Τα τρία βασικά ζητήματα μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν που πρέπει να επιλυθούν

Η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη «απέχουν πολύ από μια τελική συμφωνία», δήλωσε ο πρόεδρος της ιρανικής Βουλής, Μοχάμαντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ, σε συνέντευξή του στην κρατική τηλεόραση, ενώ η εκεχειρία πρόκειται να λήξει σε λίγες ημέρες.

Την ίδια στιγμή, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε ότι οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται, αλλά το Ιράν «το παράκανε λίγο». Είχε δηλώσει επανειλημμένα μέσα στην εβδομάδα ότι μια συμφωνία με το Ιράν είναι πολύ κοντά, υποστηρίζοντας ότι η Τεχεράνη έχει κάνει ορισμένες σημαντικές παραχωρήσεις.

Εν τω μεταξύ παραμένει άγνωστο αν και πότε θα υπάρξει δεύτερος γύρος συνομιλιών μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, μιας και αμερικανική αντιπροσωπεία μεταβαίνει στο Πακιστάν αλλά η Τεχεράνη εμφανίζεται να απορρίπτει τις νέες συνομιλίες.

Η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ παραμένει υπό παράλυση, αφού το Ιράν ανέκτησε τον έλεγχο επί του στρατηγικής σημασίας θαλάσσιου περάσματος, κόμβου-κλειδί για τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό, ημέρες προτού μια εύθραυστη εκεχειρία με τις ΗΠΑ αναμένεται να λήξει.

Ωστόσο, υπάρχουν ενδείξεις ότι παραμένουν αρκετά εμπόδια που πρέπει να ξεπεραστούν – και ο Τραμπ έχει απειλήσει ότι δεν θα παρατείνει την τρέχουσα εκεχειρία, αν το Ιράν δεν καταλήξει σε συμφωνία.

Τα βασικά σημεία τριβής μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν

Η τύχη των αποθεμάτων ουρανίου του Ιράν

Ο Τραμπ υπαινίχθηκε αυτή την εβδομάδα ότι το Ιράν συμφώνησε να αποστείλει στις ΗΠΑ το απόθεμά του σε ουράνιο υψηλού εμπλουτισμού, ισχυρισμός που διαψεύστηκε άμεσα από ανώτερο Ιρανό αξιωματούχο, ο οποίος χαρακτήρισε το αίτημα «εκτός συζήτησης».

Το Ιράν διαθέτει περίπου 400 κιλά ουρανίου εμπλουτισμένου στο 60%. Μία από τις προτάσεις που έχουν τεθεί στο τραπέζι προβλέπει την αποδέσμευση ιρανικών περιουσιακών στοιχείων με αντάλλαγμα την παράδοση αυτού του αποθέματος.

Σύμφωνα με πηγή που γνωρίζει τις διαπραγματεύσεις και μίλησε στο CNN, το Ιράν ζητά σημαντική άρση κυρώσεων και αποδέσμευση περιουσιακών στοιχείων άνω των 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Περιορισμοί στον εμπλουτισμό ουρανίου

Η διάρκεια οποιασδήποτε αναστολής του προγράμματος εμπλουτισμού αποτελεί, επίσης, σημείο διαφωνίας. Ο Ιρανός αξιωματούχος που μίλησε στο CNN απέρριψε τον ισχυρισμό του Τραμπ ότι η Τεχεράνη συμφώνησε να το παγώσει επ’ αόριστον, τονίζοντας ότι το Ιράν «δεν θα αποδεχθεί ποτέ» να αποτελεί «εξαίρεση από το διεθνές δίκαιο».

Κατά τις συνομιλίες του περασμένου Σαββατοκύριακου, οι Αμερικανοί διαπραγματευτές πρότειναν πάγωμα 20 ετών στο πρόγραμμα εμπλουτισμού, σύμφωνα με πηγή που γνωρίζει τις συζητήσεις. Το Ιράν αντέτεινε πρόταση για αναστολή πέντε ετών, την οποία οι ΗΠΑ απέρριψαν, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο.

Επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ

Την Παρασκευή υπήρξε ανακούφιση διεθνώς όταν το Ιράν ανακοίνωσε ότι θα επαναλειτουργήσει τη ζωτικής σημασίας θαλάσσια οδό, η οποία ήταν ουσιαστικά κλειστή για σχεδόν δύο μήνες.

Ωστόσο, η ανάσα αυτή αποδείχθηκε προσωρινή. Το Ιράν δηλώνει ότι επαναφέρει αυστηρούς περιορισμούς στη ναυσιπλοΐα, σε απάντηση στη δήλωση του Τραμπ ότι ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών θα συνεχιστεί έως ότου επιτευχθεί συμφωνία.