Ανήλικοι και social media: Η ΕΕ προωθεί περιορισμούς για τους κάτω των 13
Διαβάζεται σε 6'
Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προτείνει οι ανήλικοι κάτω των 13 ετών να έχουν μόνο “χρονικά περιορισμένη” πρόσβαση σε συγκεκριμένες πλατφόρμες.
- 13 Ιουλίου 2026 15:23
Τη θέσπιση ενός ευρωπαϊκού πλαισίου για την ασφαλέστερη και σταδιακή πρόσβαση των ανηλίκων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης προανήγγειλε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, παρουσιάζοντας την έκθεση της Ειδικής Ομάδας για την Ασφάλεια των Παιδιών στο Διαδίκτυο.
Η Κομισιόν αναμένεται να προχωρήσει σε πρόταση μετά το καλοκαίρι, με βασικό άξονα τη θέσπιση κατώτατου ορίου ηλικίας για την αυτόνομη πρόσβαση στα social media, χωρίς τη γονική επίβλεψη.
«Είναι απολύτως σαφές ότι χρειαζόμαστε περιορισμούς στις πλατφόρμες ανάλογα με την ηλικία. Δεν πρόκειται για το εάν τα παιδιά μπορούν να έχουν πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αλλά για το εάν και πότε τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορούν να έχουν πρόσβαση στα παιδιά μας», δήλωσε η πρόεδρος της Επιτροπής.
Περιορισμένη πρόσβαση για παιδιά κάτω των 13 ετών
Η φον ντερ Λάιεν παρουσίασε την Έκθεση για την Ασφάλεια των Παιδιών στο Διαδίκτυο από ομάδα εμπειρογνωμόνων, την οποία είχε συγκροτήσει πέρυσι για να εξετάσει πολιτικές αντιμετώπισης των επιβλαβών επιπτώσεων των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, σημειώνει το Politico.
Η έκθεση, πάντως, δεν εισηγείται γενική απαγόρευση των social media για όλους τους ανηλίκους. Αλλά προτείνει ένα σύστημα προστασίας, που ακολουθεί τα διαφορετικά στάδια ανάπτυξης του παιδιού.
Μεταξύ των βασικών συστάσεων περιλαμβάνεται η πρόβλεψη ότι τα παιδιά κάτω των 13 ετών θα πρέπει να έχουν μόνο περιορισμένη χρονικά πρόσβαση στα social media και πάντοτε υπό την επίβλεψη γονέων, φροντιστών ή εκπαιδευτικών.
Παράλληλα, προτείνεται τα παιδιά κάτω των τριών ετών να μην εκτίθενται καθόλου σε οθόνες και ψηφιακές πλατφόρμες, ενώ η εισαγωγή στην τεχνολογία και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης θα πρέπει να γίνεται σταδιακά και ανάλογα με την ηλικία.
Η πρόεδρος της Κομισιόν υποστήριξε ότι απαιτείται ένα μοντέλο «σταδιακής και κλιμακωτής πρόσβασης» για διαφορετικές ηλικιακές ομάδες, τονίζοντας ότι «η παιδική ηλικία δεν περιμένει και, όταν χαθεί, δεν μπορούμε να την επιστρέψουμε».
«Τα παιδιά τα μεγαλώνουν οι γονείς, όχι οι αλγόριθμοι»
Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε ότι στην Ευρώπη «τα παιδιά τα μεγαλώνουν οι γονείς και όχι οι επιθετικοί αλγόριθμοι», σημειώνοντας ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης «δεν είναι παιχνίδι».
Όπως ανέφερε, παρότι η απόφαση για το πότε ένα παιδί θα αποκτήσει το πρώτο του κινητό τηλέφωνο ανήκει στους γονείς, διαμορφώνεται πλέον ευρεία συναίνεση γύρω από την ανάγκη καθορισμού μιας ελάχιστης ηλικίας για την πρόσβαση στα social media.
«Η διατήρηση της σημερινής κατάστασης, στην οποία επιτρέπουμε στις μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες απεριόριστη πρόσβαση στα παιδιά μας, θα καταδικάσει ακόμη μία γενιά σε ψυχική επιβάρυνση, εξάρτηση και δυστυχία», προειδοποίησε.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, οι νέοι στην Ευρώπη περνούν καθημερινά από τέσσερις έως έξι ώρες μπροστά σε οθόνες. Παράλληλα, σχεδόν το 60% των μικρών παιδιών έχει αντιμετωπίσει συναισθηματικά ή ψυχοκοινωνικά προβλήματα στο διαδίκτυο.
Μεταξύ των συνεπειών που καταγράφονται περιλαμβάνονται η έλλειψη ύπνου, η κατάθλιψη, το άγχος, ο διαδικτυακός εκφοβισμός και η έκθεση σε βλαβερό ή ακατάλληλο περιεχόμενο.
Πίεση από ευρωπαϊκές πρωτεύουσες
Πρωτεύουσες όπως η Αθήνα, η Κοπεγχάγη και το Παρίσι πιέζουν επίσης για την επιβολή ηλικιακών περιορισμών. Αντίστοιχες πρωτοβουλίες προωθούν και χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, μεταξύ των οποίων η Αυστραλία, η Ινδονησία και η Μαλαισία.
Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης ήδη περιορίζουν την πρόσβαση σε χρήστες κάτω των 13 ετών, καθώς, σύμφωνα με τους κανόνες προστασίας προσωπικών δεδομένων της ΕΕ, τα παιδιά αυτής της ηλικίας δεν μπορούν να συναινέσουν στην επεξεργασία των δεδομένων τους.
Ρόλος και έλεγχος των γονέων
Η φον ντερ Λάιεν υποστήριξε ότι οι γονείς θα πρέπει επίσης να έχουν λόγο και έλεγχο στα ηλικιακά όρια που αφορούν τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.
«Τα παιδιά θα πρέπει να εκτίθενται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μόνο υπό την επίβλεψη γονέων, φροντιστών και εκπαιδευτικών και για περιορισμένο χρονικό διάστημα», ανέφερε.
«Το σύστημα δεν θα είναι αλάνθαστο και η αλλαγή απαιτεί χρόνο», πρόσθεσε. Εκτίμησε, ωστόσο, ότι οι πολίτες θα αλλάξουν σταδιακά τη συμπεριφορά τους, όπως συνέβη και με την καθιέρωση της ζώνης ασφαλείας στις οδικές μετακινήσεις.
Ευθύνη των πλατφορμών για την ασφάλεια των ανηλίκων
Η πρόεδρος της Επιτροπής κατέστησε σαφές ότι οι τεχνολογικές πλατφόρμες, ως δημιουργοί των συστημάτων και των αλγορίθμων, οφείλουν να αποδεικνύουν ότι οι υπηρεσίες τους δεν προκαλούν βλάβη στους χρήστες και ιδιαίτερα στα παιδιά.
Παρομοίασε την ευθύνη των εταιρειών τεχνολογίας με την ευθύνη των αυτοκινητοβιομηχανιών να κατασκευάζουν ασφαλή οχήματα.
«Δεν περιμένουμε από τα παιδιά να σχεδιάζουν τις δικές τους ζώνες ασφαλείας, ούτε από τους γονείς να εγκαθιστούν αερόσακους στο σπίτι. Το ίδιο πρέπει να ισχύει και για τις μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες», είπε.
Στο πλαίσιο αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα συνεχίσει να εφαρμόζει τον Κανονισμό για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες, τον γνωστό Digital Services Act, με στόχο την αντιμετώπιση εθιστικών αλγορίθμων, παραπλανητικών πρακτικών, ακατάλληλου περιεχομένου και ανεπιθύμητων επαφών.
Η φον ντερ Λάιεν αναφέρθηκε και στις ενέργειες της Κομισιόν εναντίον πλατφορμών όπως το TikTok και η Meta, επισημαίνοντας ότι ο ευρωπαϊκός κανόνας είναι η «ασφάλεια από τον σχεδιασμό».
Περιορισμοί και σε άλλες διαδικτυακές υπηρεσίες
Η πρόεδρος της Επιτροπής δήλωσε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα εξετάσει την εφαρμογή ηλικιακών περιορισμών και σε άλλες διαδικτυακές υπηρεσίες.
Παράλληλα, θα ξεκινήσει η διαδικασία προσδιορισμού των πλατφορμών που θεωρούνται επιβλαβείς για τους ανηλίκους.
Η Επιτροπή επιδιώκει να θεσπίσει «σταδιακή και κλιμακωτή πρόσβαση για διαφορετικές ηλικιακές ομάδες», σημείωσε η φον ντερ Λάιεν.
«Η παιδική ηλικία δεν περιμένει και, όταν χαθεί, δεν μπορούμε ποτέ να την πάρουμε πίσω», τόνισε.
Πρόταση της Κομισιόν μετά το καλοκαίρι
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εξετάσει αναλυτικά την έκθεση και τις συστάσεις της ειδικής ομάδας, προτού παρουσιάσει συγκεκριμένη νομοθετική πρόταση μετά το καλοκαίρι.
Η φον ντερ Λάιεν υποστήριξε ότι έχει δημιουργηθεί ένα ιδιαίτερα ευνοϊκό παράθυρο για ευρωπαϊκή δράση, καθώς γονείς, εκπαιδευτικοί, ειδικοί, νέοι και εθνικές κυβερνήσεις ζητούν πλέον ισχυρότερα μέτρα προστασίας.
«Τα παιδιά χρειάζονται χρόνο στον πραγματικό κόσμο. Χρόνο για παιχνίδι, για προσωπικές φιλίες, για να κάνουν λάθη και να διαμορφώσουν τη δική τους ταυτότητα και προσωπικότητα, πριν τις διαμορφώσει ένας αλγόριθμος», κατέληξε.
