Μέση Ανατολή: Η γεωπολιτική αβεβαιότητα επαναφέρει τους κινδύνους για πληθωρισμό και επιτόκια

Η επιδείνωση του γεωπολιτικού περιβάλλοντος στη Μέση Ανατολή επανέρχεται στο επίκεντρο των διεθνών οικονομικών εξελίξεων, ανατρέποντας τις προσδοκίες για ταχύτερη αποκλιμάκωση του πληθωρισμού και ενισχύοντας τα σενάρια διατήρησης αυστηρής νομισματικής πολιτικής.

Παράλληλα, οι μεγαλύτερες οικονομίες του κόσμου εμφανίζουν διαφορετικές δυναμικές, με τις Ηνωμένες Πολιτείες να διατηρούν ισχυρούς ρυθμούς ανάπτυξης, την Ευρωζώνη να κινείται σε τροχιά ήπιας ανάκαμψης και την Κίνα να εξακολουθεί να στηρίζεται κυρίως στις εξαγωγές, καθώς η εσωτερική ζήτηση παραμένει υποτονική.

Η γεωπολιτική ένταση αλλάζει το οικονομικό σκηνικό

Η νέα έκθεση Global Macro Trends της Διεύθυνσης Economic Research & Investment Strategy της Τράπεζας Πειραιώς καταγράφει μια αισθητή μεταβολή του διεθνούς οικονομικού περιβάλλοντος, αποδίδοντας αυξημένη βαρύτητα στις γεωπολιτικές εξελίξεις και στις επιπτώσεις τους στις αγορές.

Σύμφωνα με την ανάλυση, η κατάρρευση της εκεχειρίας που είχε συμφωνηθεί μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, η επανέναρξη των στρατιωτικών επιχειρήσεων και η διακοπή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ αναζωπύρωσαν τις ανησυχίες στις διεθνείς χρηματοπιστωτικές αγορές.

Η εξέλιξη αυτή επηρέασε άμεσα τις τιμές της ενέργειας, δημιουργώντας νέα δεδομένα για τις πληθωριστικές προοπτικές σε παγκόσμιο επίπεδο. Ως αποτέλεσμα, η σημαντική αποκλιμάκωση του πληθωρισμού που καταγράφηκε τον Ιούνιο στις ανεπτυγμένες οικονομίες εκτιμάται ότι ενδέχεται να μην έχει μόνιμο χαρακτήρα, καθώς η πορεία των τιμών θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την εξέλιξη της κρίσης τους επόμενους μήνες.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον αυξάνονται οι πιθανότητες οι μεγάλες κεντρικές τράπεζες να διατηρήσουν ή ακόμη και να αυξήσουν τα βασικά επιτόκια, εφόσον οι πληθωριστικές πιέσεις αποδειχθούν πιο επίμονες από τις αρχικές εκτιμήσεις.

Η αμερικανική οικονομία διατηρεί υψηλές ταχύτητες

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι οικονομικοί δείκτες εξακολουθούν να υποδηλώνουν ισχυρή αναπτυξιακή δυναμική. Τα στοιχεία για το δεύτερο τρίμηνο δείχνουν ότι η οικονομική δραστηριότητα κινείται με ρυθμό αντίστοιχο ή και ελαφρώς υψηλότερο από εκείνον του πρώτου τριμήνου.

Οι τελευταίες προβλέψεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου ανεβάζουν την εκτίμηση για την ετήσια αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ στο 2,3%, έναντι 2,1% το προηγούμενο έτος.

Η αγορά εργασίας εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από ισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης, γεγονός που στηρίζει την ιδιωτική κατανάλωση. Παράλληλα, η επιβράδυνση του πληθωρισμού τον Ιούνιο λειτούργησε θετικά για το οικονομικό κλίμα.

Ο γενικός δείκτης τιμών καταναλωτή υποχώρησε στο 3,5%, από 4,2% τον Μάιο, ενώ ο δομικός πληθωρισμός περιορίστηκε στο 2,6%, από 2,9%, συμβάλλοντας στη βελτίωση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης.

Την ίδια στιγμή, σημαντική ώθηση εξακολουθούν να προσφέρουν οι επιχειρηματικές επενδύσεις, με ιδιαίτερη έμφαση στις τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης.

Το ενδιαφέρον των αγορών στρέφεται πλέον στις αποφάσεις της Federal Reserve, η οποία συνεδριάζει στις 29 Ιουλίου, καθώς και στις επιλογές της αμερικανικής κυβέρνησης σχετικά με το καθεστώς των δασμών, μέρος των οποίων λήγει εντός του μήνα.

Οι αποφάσεις αυτές αναμένεται να επηρεάσουν τόσο τις χρηματοπιστωτικές αγορές όσο και τις προοπτικές του παγκόσμιου εμπορίου.

Ευρωζώνη: Ήπια ανάπτυξη, αλλά παραμένουν οι διαρθρωτικές προκλήσεις

Για την Ευρωζώνη, η εικόνα παραμένει πιο συγκρατημένη. Το ΔΝΤ προβλέπει ότι η οικονομία θα αναπτυχθεί κατά 0,9% το 2026, ενώ για το 2027 αναμένει επιτάχυνση στο 1,2%.

Η οικονομική δραστηριότητα συνεχίζει να στηρίζεται στις αυξημένες δημόσιες επενδύσεις, κυρίως στους τομείς της άμυνας και των υποδομών, καθώς και στη σχετική ανθεκτικότητα της αγοράς εργασίας και στη μείωση των πληθωριστικών πιέσεων που καταγράφηκε τον Ιούνιο.

Ωστόσο, η ευρωπαϊκή οικονομία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικές διαρθρωτικές προκλήσεις. Η ανταγωνιστικότητα της βιομηχανικής παραγωγής, ιδιαίτερα στον κλάδο της αυτοκινητοβιομηχανίας, παραμένει υπό πίεση, ενώ η υψηλή εξάρτηση από εισαγόμενες ενεργειακές πρώτες ύλες εξακολουθεί να αποτελεί παράγοντα ευαλωτότητας.

Σύμφωνα με την ανάλυση, η ενίσχυση των επενδύσεων στην υψηλή τεχνολογία αποτελεί βασική προϋπόθεση ώστε η Ευρώπη να περιορίσει το τεχνολογικό χάσμα έναντι των Ηνωμένων Πολιτειών και της Κίνας και να ενισχύσει τη στρατηγική της αυτονομία τα επόμενα χρόνια.

Κίνα: Οι εξαγωγές συνεχίζουν να στηρίζουν την οικονομία

Διαφορετική είναι η εικόνα στην Κίνα, όπου η ανάπτυξη επιβραδύνθηκε κατά το δεύτερο τρίμηνο του έτους.

Ο ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ περιορίστηκε στο 4,3%, έναντι 5% το πρώτο τρίμηνο, με αποτέλεσμα η επίδοση του πρώτου εξαμήνου να διαμορφωθεί στο 4,7%.

Για το σύνολο του έτους, οι εκτιμήσεις τοποθετούν την ανάπτυξη μεταξύ 4,5% και 4,7%, επίπεδο που παραμένει συμβατό με τον επίσημο κυβερνητικό στόχο.

Η εξαγωγική δραστηριότητα εξακολουθεί να αποτελεί τον βασικό μοχλό της κινεζικής οικονομίας, όμως οι αναλυτές επισημαίνουν ότι η εγχώρια κατανάλωση παραμένει αδύναμη.

Το χαμηλό επίπεδο πληθωρισμού, η περιορισμένη αύξηση των λιανικών πωλήσεων και η παρατεταμένη κρίση στον κλάδο των ακινήτων εξακολουθούν να λειτουργούν ανασταλτικά για την ισορροπημένη ανάπτυξη της χώρας.

Οι επόμενοι μήνες θα καθορίσουν τη νέα ισορροπία

Η έκθεση καταλήγει ότι η παγκόσμια οικονομία εξακολουθεί να εμφανίζει ανθεκτικότητα, όμως η πορεία της εξαρτάται πλέον σε μεγάλο βαθμό από παράγοντες που υπερβαίνουν τα παραδοσιακά οικονομικά μεγέθη.

Η εξέλιξη της κρίσης στη Μέση Ανατολή, η πορεία των ενεργειακών τιμών, οι αποφάσεις των μεγάλων κεντρικών τραπεζών και οι εμπορικές επιλογές των Ηνωμένων Πολιτειών αναμένεται να διαμορφώσουν το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα κινηθούν οι διεθνείς αγορές κατά το δεύτερο εξάμηνο του έτους.

Σε αυτό το περιβάλλον, η αβεβαιότητα παραμένει αυξημένη και οι επενδυτές στρέφουν την προσοχή τους στις επόμενες αποφάσεις της Fed και στις γεωπολιτικές εξελίξεις που θα καθορίσουν τις προοπτικές για τον πληθωρισμό, την ανάπτυξη και τα επιτόκια.