Θανάσης Βέγγος: Όταν θυμόταν τη χειρότερη στιγμή του, μιλώντας στον Νάσο Αθανασίου

Ο σπουδαίος Θανάσης Βέγγος δεν συνήθιζε να δίνει συνεντεύξεις. Ο “καλός μας άνθρωπος” πίστευε πως ο ηθοποιός πρέπει να κρίνεται πάνω στη σκηνή ή στο κινηματογραφικό πανί, με τις πράξεις του. Η σεμνότητά του τον έκανε να κρατά την ιδιωτική ζωή του μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας, πόσω μάλλον να μιλάει για προσωπικά του θέματα. Όπως δήλωνε ο ίδιος στην Καθημερινή, σε μια από τις σπάνιες μαρτυρίες του, δεν άντεχε τη σκόνη που του είχε μείνει ως τραύμα από τα χρόνια του στη Μακρόνησο και την υποκρισία.

Σε μια άλλη, σπάνια, τηλεοπτική συνέντευξή του που προβλήθηκε στις 20 Ιουνίου του 1975, ο Θανάσης Βέγγος μιλούσε στον Νάσο Αθανασίου. Τότε ο Νάσος Αθανασίου ήταν στην εκπομπή επικαιρότητας της ΕΙΡΤ “Οι Ρεπόρτερς” μαζί με τον Χρήστο Οικονόμου και τον Βασίλη Παπαθανασόπουλο (αρχισυνταξία: Δημήτρης Λιμπερόπουλος). Στο παρακάτω βίντεο ο Θ. Βέγγος μιλάει στον Ν. Αθανασίου στο περιθώριο θεατρικής παράστασης του θιάσου του, απαντώντας με τη χαρακτηριστική του σεμνότητα για την καλλιτεχνική του πορεία. 

Χαρακτηριστική είναι η εισαγωγή του ρεπορτάζ που προβάλει πλάνα από το αεικίνητο performance του ηθοποιού, ενώ το εισαγωγικό κείμενο του Ν. Αθανασίου αποτελεί υπόδειγμα δημοσιογραφικής παρουσίασης.

Ο Θανάσης μιλάει ανεπιτήδευτα και εντελώς αυθόρμητα. Χαρακτηρίζει την παράστασή του ως “πυγμαχικό αγώνα 13 γύρων” και τοποθετείται για όλα χωρίς πολύ σκέψη. Ερωτηθείς για όσους τον έβλεπαν ως “παρακατιανό” μέχρι να γυρίσει το “Τι έκανες στον πόλεμο Θανάση”, ο Βέγγος λέει: “Αυτοί που με πίκραναν είναι πάρα πολύ λίγοι. Αυτοί που με βοήθησαν είναι πολλοί. Δεν έχω χρόνο να ασχοληθώ με όσους με πίκραναν”. Να θυμίσουμε εδώ πως το “Τι έκανες στον πόλεμο, Θανάση;” είχε θριαμβεύσει το 1971 στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης ενώ το 1972 η ταινία του “Θανάση, πάρε τ’ όπλο σου!” είχε επίσης βραβευτεί. Οι εν λόγω ταινίες περνούσαν τα δικά τους υποδόρια μηνύματα κατά των Συνταγματαρχών, παρότι μιλούσαν για την Κατοχή η μία και την εν γένει ανέχεια η άλλη.

Στη συνέχεια της συνέντευξης, θυμάται πως η χειρότερη στιγμή στην ως τότε καριέρα του ήταν όταν αναγκάστηκε να ξηλώσει την ταμπέλα που έγραφε “Θανάσης Βέγγος Ταινίες Γέλιου” στην πλατεία Κάνιγγος. “Αυτό σήμαινε τη διάλυση της δουλειάς μου, του γραφείου παραγωγής. Είχα διαθέσει αρκετά λεφτά αλλά περισσότερο μόχθο, και εγώ και οι συνεργάτες μου”.

Απαντάει με ειλικρίνεια πως πράγματι κάποια στιγμή σκέφτηκε να παρατήσει το επάγγελμα του ηθοποιού και παραγωγού. “Ήταν μακελειό, σφαγή. 6.400.000 δραχμές, ήταν ξεκλήρισμα της οικογένειας και του σπιτιού μου και λίγο από το κέφι μου το οποίο στην προκειμένη περίπτωση νομίζω πως αξίζει πάρα πολλά. Χρειάζεται να το δημιουργήσεις στον κόσμο”. Λέει πως δεν θα είχε θέμα αν γίνονταν τα παιδιά του ηθοποιοί, ενώ ερωτηθείς για το τι θα ήθελε να γράψει ο ιστορικός του μέλλοντος για τον ίδιο, αναφέρει αφοπλιστικά: “Ο ιστορικός του θεάτρου νομίζω πως έχει άλλα πολύ πιο ενδιαφέροντα από εμένα να ασχοληθεί”.

Ο Βέγγος σημείωνε ακόμη για την συνέχεια της δουλειάς του. “Τι να περιμένετε; Να δούμε την προσπάθεια του Θανάση να διαφυλάξει την εκτίμηση του κοινού, του κόσμου που τρέχει να τον δει στις ταινίες του”.

Και κλείνοντας, ο Νάσος Αθανασίου τον ρωτάει: “Σε αυτόν τον ταλαίπωρο λαό τι αξίζει περισσότερο να δώσει κανείς; Έναν Σαίξπηρ ή έναν σκαφτιά από το Αιγάλεω; Έναν Μπρεχτ, που είναι και της μόδας, ή έναν Έλληνα απλό κι ασήμαντο;”.

“Έναν Έλληνα, τον Έλληνα, προς Θεού. Τον Έλληνα τον σημερινό, τον καθημερινό, τον ταλαιπωρημένο, τον χτικιασμένο, τον χαρούμενο, τον δυσαρεστημένο, τον κεφάτο, τον πικραμένο”.

Για την ιστορία, η παράσταση στην οποία πρωταγωνιστούσε τότε ο Βέγγος ήταν το “Καθένας με την τρέλα του”. Είχε στο πλευρό του τους Νίκο Σταυρίδη και Άννα Καλουτά, με κείμενα που υπέγραφαν οι Γιώργος Λαζαρίδης και Ναπολέων Ελευθερίου (παιζόταν στο θέατρο Μινώα).

Ένα χρόνο μετά, ο Βέγγος θα έπαιζε στην ταινία “Ο Θανάσης στη χώρα της σφαλιάρας” σε σκηνοθεσία Πάνου Γλυκοφρύδη και Ντίνου Κατσουρίδη με τη μουσική να υπογράφουν οι Μίμης Πλέσσας και ο Μίκης Θεοδωράκης. Το φιλμ ενώνει τη δικτατορία του Μεταξά με τη Χούντα των Συνταγματαρχών και ο ίδιος ο Βέγγος γινόταν ο καθημερινός άνθρωπος – σύμβολο του ταλαιπωρημένου Έλληνα της εποχής του.

Όσο για την εκπομπή “Ρεπόρτερς”, ξεκίνησε τους πρώτους μήνες της Μεταπολίτευσης αποτελώντας ένα μεγάλο κεφάλαιο στην ιστορία της ενημερωτικής τηλεόρασης. Το πρώτο ρεπορτάζ ήταν η απεργία της “Ολυμπιακής Αεροπορίας”. Αφορμή για την απεργία της Ολυμπιακής ήταν οι μαζικές απολύσεις προσωπικού και η απόφαση της εταιρίας να θέσει σε αναγκαστική διαθεσιμότητα έναν επίσης μεγάλο αριθμό εργαζομένων.

 

Στη συνέχεια της δικής του καριέρας, ο Νάσος Αθανασίου πήρε συνεντεύξεις από τα σπουδαιότερα πρόσωπα του καιρού του, ενώ ήταν από τους πρώτους που διοργάνωσαν “σκληρά” τηλεοπτικά πάνελ με υπουργούς και στελέχη της αντιπολίτευσης. Συνέχισε δε τη συνεργασία του με τους Ρεπόρτερς και όταν ανέλαβαν την παρουσίαση οι Γιάννης Δημαράς, Γιώργος Λιάνης και Κώστας Χαρδαβέλλας.

Παρουσίασε το “Κάθε Μεσημέρι” (1976), την πρώτη ζωντανή μεσημεριανή ενημερωτική εκπομπή στην ιστορία της ελληνικής τηλεόρασης και ήταν – μεταξύ άλλων – ο πρώτος παρουσιαστής του “Ενώπιος Ενωπίω” το 1991 στο MEGA.