Ιστορική συμφωνία ΕΕ για τα αεροπορικά ταξίδια – Τι αλλάζει σε χειραποσκευές, καθυστερήσεις και θέσεις για παιδια

Σε μια ριζική αναθεώρηση του πλαισίου προστασίας των αεροπορικών ταξιδιωτών, η οποία παρέμενε στάσιμη από το 2004, προχωρά η Ευρωπαϊκή Ένωση. Μετά από πολυετές αδιέξοδο, οι διαπραγματευτές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου κατέληξαν σε προσωρινή συμφωνία, η οποία έλαβε την ομόφωνη έγκριση της αντιπροσωπείας του ΕΚ στην Επιτροπή Συνδιαλλαγής.

Η νέα νομοθεσία θωρακίζει τους επιβάτες απέναντι στις αυθαιρεσίες των αεροπορικών εταιρειών, εισάγοντας απόλυτη διαφάνεια στις τιμολογήσεις, απλοποιώντας τις διαδικασίες αποζημίωσης και διασφαλίζοντας τα δικαιώματα των οικογενειών και των ευάλωτων επιβατών.

“Μπλόκο” στις προσπάθειες αποδυνάμωσης των αποζημιώσεων

Παρά τις έντονες πιέσεις της αεροπορικής βιομηχανίας, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επέμεινε και κατάφερε να διατηρήσει το όριο των τριών ωρών καθυστέρησης ως το χρονικό σημείο που γεννά δικαίωμα χρηματικής αποζημίωσης. Οι ταξιδιώτες διατηρούν στο ακέραιο τα δικαιώματά τους για αποζημίωση ή επαναδρομολόγηση σε περίπτωση ακύρωσης (λιγότερο από 14 ημέρες πριν από την πτήση) ή άρνησης επιβίβασης.

Τα ποσά των αποζημιώσεων κλιμακώνονται βάσει της απόστασης:

• 250 ευρώ για πτήσεις έως 1.500 χλμ.
• 400 ευρώ για διαδρομές μεταξύ 1.500 και 3.500 χλμ.
• 600 ευρώ για πτήσεις που υπερβαίνουν τα 3.500 χλμ.

Σημειώνεται ότι οι εταιρείες θα μπορούν να μειώσουν την αποζημίωση κατά 50% στις μεγάλες αποστάσεις, μόνο εάν εξασφαλίσουν άμεση εναλλακτική πτήση με καθυστέρηση άφιξης που δεν ξεπερνά τις τέσσερις ώρες. Παράλληλα, θεσπίζεται σαφής ενδεικτικός κατάλογος για τις «έκτακτες περιστάσεις» (όπως φυσικές καταστροφές ή απεργίες ελεγκτών), οι οποίες απαλλάσσουν τις εταιρείες από την καταβολή αποζημίωσης, χωρίς όμως να τις απαλλάσσουν από την υποχρέωση φροντίδας (σίτιση, αναψυκτικά και διαμονή έως 3 νύχτες).

Τέλος στα «ψιλά γράμματα» και τις αυθαίρετες χρεώσεις

Η συμφωνία βάζει οριστικό τέλος στις πρακτικές των κρυφών χρεώσεων. Με τη νέα νομοθεσία, οι αεροπορικές εταιρείες, οι ταξιδιωτικοί μεσάζοντες και οι πλατφόρμες αναζήτησης υποχρεούνται να εμφανίζουν την τελική τιμή του εισιτηρίου –συμπεριλαμβανομένης της χειραποσκευής– από το πρώτο κιόλας βήμα της κράτησης.

Επιπλέον, οι επιβάτες δικαιούνται να μεταφέρουν δωρεάν ένα προσωπικό αντικείμενο (τσάντα ή σακίδιο), ενώ καταργούνται οι πρόσθετες χρεώσεις για τη διόρθωση ορθογραφικών λαθών στα ονόματα ή για την εκτύπωση της κάρτας επιβίβασης, εφόσον το check-in έχει ήδη πραγματοποιηθεί.

Δωρεάν θέσεις για παιδιά και προστασία ατόμων με αναπηρία

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην προστασία των ευάλωτων κοινωνικών ομάδων. Οι αεροπορικές εταιρείες υποχρεούνται πλέον να τοποθετούν τα παιδιά κάτω των 14 ετών σε διπλανή θέση με τον συνοδό τους, χωρίς καμία επιπλέον οικονομική επιβάρυνση. Το ίδιο δικαίωμα επεκτείνεται σε εγκύους, καθώς και σε άτομα με αναπηρία ή μειωμένη κινητικότητα (ΑμεΑ). Τα ΑμεΑ θωρακίζονται περαιτέρω, καθώς θα δικαιούνται πλήρη αποζημίωση και βοήθεια εάν χάσουν την πτήση τους λόγω δυσλειτουργίας ή καθυστέρησης των υπηρεσιών υποστήριξης του αεροδρομίου.

Εξπρές διαδικασίες και ψηφιακή ελευθερία

Η γραφειοκρατία μειώνεται δραστικά προς όφελος του πολίτη. Οι εταιρείες οφείλουν να αποστέλλουν ηλεκτρονικά τις οδηγίες αποζημίωσης εντός τεσσάρων ημερών από τη λήξη του ταξιδιού. Ο επιβάτης έχει στη διάθεσή του 9 μήνες για να εγείρει αξίωση, ενώ η αεροπορική εταιρεία υποχρεούται να απαντήσει ή να καταβάλει τα χρήματα εντός 30 ημερών.

Σημαντική νίκη των ευρωβουλευτών αποτελεί το γεγονός ότι οι επιβάτες δεν θα εξαναγκάζονται να δημιουργούν λογαριασμούς χρηστών ή να κατεβάζουν συγκεκριμένες εφαρμογές των εταιρειών για να λάβουν τις πληροφορίες ή το ψηφιακό τους boarding pass.

«Αυτή η συμφωνία θα ενισχύσει τα δικαιώματα των ταξιδιωτών σε όλη την Ευρώπη, φέρνοντας μεγαλύτερη διαφάνεια και προβλεψιμότητα, χωρίς να δημιουργεί περιττή γραφειοκρατία για τον κλάδο», δήλωσε η Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Roberta Metsola.

Από την πλευρά του, ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής Μεταφορών, Virginijus Sinkevičius, υπογράμμισε: «Μετά από περισσότερο από μια δεκαετία αδιεξόδου, η Ευρώπη επιτέλους φέρνει τα δικαιώματα των επιβατών στο σήμερα».

Ο εισηγητής της έκθεσης, Andrey Novakov, συμπλήρωσε με νόημα: «Αγωνιστήκαμε για ανθρώπους, όχι για νούμερα. Γιατί πίσω από κάθε καθυστέρηση υπάρχουν πραγματικές ζωές».

Το κείμενο της προσωρινής συμφωνίας θα υποβληθεί τώρα σε νομικο-γλωσσολογική επεξεργασία. Προκειμένου να καταστεί επίσημος νόμος της ΕΕ, πρέπει να επικυρωθεί με ξεχωριστές ψηφοφορίες τόσο από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο όσο και από το Συμβούλιο εντός των επόμενων έξι εβδομάδων. Η κρίσιμη ψηφοφορία στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου έχει προγραμματιστεί για τον προσεχή Ιούλιο.