές “Άιντα!” – “Λουπίνο!” στην εισαγωγή, κι από την α λα “Μπόνι και Κλάιντ” εποποία των παρανόμων μέχρι τον ίδιο τον ρόλο των κινηματογραφικών αιθουσών στο κυνηγητό της πλοκής), εμπύρετες εικόνες (οι παραισθησιογόνες παραμορφώσεις, οι φωνές, η παραζάλη ως αυτοσκοπός) και φεμινιστικό θυμό σε ένα ανεξέλεγκτο φιλμ που αδιαφορεί για έννοιες όπως ‘αρμονία’ και ‘διακριτικότητα’.

Τα κουστούμια της θρυλικής Σάντι Πάουελ, το εντυπωσιακό μακιγιάζ με τις επιθετικές (κυριολεκτικές) πινελιές, η μουσική της Χίλντουρ Γκουντναντοτίρ και η φωτογραφία του Λόρενς Σερ (αμφότεροι των ταινιών “Joker”, κάτι καθόλου τυχαίο) – κάθε αισθητικό στοιχείο συμβάλλει σε μια εκκωφαντική σφραγίδα, σαν η ταινία να ξέρει πως πρέπει να επιβάλλει την ύπαρξη και παρουσία της με τρόπο παιχνιδιάρικο όσο όμως και οργισμένο.

«Απάτησες, και κέρδισες», λέει η Νύφη φωνάζοντας σε ένα μέλος του διεφθαρμένου εκμεταλλευτικού συστήματος. «Οι νεκροί είναι θυμωμένοι».

Κριτική

Ο Μαμόρου Χοσόντα, από τους κορυφαίους εκπροσώπους του σύγχρονου animation (υποψήφιος για Όσκαρ σκηνοθέτης των υπέροχων φιλμ “Μιράι” και “Μπελ: Ο Δράκος κι η Πριγκίπισσα”) σκηνοθετεί μια απίστευτα όμορφη περιπέτεια φαντασίας που πατά πάνω στις αφηγηματικές βάσεις και τα μοτίβα του “Άμλετ”.

Η πριγκίπισσα Σκάρλετ ξυπνά στον κόσμο των νεκρών όπου θέλει μανιασμένα να πάρει εκδίκηση από τον μοχθηρό Κλαύδιο, που σκότωσε τον πατέρα της. Αν δεν τα καταφέρει, κινδυνεύει να σβηστεί η ίδια μια για πάντα. Όμως μέσα από αυτή τη διαδρομή η άσβεστη δίψα για εκδίκηση αρχίζει σταδιακά να συνυπάρχει με μια έκκληση για συγχώρεση.

Είναι όλα δοσμένα με έναν μάλλον απλοϊκό και σίγουρα μονότονο τρόπο, σε μια ταινία της οποίας η γοητεία, το ενδιαφέρον κι ο ενθουσιασμός εντοπίζονται σχεδόν ολοκληρωτικά στη δράση και στην αισθητική αποτύπωση αυτού του κόσμου-μετά-τον-κόσμο. Παραμένει μια κινηματογραφική εμπειρία ικανή σε σημεία να σου κόψει την ανάσα, αλλά η απουσία ιδεών κάποια στιγμή πλέον δεν κρύβεται.

Προβάλλονται επίσης

Η Τούρτα του Προέδρου: Δεκαετία του 1990. Κάτω από την αυστηρή δικτατορία του Σαντάμ Χουσεΐν και τα βαθιά οικονομικά πλήγματα από τις διεθνείς κυρώσεις, ένα εννιάχρονο κορίτσι επιλέγεται από το σχολείο της για να φτιάξει την υποχρεωτική γενέθλια τούρτα για τον Πρόεδρο. Μια επικίνδυνη αποστολή που συνεπάγεται φυλάκιση και σωματική τιμωρία σε περίπτωση αποτυχίας. Θα τα καταφέρει όμως, όταν δεν έχει ούτε τα βασικά για να ζήσει; Χρυσή Κάμερα στο φεστιβάλ Καννών.

Φίλοι για Πάντα: Ένας γάμος που βγαίνει εκτός ελέγχου πριν καν ξεκινήσει, μια καλοπροαίρετη χάρη που οδηγεί σε ένα ταξίδι στην Κρήτη γεμάτο παρεξηγήσεις και οικογενειακές εντάσεις, και μερικές «αθώες» εξυπηρετήσεις που μπλέκουν ανθρώπους και σχέσεις, δημιουργούν μια αλυσίδα από απρόβλεπτες, ξεκαρδιστικές και συγκινητικές καταστάσεις. Κωμωδία με τον Θανάση Τσαλτάμπαση.

Στον Κόσμο των Ζώων: Στη νέα ταινία της Pixar, οι επιστήμονες ανανακαλύπτουν πώς να μεταπηδούν από την ανθρώπινη συνείδηση σε ρομποτικά ζώα που μοιάζουν με αληθινά, επιτρέποντας στους ανθρώπους να επικοινωνούν με τα ζώα ως ζώα. Η Μέιμπελ, ένα φιλόζωο κορίτσι, αρπάζει την ευκαιρία να χρησιμοποιήσει την τεχνολογία, αποκαλύπτοντας διάφορα μυστήρια του ζωικού βασιλείου που ξεπερνούν τη δική της φαντασία.