ΑΑΔΕ: Το χρέος και η εκστρατεία “έξυπνων” ελέγχων για εισπράξεις 3,2 δισ. ευρώ παλαιών ληξιπρόθεσμων

Με έξυπνους ελέγχους και πολλαπλές διασταυρώσεις η ΑΑΔΕ συνεχίζει όπως και πέρυσι την προσπάθεια για διασφάλιση της στοχοθετημένης ροής εσόδων, απαραίτητης για τη μείωση του χρέους όπως έθεσε ως βασικό στόχο και την Παρασκευή από το βήμα του Συνεδρίου της Ν.Δ. ο Πρωθυπουργός Κ. Μητσοτάκης.

Μάλιστα, ανάλογα και με τις εξελίξεις στα μέτωπα των πολέμων, η Ελλάδα τον Ιούνιο, στοχεύει να κάνει νέα πρόωρη αποπληρωμή χρέους ύψους 6,9 δισ. ευρώ από το τελευταίο δάνειο του πρώτου μνημονίου. Εντάσσεται στη στρατηγική της κυβέρνησης για την πρόωρη εξόφληση του δημόσιου χρέους, που άλλωστε προέταξε ο Πρωθυπουργός στην στην ομιλία της Παρασκευής. Στόχος είναι η περαιτέρω μείωση του χρέους στο 130,3% του ΑΕΠ έως το 2027 και κάτω από το όριο του 120% το 2029.

Κομβικό σημείο της όλης προσπάθεια είναι η εμπέδωση όρων δημοσιονομικής ισορροπίας αλλά και υπαρ – αποδόσεων, περά από τον πληθωρισμό, και της νέα φορολογικής κουλτούρας. Έτσι στην καρδιά της φετινής επιχείρησης είναι η διαδικασία ψηφιακής παρακολούθησης δεδομένων και η δημιουργία ενός ολοκληρωμένου «ηλεκτρονικού προφίλ» για κάθε φορολογούμενο. Με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης, αλγορίθμων και τεχνολογιών ανάλυσης μεγάλου όγκου δεδομένων (big data), η φορολογική διοίκηση επιχειρεί να εντοπίσει αποκλίσεις ανάμεσα στα δηλωθέντα εισοδήματα και την πραγματική οικονομική εικόνα πολιτών και επιχειρήσεων. Ήδη, δε, τα πρώτα αποτελέσματα φαίνονται με αποστολή του σχετικού “λογαριασμού” σε διαχειριστές Airbnb, καθώς εντοπίστηκαν αποκλίσεις ανάμεσα σε κρατήσεις και δηλωθέντα εισοδήματα για την περσινή χρονιά.

Οι στόχοι

Με αυτά τα νέα όπλα η στοχοθεσία σε μια συγκυρία απαιτητική λόγω γεωπολιτικής για την οικονομία είναι φιλόδοξη. Συγκεκριμένα μεταξύ, στους βασικούς στόχους της ΑΑΔΕ για το επόμενο έτος περιλαμβάνεται η είσπραξη συνολικών εσόδων ύψους 75,45 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 29,2 δισ. ευρώ αναμένονται από τον ΦΠΑ. Παράλληλα, οι φορολογικές αρχές επιδιώκουν τη βεβαίωση επιπλέον 1,5 δισ. ευρώ μέσω φορολογικών ελέγχων και διασταυρώσεων, ενώ προγραμματίζεται η αποστολή περίπου 12.000 ειδοποιητηρίων με πρόστιμα και πρόσθετους φόρους.

Αναλυτικά, σύμφωνα με το Επιχειρησιακό Σχέδιο 2026, μεταξύ άλλων, η ΑΑΔΕ στοχεύει σε

• Είσπραξη ποσού τουλάχιστον 3,2 δισ. ευρώ έναντι παλαιών ληξιπρόθεσμων οφειλών των φορολογουμένων. Είσπραξη ποσού τουλάχιστον 1,5 δισ. ευρώ έναντι παλαιών ληξιπρόθεσμων οφειλών στην κατηγορία του ΦΠΑ.
• Εισπράξεις της ΕΜΕΙΣ από μεγάλους οφειλέτες και στοχευμένες δράσεις, ύψους τουλάχιστον 850 εκατ. ευρώ.
• Εισπράξεις 28 εκατ. ευρώ έναντι των συνολικών ληξιπρόθεσμων οφειλών προς την Τελωνειακή Διοίκηση. Σημειώνεται ότι, το 71% οφειλετών της Φορολογικής Διοίκησης και το 80% της Τελωνειακής Διοίκησης τελούν υπό αναγκαστικά μέτρα είσπραξης.
• Επεξεργασία αιτήσεων αναδιάρθρωσης οφειλών Εξωδικαστικού Μηχανισμού ν.4469/2017 και ν.4738/2020 από την ΕΜΕΙΣ, σε ποσοστό τουλάχιστον 90%.
• Αξιολόγηση οφειλετών ληξιπρόθεσμων οφειλών σε περιοδική βάση.
• Έλεγχο και επαναξιολόγηση τουλάχιστον του 70% των υποθέσεων των μεγάλων οφειλετών για τα τελευταία πέντε χρόνια, εντός του έτους.
• Εισπραξιμότητα 35% επί των νέων ληξιπρόθεσμων οφειλών των φορολογουμένων.

Για την αύξηση των εισπράξεων έναντι ληξιπρόθεσμων οφειλών, την εκκαθάριση του χαρτοφυλακίου και τη λήψη μέτρων για τον περιορισμό της αύξησης των νέων ληξιπρόθεσμων, χρησιμοποιούνται η σύγχρονη τεχνολογία και η τεχνητή νοημοσύνη.

Συνολικά, πάντως, το επιχειρησιακό σχέδιο προβλέπει μεταξύ άλλων:

• 26.000 φορολογικούς ελέγχους από φορολογικές και ελεγκτικές υπηρεσίες
• 2.500 ελέγχους φορολογίας κεφαλαίου
• 25.400 επιτόπιους προληπτικούς ελέγχους
• 39.300 έρευνες και ελέγχους από τις ΔΕΟΣ
• 75.000 τελωνειακούς ελέγχους δίωξης
• 14.800 εκ των υστέρων τελωνειακούς ελέγχους
• 11.000 ελέγχους μέσω κινητών συστημάτων X-Rays
• 11.060 ελέγχους με τη χρήση σκύλων ανιχνευτών, drones και άλλων μέσων
• 6.350 στοχευμένους ελέγχους βάσει ανάλυσης κινδύνου
• 1.500 ελέγχους ύστερα από πληροφοριακά δελτία

Οι μέχρι τώρα επιδόσεις

Να σημειωθεί ότι σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού, σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, για την περίοδο Ιανουαρίου-Απριλίου 2026, παρουσιάζεται πλεόνασμα στο ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού ύψους 1.878 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου για έλλειμμα 909 εκατ. ευρώ που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα του 2026 στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026 και πλεονάσματος 1.850 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025. Το πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα ύψους 5.175 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 2.298 εκατ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 5.148 εκατ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2025. Την περίοδο Ιανουαρίου – Απριλίου 2026, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 25.165 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 2.100 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Η υπερεκτέλεση αυτή οφείλεται κυρίως στην είσπραξη, την 23η Απριλίου, της έβδομης δόσης από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ), ύψους 884 εκατ. ευρώ, η οποία είχε προβλεφθεί ότι θα εισπραχθεί τον Ιούνιο 2026, καθώς και στα αυξημένα έσοδα ΠΔΕ κατά 461 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 22.743 εκατ. ευρώ, και περιλαμβάνουν: (α) το ποσό των 306 εκατ. ευρώ, από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε, και (β) το ποσό των 135 εκατ. ευρώ από τη 2η δόση του τιμήματος για την παραχώρηση άδειας λειτουργίας επιχείρησης καζίνο στο Ελληνικό που είχε προβλεφθεί να εισπραχθεί στο τέλος του 2025. Αν εξαιρεθούν τα ανωτέρω ποσά, τα φορολογικά έσοδα ανήλθαν σε 22.302 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 39 εκατ. ευρώ ή 0,2% έναντι του στόχου.

Τα ληξιπρόθεσμα

Πάντως, παράλληλα, ανοδική πορεία καταγράφουν τα νέα ληξιπρόθεσμα χρέη προς την Εφορία. Σύμφωνα με το δελτίο Tax Administration της ΑΑΔΕ για τον Μάρτιο του 2026, τα νέα ληξιπρόθεσμα χρέη στο πρώτο τρίμηνο ανήλθαν σε 2,819 δισ. ευρώ, έναντι 2,715 δισ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025, παρουσιάζοντας αύξηση 3,83%.

“Κλειδί” το ΑΦΜ

Σε κάθε περίπτωση, το νέο μοντέλο ελέγχου, που περιγράφεται στο επιχειρησιακό σχέδιο της ΑΑΔΕ όπως δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης, προβλέπει τη συγκέντρωση όλων των διαθέσιμων πληροφοριών γύρω από τον ΑΦΜ κάθε φορολογούμενου. Στο σύστημα θα ενσωματώνονται στοιχεία από φορολογικές δηλώσεις, τραπεζικές κινήσεις, ηλεκτρονικές πληρωμές και λοιπές πηγές δεδομένων, ώστε να διαμορφώνεται μια πλήρης εικόνα της οικονομικής δραστηριότητας.

Έρχεται το Μητρώο Ακινήτων ΜΙΔΑ
Στο νέο ψηφιακό πλαίσιο καταγραφών οικονομικών συμπεριφορών των φορολογουμένων εντάσσεται, επίσης, και η δημιουργία του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), μιας νέας πλατφόρμας που θα συγκεντρώνει σε ενιαία βάση όλα τα στοιχεία που αφορούν ακίνητα, ιδιοκτησίες, χρήσεις και μισθώσεις.

Το myDATA

Ταυτόχρονα, η πλατφόρμα myDATA επεκτείνεται περαιτέρω, ενώ η ηλεκτρονική τιμολόγηση καθίσταται σταδιακά υποχρεωτική για το σύνολο της αγοράς. Σε πλήρη ανάπτυξη περνά και το Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής, το οποίο θα επιτρέπει την παρακολούθηση της διακίνησης αγαθών σε πραγματικό χρόνο. Παράλληλα, το Ψηφιακό Πελατολόγιο διευρύνεται και σε νέους επαγγελματικούς κλάδους πέραν της αγοράς οχημάτων.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στη διασύνδεση POS και ταμειακών μηχανών, με νέο λογισμικό που θα καταγράφει άμεσα τις συναλλαγές και θα εντοπίζει ύποπτες κινήσεις ή επιχειρήσεις που δεν συμμορφώνονται με τις φορολογικές τους υποχρεώσεις.

Στο στόχαστρο ύποπτες συναλλαγές και ηλεκτρονικό εμπόριο

Παράλληλα, μέσω του Συστήματος Προηγμένης Επιχειρησιακής Νοημοσύνης και Ανάλυσης Δεδομένων, η ΑΑΔΕ θα εντοπίζει επιχειρήσεις υψηλού κινδύνου, ύποπτες συναλλαγές στο ηλεκτρονικό εμπόριο και πιθανές απάτες στο ενδοκοινοτικό εμπόριο. Οι έλεγχοι θα επικεντρωθούν κυρίως σε κλάδους όπου καταγράφονται μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ δηλωθέντων εισοδημάτων και πραγματικών δαπανών.

Στο “μάτι” το Airbnb

Παράλληλα, εντατικοποιούνται οι διασταυρώσεις για αδήλωτα εισοδήματα από βραχυχρόνιες μισθώσεις, αδήλωτες μεταβιβάσεις ακινήτων και τραπεζικές καταθέσεις σε Ελλάδα και εξωτερικό.

Στο μικροσκόπιο των αρχών μπαίνουν επίσης φορολογούμενοι που εμφανίζουν μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ παρά την επιχειρηματική τους δραστηριότητα, καθώς και περιπτώσεις απόκρυψης περιουσιακών στοιχείων στο εξωτερικό.