ΗΠΑ: Στο 3,7% ο πληθωρισμός – Εκτοξεύθηκαν οι τιμές στα καύσιμα

Ο πληθωρισμός στις Ηνωμένες Πολιτείες αυξήθηκε περισσότερο από ό,τι αναμενόταν τον Σεπτέμβριο, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν, στην τελευταία σχετική ανακοίνωση πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου.

Ο ετήσιος ρυθμός αύξησης των τιμών διαμορφώθηκε στο 3,7%, από 3,4% τον Αύγουστο, ξεπερνώντας τις προβλέψεις των αναλυτών.

Βασικός παράγοντας της ανόδου ήταν η εκτίναξη των τιμών της βενζίνης, μετά τις διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό της Μέσης Ανατολής εξαιτίας του πολέμου των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν, όπως γράφει το BBC.

Η νέα επιτάχυνση του πληθωρισμού έρχεται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη πολιτική συγκυρία, καθώς το αυξημένο κόστος ζωής αποτελεί ένα από τα κεντρικά ζητήματα της προεκλογικής αντιπαράθεσης στις ΗΠΑ.

Εκτόξευση 34,2% στις τιμές των καυσίμων

Σύμφωνα με τα στοιχεία του αμερικανικού Γραφείου Στατιστικών Εργασίας (BLS), οι τιμές των καυσίμων για αυτοκίνητα αυξήθηκαν κατά 34,2% σε ετήσια βάση.

Μόνο τον Σεπτέμβριο, η άνοδος έφτασε το 9,1%, συμβάλλοντας σε περισσότερο από το ήμισυ της συνολικής μηνιαίας αύξησης του δείκτη τιμών καταναλωτή.

Συνολικά, οι τιμές της ενέργειας αυξήθηκαν κατά 20,4% σε σχέση με έναν χρόνο νωρίτερα, καθώς ανατιμήθηκαν τα καύσιμα, οι ενεργειακές υπηρεσίες και η ηλεκτρική ενέργεια.

Ιδιαίτερα εντυπωσιακή ήταν η αύξηση στο πετρέλαιο θέρμανσης, η τιμή του οποίου εκτινάχθηκε κατά 74,2% μέσα σε έναν χρόνο.

Πριν από την έναρξη του πολέμου των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν, το αργό πετρέλαιο διαπραγματευόταν λίγο πάνω από τα 70 δολάρια το βαρέλι. Ωστόσο, οι περιορισμοί στην προσφορά λόγω της σύγκρουσης οδήγησαν σε απότομη άνοδο των τιμών, οι οποίες ξεπερνούν πλέον τα 100 δολάρια.

Οι οικονομολόγοι επισημαίνουν ότι η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed) θα παρακολουθεί στενά κατά πόσο οι αυξήσεις στο ενεργειακό κόστος θα μετακυλιστούν και σε άλλους τομείς της οικονομίας, όπως τα τρόφιμα, προκαλώντας νέα άνοδο του πληθωρισμού.

Προς το παρόν, οι αυξήσεις στις τιμές των τροφίμων παραμένουν συγκρατημένες. Τον Σεπτέμβριο δεν καταγράφηκε μηνιαία μεταβολή, ενώ σε ετήσια βάση η άνοδος διαμορφώθηκε στο 2,5%.

Ο δομικός πληθωρισμός, που δεν περιλαμβάνει τις ευμετάβλητες τιμές της ενέργειας και των τροφίμων, ανήλθε στο 2,6%.

Αυξήσεις στις συντάξεις και τα κοινωνικά επιδόματα

Λίγο μετά τη δημοσιοποίηση των στοιχείων για τον πληθωρισμό, η αμερικανική Υπηρεσία Κοινωνικής Ασφάλισης ανακοίνωσε ότι οι παροχές κοινωνικής ασφάλισης, συμπεριλαμβανομένων των συντάξεων γήρατος και των επιδομάτων αναπηρίας, θα αυξηθούν κατά 3,6% το 2027.

Η αναπροσαρμογή αυτή αναμένεται να οδηγήσει σε μέση αύξηση των συνταξιοδοτικών παροχών κατά 75 δολάρια τον μήνα.

Οι αυξήσεις θα τεθούν σε ισχύ τον Ιανουάριο για περίπου 72 εκατομμύρια δικαιούχους, ενώ για τα 7,2 εκατομμύρια άτομα που λαμβάνουν συμπληρωματικό εισόδημα κοινωνικής ασφάλισης, οι αυξημένες καταβολές θα ξεκινήσουν στις 31 Δεκεμβρίου.

Ο ρόλος των δασμών Τραμπ στην άνοδο των τιμών

Πέρα από την ενεργειακή κρίση, πρόσθετες πληθωριστικές πιέσεις προκαλεί και η εμπορική πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ.

Από την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο, ο Αμερικανός πρόεδρος έχει επιβάλει δασμούς στους περισσότερους εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ.

Παρότι το Ανώτατο Δικαστήριο ακύρωσε τον Φεβρουάριο το μεγαλύτερο μέρος των πρόσθετων δασμών που είχαν επιβληθεί διεθνώς, ο Τραμπ ανακοίνωσε αμέσως έναν νέο οριζόντιο δασμό 10%.

Ο ίδιος υποστηρίζει ότι οι δασμοί αυξάνουν τα κρατικά έσοδα, ενισχύουν την εγχώρια βιομηχανία και ενθαρρύνουν την αγορά αμερικανικών προϊόντων.

Ωστόσο, έρευνα της Ομοσπονδιακής Τράπεζας της Νέας Υόρκης διαπίστωσε ότι οι αυξημένοι εισαγωγικοί δασμοί έχουν συμβάλει στην άνοδο των τιμών.

Ειδικότερα, οι εξαγωγείς προς τις ΗΠΑ μείωσαν ελάχιστα τις τιμές τους, με αποτέλεσμα οι αμερικανικές επιχειρήσεις να επωμιστούν σχεδόν το 90% του πρόσθετου κόστους.

Οι δασμοί επηρέασαν έμμεσα και τις τιμές των προϊόντων που κατασκευάζονται στις ΗΠΑ, καθώς πολλοί Αμερικανοί παραγωγοί εξαρτώνται από εισαγόμενες πρώτες ύλες και εξαρτήματα.

Σύμφωνα με την ίδια έρευνα, κάθε αύξηση των μέσων δασμών κατά μία ποσοστιαία μονάδα οδήγησε, έπειτα από έναν χρόνο, σε αύξηση σχεδόν 0,25% στις τιμές των καταναλωτικών αγαθών.

Πάνω από τον στόχο της Fed ο πληθωρισμός

Παρά τη νέα άνοδο, ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ παραμένει αρκετά χαμηλότερα από τα επίπεδα που είχαν καταγραφεί τα προηγούμενα χρόνια.

Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, οι διαταραχές στις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες είχαν αρχίσει να ασκούν έντονες πιέσεις στις τιμές.

Η κατάσταση επιδεινώθηκε στις αρχές του 2022, όταν η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία οδήγησε το πετρέλαιο πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι.

Οι εξελίξεις αυτές συνέβαλαν στην εκτόξευση του αμερικανικού πληθωρισμού σε επίπεδα κοντά στο 9%.

Σήμερα, το ποσοστό του 3,7% εξακολουθεί να βρίσκεται σημαντικά πάνω από τον στόχο του 2% που έχει θέσει η Fed.

Ακόμη και μια μελλοντική επιβράδυνση του πληθωρισμού, πάντως, δεν θα σημαίνει απαραίτητα μείωση των τιμών. Θα σημαίνει ότι οι τιμές συνεχίζουν να αυξάνονται, αλλά με βραδύτερο ρυθμό.

Με τις ενεργειακές ανατιμήσεις να πιέζουν τα νοικοκυριά και τις επιπτώσεις των δασμών να εξακολουθούν να γίνονται αισθητές, η πορεία του κόστους ζωής παραμένει καθοριστικό ζήτημα για την αμερικανική οικονομία, αλλά και για την πολιτική αντιπαράθεση ενόψει των εκλογών του Νοεμβρίου.