Ένας χρόνος μετά: Μαρτυρίες για τα στρατιωτικοποιημένα σημεία διανομής βοήθειας στη Γάζα

Πριν από έναν χρόνο, το λεγόμενο Ίδρυμα Ανθρωπιστικής Βοήθειας της Γάζας (Gaza Humanitarian Foundation – GHF) ξεκίνησε τη λειτουργία στρατιωτικοποιημένων σημείων διανομής τροφίμων σε ολόκληρη τη Λωρίδα της Γάζας, αντικαθιστώντας το σύστημα ανθρωπιστικής βοήθειας που συντόνιζαν τα Ηνωμένα Έθνη.

Το GHF, το οποίο λειτουργούσε υπό ισραηλινή διαχείριση με οικονομική στήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών και άλλων συμμάχων, έπαψε να λειτουργεί μέσα σε έξι μήνες. Σύμφωνα με τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα, η βία που συνδέθηκε με τη λειτουργία του άφησε πίσω της χιλιάδες νεκρούς και τραυματίες.

Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα εξακολουθούν να περιθάλπουν ανθρώπους που επλήγησαν από τα γεγονότα εκείνης της περιόδου και οι οποίοι ζουν σήμερα με σοβαρά ψυχικά τραύματα ή μόνιμες αναπηρίες. Οι παρακάτω μαρτυρίες καταγράφουν το ανθρώπινο κόστος της αναζήτησης τροφής σε συνθήκες πολέμου και ακραίας πείνας.

Saaad Hussein: «Πήγα γνωρίζοντας ότι η ζωή μου βρισκόταν σε κίνδυνο»

«Κατάγομαι από τη νότια Ράφα. Ούτε οι παππούδες μας ούτε οι πολλοί εκτοπισμένοι που προηγήθηκαν πριν από εμάς είχαν ζήσει κάτι παρόμοιο. Τόσα πολλά σπίτια καταστράφηκαν. Όλοι αναγκάστηκαν να φύγουν.
Ζούσαμε στην περιοχή Iqlimi, όμως ο λιμός και οι συνθήκες που επικρατούσαν μάς ανάγκασαν να φύγουμε. Έχουμε παιδιά, εγκύους και μητέρες που θηλάζουν. Έπρεπε να πάρουμε ό,τι μπορούσαμε, γιατί δεν υπήρχε τίποτα διαθέσιμο. Έτσι καταλήξαμε να πηγαίνουμε στα αμερικανικά σημεία διανομής βοήθειας.

Δεν είχαμε καθαρό φαγητό, καθαρά ρούχα ή καθαρές τουαλέτες. Τίποτα δεν ήταν καθαρό. Δεν τρώγαμε πρωινό, μεσημεριανό ή βραδινό. Παίρναμε φακές από την κοινοτική κουζίνα και προσπαθούσαμε να επιβιώσουμε με αυτές μέχρι την επόμενη ημέρα.

Νομίζαμε ότι θα επρόκειτο για μια συνηθισμένη ανθρωπιστική διανομή βοήθειας. Πιστεύαμε ότι θα μας αντιμετώπιζαν με σεβασμό και αξιοπρέπεια. Αντί γι’ αυτό, βρεθήκαμε αντιμέτωποι με ταπείνωση και κακομεταχείριση. Γυναίκες, νέοι άνδρες και κορίτσια εξευτελίζονταν καθημερινά.

Σκεφτόμουν συνεχώς: “Αν πάω στο σημείο διανομής, ίσως να μη γυρίσω ζωντανός”. Αυτό που με οδήγησε εκεί ήταν μόνο η ανάγκη για μια φρατζόλα ψωμί. Πήγα γνωρίζοντας ότι η ζωή μου βρισκόταν σε κίνδυνο. Πήγα σαν να κουβαλούσα το ίδιο μου το σάβανο.

Μόλις φτάσαμε, οι άνθρωποι ήταν στοιβαγμένοι ο ένας πάνω στον άλλον. Άνοιξαν πυρ εναντίον μας. Είδα ταπείνωση, κακομεταχείριση, νεκρούς και τραυματίες. Οι Αμερικανοί βρίσκονταν εκεί και ο ισραηλινός στρατός πυροβολούσε.
Είδα διαμελισμένα παιδιά, πολύ μικρά παιδιά που έτρεχαν πανικόβλητα. Το είδα με τα μάτια μου. Η περιοχή ήταν τεράστια. Όταν έφτανες στο σημείο διανομής, έβλεπες ανθρώπους να ποδοπατούν ο ένας τον άλλον, να χτυπιούνται μεταξύ τους, να προσπαθούν απεγνωσμένα να αρπάξουν ένα κιβώτιο με τρόφιμα. Ήταν φρικτές εικόνες. Αν δεν υπήρχε η ανάγκη για ψωμί, δεν θα είχα πάει ποτέ εκεί.

Όταν κάποιος τραυματιζόταν μέσα στον χώρο διανομής και το ασθενοφόρο δεν είχε ακόμη φτάσει, πήγαινα μόνος μου και μετέφερα τους τραυματίες ή τους νεκρούς με το καρότσι μου. Τους πήγαινα στον Ερυθρό Σταυρό και επέστρεφα αμέσως. Το έκανα ξανά και ξανά.

Λέγαμε στις γυναίκες ότι το να πηγαίνουν στα σημεία διανομής ήταν επικίνδυνο. Εκείνες όμως απαντούσαν: “Αν δεν υπήρχαν η πείνα και τα παιδιά μας, δεν θα πηγαίναμε ποτέ εκεί”. Η πείνα ήταν αυτή που μας ανάγκασε να πάμε».

Neama Awad: «Ακόμα κι αν σήμαινε θάνατο, έπρεπε να πάω να φέρω φαγητό»

«Είμαι από το Miraj και κατάγομαι από τη Ράφα. Τα πάντα καταστράφηκαν. Πυροβολούσαν τα παιδιά μας και, όπως τόσοι άλλοι, βρεθήκαμε κι εμείς εκτοπισμένοι. Το μόνο που εύχομαι είναι να επιστρέψω κάποια μέρα στο σπίτι μου.
Η κατάστασή μου είναι πολύ δύσκολη. Είμαι άρρωστη, όπως και ο σύζυγός μου.

Έψαχνα απλώς ένα καρβέλι ψωμί. Περπατούσα, γιατί δεν είχα ούτε χρήματα για μεταφορικά. Μια μέρα κάποιοι μάς είπαν να πάμε στο σημείο βοήθειας στην περιοχή Al-Tina για να πάρουμε τρόφιμα. Αποφάσισα να πάω. Ήθελα να φέρω φαγητό στα παιδιά μου.

Δεν είχαμε τίποτα. Είχαμε γίνει πετσί και κόκαλο. Δεν υπήρχε αλεύρι, δεν υπήρχε φαγητό, δεν έφτανε καμία βοήθεια σε εμάς. Ούτε ένα καρβέλι ψωμί.

Τι άλλο μπορούσα να κάνω; Πήγα στο σημείο διανομής παρά τη θέλησή μου. Παίρναμε ό,τι μπορούσαμε: λίγο αλεύρι, ρύζι, ζυμαρικά. Μας έβαζαν να καθόμαστε στο έδαφος και λίγο αργότερα μας διέταζαν να σηκωθούμε. Κάποιες φορές μας έλεγαν ξαφνικά να φύγουμε.

Συνέβησαν τρομερά πράγματα. Ρισκάραμε τη ζωή μας. Μια βόμβα χτύπησε το πόδι μου ενώ περπατούσα και το αίμα έτρεχε ασταμάτητα. Μια άλλη φορά, στην περιοχή Al-Shakoush, τραυματίστηκα ξανά στο ίδιο πόδι.
Μας έριξαν δακρυγόνα. Δεν μπορούσα να δω. Μια γυναίκα με βοήθησε να ανέβω σε ένα καρότσι και έριξε νερό στο πρόσωπό μου, όμως ο πόνος γινόταν όλο και πιο έντονος.

Περάσαμε εξαιρετικά δύσκολες ημέρες. Βλέπαμε νεκρούς πάνω σε κάρα και φορεία, νέους άνδρες και γυναίκες. Άλλοι περπατούσαν τραυματισμένοι, με το αίμα να τρέχει από τα πόδια τους.

Ακόμα κι αν σήμαινε θάνατο, έπρεπε να πάω να βρω φαγητό. Ακόμα και σήμερα βγαίνω από το σπίτι αναζητώντας κάτι να φάμε. Αυτή τη στιγμή δεν έχω αλεύρι, δεν έχω τίποτα απολύτως. Ο γιος μου τραυματίστηκε επίσης. Τα πάντα είναι δύσκολα.

Κάθε φορά που φεύγουμε από το σπίτι λέμε: “Θεέ μου, βοήθησέ μας να επιβιώσουμε από αυτή την καταστροφή”. Αποχαιρετιόμαστε πριν φύγουμε, γιατί δεν ξέρουμε αν θα επιστρέψουμε.

Ήταν τρομακτικό. Έπεφταν πυροβολισμοί παντού. Γνωρίζαμε ότι ο ισραηλινός στρατός βρισκόταν στο σημείο βοήθειας. Υπήρχαν επίσης ξένοι που επιτηρούσαν την περιοχή. Ο στρατός χρησιμοποιούσε πραγματικά πυρά.
Φοβόμουν. Όμως πήρα το ρίσκο και σκέφτηκα: “Ας καταφέρω αυτή τη φορά να πάρω λίγο φαγητό και να επιστρέψω”.

Δεν ήθελα να ξαναπάω, αλλά η πείνα με ανάγκασε. Όταν είδα συγγενείς μου και άλλες γυναίκες να πηγαίνουν, πήγα κι εγώ μαζί τους. Ακόμα και σήμερα η κατάσταση παραμένει δύσκολη. Οι πυροβολισμοί συνεχίζονται και τα πυρά έρχονται ακόμη και από ψηλά».