Γιατί καίει τόσες μέρες η φωτιά στην Κόνιτσα;

Τις τελευταίες ημέρες οι κάτοικοι της Κόνιτσας παρακολουθούν με αγωνία τις μετεωρολογικές προβλέψεις της περιοχής τους, αναμένοντας με λαχτάρα μια βροχή. Σήμερα είναι η 9η ημέρα κατά την οποία καίγονται ορεινές περιοχές της Τραπεζίτσας, ενός βουνού της οροσειράς της Πίνδου, οι καπνοί του οποίου έγιναν ορατοί από και στην κωμόπολη τις προηγούμενες ημέρες.

Η πυρκαγιά εκδηλώθηκε στις 31 Αυγούστου και σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που έχουν γίνει μέχρι στιγμή, προκλήθηκε από κεραυνό.

«Η εικόνα σήμερα είναι βελτιωμένη, με δύο βασικές εστίες και πολλές μικρές διάσπαρτες εστίες μέσα στο δάσος» λέει Κωνσταντίνος Φούκας, επικεφαλής της εθελοντικής ομάδας «Αρωγή» που βρίσκεται στο πεδίο για να βοηθήσουν, όπως πολλές ακόμα ομάδες, φορείς και απλοί πολίτες.

Οι δασικές υπηρεσίες υπολογίζουν ότι εστίες έχουν επεκταθεί μέσα σε 6.800 στρέμματα δάσους, όμως τονίζουν ότι δεν έχει υποστεί ζημιά όλη αυτή η έκταση καθώς σε πολλά σημεία η φωτιά είναι έρπουσα, καίγοντας πευκοβελόνες, πεσμένα φύλλα και άλλη βιομάζα του εδάφους.

Πάρα την γενικότερη καθυσηχαστική εικόνα που υπάρχει, δεδομένου ότι η φωτιά είναι κατα βάση έρπουσα με διαστήματα ύφεσης και δεν έχει απειλήσει οικισμούς, δεν θα πρέπει να υποτιμάμε το οικολογικό αποτύπωμα που πιθανώς μπορεί να αφήσει – και που θα γίνει γνωστό μετά την κατάσβεση και τις αυτοψίες που θα ακολουθήσουν.

Ένας απομονωμένος παράδεισος στις φλόγες

Οι γνώστες της περιοχής κάνουν λόγο για ένα δύσβατο, πυκνό και πολύ σημαντικό βουνό γεμάτο έλατα, μαύρη πεύκη και λευκόδερμη πεύκη, που χαρακτηρίζεται από τις με πολύ έντονες κλίσεις του. Επρόκειτο για ένα βουνό χωρίς ανθρώπινη δραστηριότητα, όπου ακόμα και οι πεζοπορίες και οι ορειβασίες ήταν περιορισμένες καθώς δεν ήταν ιδιαίτερα δημοφιλής προορισμός και οι απαιτήσεις ήταν υψηλές.

Αυτή ακριβώς η απομόνωση του συγκεκριμένου βουνού, είχε ως αποτέλεσμα να το κάνει τόσο αγαπητό σε κάποιους μυημένους περιπατητές αλλά και ταυτόχρονα να αποτελεί ένα μοναδικό οικοσύστημα που προσφέρει φιλοξενία σε πολλά προστατευόμενα θηλαστικά όπως αγριόγιδα και λύκους.

Όλοι οι επαγγελματίες του πεδίου με τους οποίους συνομιλήσαμε, τονίζουν ότι ακόμα είναι πολύ νωρίς για να βγουν συμπεράσματα σχετικά με τις επιπτώσεις που έχει η πυρκαγιά που κατακαίει το βουνό, όμως αισιοδοξούν ότι η φωτιά παρότι συνεχίζει να επεκτείνεται δεν έχει προκαλέσει ολοκληρωτική καταστροφή και δεν έχει κάψει τις κόμες των δέντρων.

Γιατι η φωτιά καίει τόσες μέρες;

Πέρα από την μεγάλη ξηρότητα της ατμόσφαιρας που βοηθάει την φωτιά να συνεχίζει να κατακαίει, ένας από τους βασικούς λόγους που εξακολουθεί να επεκτείνεται εδώ και τόσες μέρες με πολλές εστίες, είναι επειδή καιει σε πολύ δύσβατα μέρη όπου τα πεζοπόρα τμήματα δεν μπορούν να φτάσουν εύκολα.

Παράλληλα, λόγω της πυκνότητας της κόμης των δένδρων, το νερό από τις ρίψεις των εναέριων δεν καταφέρνει να φτάσει στο έδαφος όπου και κινούνται οι φλόγες, συνεχίζοντας ακάθεκτη την πορεία τους.

«Για αυτές τις πυρκαγιές που ξεσπούν σε απόκρημνους και ορεινούς όγκους υπάρχει μια αίσθηση ότι είναι πυρκαγιές που γρήγορα θα σταματήσουν μόνες τους, δεδομένου ότι βρίσκονται σε βόρειες περιοχές που έχουν υγρασία, με πιο ανθεκτικά οικοσυστήματα. Δεν είναι όμως πλέον έτσι» τονίζει ο Ηλίας Τζηρίτης, συντονιστής δράσεων για τις δασικές πυρκαγιές του WWF.

«Με την κλιματική αλλαγή» εξηγεί, «έχουμε πλέον ένα πιο ξηρό κλίμα και δεν πρέπει να υποτιμάμε πλέον αυτές τις πυρκαγιές, γιατι μπορούν να επεκταθούν από την μία στιγμή στην άλλη. Δεν πρέπει να εφησυχάζουμε, αντιθετως χρειάζεται να δώσουμε ιδιαίτερη προσοχή και να διαθέτουμε περισσότερα εναέρια και πεζοπόρα τμήματα από την αρχή μιας τέτοιας φωτιάς».

Ο ίδιος τονίζει ότι παρότι δεν κινδυνεύουν οικισμοί και άνθρωποι δεν θα πρέπει να ξεχνάμε το οικολογικό διακύβευμα που υπάρχει, αφού στο εν λόγω οικοσύστημα υπάρχουν είδη δέντρων ( ρόμπολα, έλατα, οξιές, μαύρη πεύκη) που δεν αναγεννώνται εύκολα μόνα τους και μπορεί να χρειαστεί να περάσουν πολλές δεκαετίες μέχρι να τα ξαναδούμε, αν έχουν καεί.

«Τα επόμενα χρόνια οι πυρκαγιές θα γίνονται όλο και πιο μεγάλες και έντονες σε ορεινά οικοσυστήματα – που παλαιότερα ήταν πιο ανθεκτικά» σημειώνει ο Τζηρίτης υπογραμμίζοντας ότι θα πρέπει να στοχεύσουμε για ακόμη μια χρονιά σε καλύτερη προετοιμασία και άμεση επέμβαση.