Εκλογές στο Ισραήλ: Oι 5 πρωταγωνιστές της κρίσιμης αναμέτρησης για την Κνεσέτ

Οι Ισραηλινοί ψηφοφόροι θα προσέλθουν στις κάλπες την ερχόμενη Τρίτη 27 Οκτωβρίου σε μια εκλογική διαδικασία που θα καθορίσει αρχικά τη σύνθεση της 120μελούς Κνεσέτ και, σε δεύτερο χρόνο, αν ο Μπενιαμίν Νετανιάχου θα αναλάβει πρωθυπουργικά καθήκονται για άλλη μια θητεία ή αν θα εγκαινιαστεί μια νέα εποχή στην ισραηλινή πολιτική.

Οι δημοσκοπήσεις υποδεικνύουν μια αμφίρροπη μάχη μεταξύ του Νετανιάχου, ηγέτη του εθνικιστικού κόμματος Λικούντ, και του βασικού του αντιπάλου, Γκάντι Άιζενκοτ, ο οποίος ηγείται του κεντρώου Yashar!, για τον έλεγχο της κυβέρνησης.

Σημειώνεται ότι οι ψηφοφόροι δεν επιλέγουν απευθείας πρωθυπουργό, αλλά πολιτικό κόμμα.

Ο επικεφαλής του κόμματος που θα συγκεντρώσει τις περισσότερες ψήφους θεωρείται συνήθως φαβορί για την πρωθυπουργία, αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι θα αναλάβει αυτομάτως την κυβέρνηση. Το κρίσιμο είναι εάν μπορεί να εξασφαλίσει τις απαραίτητες πολιτικές συμμαχίες ώστε να σχηματίσει βιώσιμο κυβερνητικό συνασπισμό.

Τα επίσημα αποτελέσματα, που αναμένεται να δημοσιευθούν το αργότερο έως τις 4 Νοεμβρίου, αποτελούν ουσιαστικά μόνο την αφετηρία της διαδικασίας.

Ακολουθεί ένας οδηγός για τους υποψήφιους που διαμορφώνουν τον εκλογικό χάρτη του Ισραήλ.

1. Μπενιαμίν Νετανιάχου, πρωθυπουργός

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου, 77 ετών, είναι ο μακροβιότερος πρωθυπουργός του Ισραήλ και η κυρίαρχη δύναμη στην ισραηλινή πολιτική, έχοντας αντέξει μέσα από πολέμους, κρίσεις, σκάνδαλα και την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023, την πιο πολύνεκρη στην ιστορία του Ισραήλ.

Είναι ο ηγέτης του κόμματος Λικούντ και οι υποστηρικτές του εστιάζουν στο ιστορικό του όσον αφορά την ασφάλεια και την οικονομία, καθώς και στους στενούς του δεσμούς με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος τον έχει στηρίξει δημόσια πολλάκις.

Οι αντίπαλοι του Νετανιάχου λένε ότι είναι υπεύθυνος για τις πολιτικές αστοχίες και τις αποτυχίες ασφαλείας που προηγήθηκαν της επίθεσης της 7ης Οκτωβρίου 2023 και τον κατηγορούν για κακή διαχείριση των πολέμων που ακολούθησαν. Το 2024, το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο εξέδωσε ένταλμα σύλληψης για τον Νετανιάχου με κατηγορίες για εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.

Εμπλέκεται επίσης σε ένα πολυετές νομικό σκάνδαλο στο εσωτερικό της χώρας, έχοντας κατηγορηθεί για απάτη, απιστία και αποδοχή δωροδοκιών. Ο Νετανιάχου αρνείται κάθε κατηγορία.

2. Γκάντι Άιζενκοτ, πρώην αρχηγός του γενικού επιτελείου στρατού

Ο Άιζενκοτ, 66 ετών, προέρχεται από οικογένεια εργατικής τάξης Εβραίων μεταναστών από το Μαρόκο. Πέρασε τέσσερις δεκαετίες ανεβαίνοντας στην ιεραρχία του ισραηλινού στρατού, φτάνοντας τελικά στη θέση του αρχηγού του γενικού επιτελείου. Ο στρατηγός ηγείται σήμερα του μεγαλύτερου κόμματος της αντιπολίτευσης, του κεντρώου Yashar!, μετά την είσοδό του στην πολιτική το 2022.

Ο γιος του και δύο ανίψια του σκοτώθηκαν στη Γάζα μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου.

Ο Άιζενκοτ υπηρέτησε επίσης ως παρατηρητής στο πολεμικό υπουργικό συμβούλιο του Νετανιάχου, αλλά παραιτήθηκε μετά από οκτώ μήνες, κατηγορώντας τον πρωθυπουργό για έλλειψη σαφούς στρατηγικής.

Από τότε προβάλλει τον εαυτό του ως μια πιο κεντρώα επιλογή σε σύγκριση με τον Νετανιάχου, διατηρώντας ωστόσο τη σκληρή του στάση στον τομέα της ασφάλειας.

Στον Άιζενκοτ πιστώνεται η διαμόρφωση του λεγόμενου «Δόγματος Νταχίγια», μιας στρατιωτικής στρατηγικής που ζητά τη χρήση δυσανάλογης βίας σε περιοχές από τις οποίες οι μαχητές εξαπολύουν επιθέσεις.

Εάν καταφέρει να σχηματίσει συνασπισμό, ο Άιζενκοτ θα μπορούσε να γίνει ο πρώτος Ισραηλινός πρωθυπουργός Μιζραχικής καταγωγής. Οι Μιζραχίμ του Ισραήλ, οι οποίοι προέρχονται από τη Βόρεια Αφρική και τη Μέση Ανατολή, έχουν ιστορικά αντιμετωπίσει διακρίσεις από την ελίτ της χώρας που έχει ευρωπαϊκή καταγωγή.

3. Ναφτάλι Μπένετ, πρώην πρωθυπουργός

Ο 54χρονος Μπένετ είναι ο δεξιός, θρησκευόμενος επικεφαλής της παράταξης “Μπεγιαχάντ” (Μαζί), η οποία κατεβαίνει στις εκλογές σε κοινό ψηφοδέλτιο με τον κεντρώο πολιτικό Γιαΐρ Λαπίντ.

Αντιτίθεται στην παλαιστινιακή ανεξαρτησία και υποστηρίζει την οικοδόμηση οικισμών στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη.

Πριν εισέλθει στην Κνεσέτ το 2013, ο Μπένετ διετέλεσε προσωπάρχης του Νετανιάχου και ήταν επίσης επικεφαλής του Συμβουλίου Γιέσα, μιας οργάνωσης-ομπρέλας των τοπικών αρχών εντός των ισραηλινών οικισμών. Το συντηρητικό του κόμμα, Γιάμινα, κέρδισε επτά έδρες, γεγονός που τον βοήθησε να συγκροτήσει έναν συνασπισμό τόσο με αριστερά όσο και με αραβικά κόμματα. Στη συνέχεια διετέλεσε, για σύντομο χρονικό διάστημα, πρωθυπουργός το 2021, ως αποτέλεσμα μιας συμφωνίας κατανομής εξουσίας, επίσης με τον Λαπίντ.

Ενώ ο Μπένετ, όπως και ο Νετανιάχου, τηρεί σκληρή στάση απέναντι στους Παλαιστίνιους, οι δύο άνδρες έχουν βαθιές διαφωνίες σχετικά με τους χειρισμούς του Νετανιάχου σε θέματα ασφαλείας και τη μάχη του εναντίον του ισραηλινού νομικού συστήματος.

4. Ιταμάρ Μπεν-Γκβιρ, υπουργός εθνικής ασφάλειας

Ο Μπεν-Γκβιρ, 50 ετών, είναι ο υπουργός εθνικής ασφάλειας του Ισραήλ και ένας ακροδεξιός προβοκάτορας με πολλαπλές καταδίκες, συμπεριλαμβανομένης της υποστήριξης τρομοκρατικής οργάνωσης.

Ηγείται του “Οτσμά Γεχουντίτ” (Εβραϊκή Δύναμη), ενός υπερεθνικιστικού κόμματος του οποίου η ισχυρή παρουσία στις τελευταίες εκλογές του εξασφάλισε τη θέση του στο υπουργικό συμβούλιο και βοήθησε να ωθηθεί ο συνασπισμός του Νετανιάχου ακόμη πιο δεξιά.

Είναι εκπαιδευμένος δικηγόρος που απέκτησε αναγνώριση υπερασπιζόμενος επιτυχώς ακροδεξιούς Εβραίους εξτρεμιστές που κατηγορούνταν για βία κατά Παλαιστινίων.

Όταν ο Μπεν-Γκβιρ ήταν έφηβος, ο στρατός αρνήθηκε να τον στρατολογήσει λόγω των ακραίων απόψεών του. Ήταν επίσης ακόλουθος του Μέιρ Καχάνε, του βίαια ρατσιστή ραβίνου που υποστήριζε την απέλαση των Παλαιστινίων από το Ισραήλ, τη Γάζα και τη Δυτική Όχθη.

Ο Μπεν-Γκβιρ έχει επίσης καταστρώσει σχέδια για αυτό που ο ίδιος αποκαλεί «εθελούσια» μετανάστευση περίπου 2 εκατομμυρίων Παλαιστινίων από τη Λωρίδα της Γάζας, όπου έχει ταχθεί υπέρ της ανοικοδόμησης εβραϊκών οικισμών.

5. Μανσούρ Αμπάς, μέλος της Κνεσέτ και ηγέτης της Ράαμ (Ra’am)

Ο Αμπάς, 52 ετών, είναι Παλαιστίνιος Άραβας πολιτικός και οδοντίατρος από το βόρειο Ισραήλ. Ηγείται της “Ράαμ”, ενός ισλαμιστικού κόμματος που ήταν το πρώτο αραβικό κόμμα που συμμετείχε σε κυβερνητικό συνασπισμό το 2021.

Η στρατηγική του είναι να εστιάζει σε πιο τοπικά ζητήματα, όπως η εγκληματικότητα στις αραβικές κοινότητες, παρά στην ευρύτερη ισραηλινο-παλαιστινιακή σύγκρουση, με την ελπίδα ότι αυτό θα κερδίσει στη Ράαμ περισσότερες έδρες στην Κνεσέτ και θα προσελκύσει πιθανούς εταίρους στον συνασπισμό.

Στο πλαίσιο αυτής της προσπάθειας, ο Αμπάς όρισε τον πρώην διοικητή της αστυνομίας και κεντρώο Εβραίο πολιτικό Γιοάβ Σεγκαλόβιτς ως τον νούμερο δύο υποψήφιο στην εκλογική λίστα της Ράαμ. Ο Αμπάς υπηρετεί στην Κνεσέτ από το 2019.