ΕΕ: Πρόστιμο-ρεκόρ 550 εκατ. ευρώ στην AliExpress για απομιμήσεις και παράνομα προϊόντα

Η AliExpress, η πλατφόρμα ηλεκτρονικού εμπορίου του κινεζικού ομίλου Alibaba, τιμωρήθηκε τη Δευτέρα με πρόστιμο-ρεκόρ ύψους 550 εκατ. ευρώ από την Ευρωπαϊκή Ένωση, επειδή απέτυχε να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά την πώληση παράνομων, μη ασφαλών και απομιμητικών προϊόντων στην πλατφόρμα της.

Πρόκειται για το τρίτο πρόστιμο που επιβάλλει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο του Νόμου για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act – DSA), ο οποίος επιβάλλει στις πολύ μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες αυξημένες υποχρεώσεις για την αντιμετώπιση παράνομου και επιβλαβούς περιεχομένου.

Οι παραβάσεις που διαπίστωσε η Κομισιόν

Η Επιτροπή είχε απαγγείλει κατηγορίες κατά της AliExpress τον Ιούνιο του περασμένου έτους, υποστηρίζοντας ότι δεν συμμορφώθηκε με την υποχρέωση του DSA να αξιολογεί και να περιορίζει τους κινδύνους που σχετίζονται με τη διάδοση παράνομων προϊόντων.

Η εταιρεία είχε προθεσμία έως τις 20 Οκτωβρίου να προτείνει διορθωτικά μέτρα, ενώ κινδυνεύει με επιπλέον κυρώσεις εάν η Κομισιόν κρίνει τον Δεκέμβριο ότι οι προτάσεις της δεν συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις του νόμου.

«Κίνδυνος για τους καταναλωτές»

«Αυτό είναι πολύ επικίνδυνο για τους καταναλωτές και άδικο για τις επιχειρήσεις που τηρούν όλους τους κανόνες μας», δήλωσε στους δημοσιογράφους η επικεφαλής της ΕΕ για θέματα τεχνολογίας, Χένα Βίρκουνεν.

Όπως ανέφερε, η AliExpress είχε 193 εκατομμύρια χρήστες στην Ευρώπη το προηγούμενο έτος, έναντι 156 εκατομμυρίων της Shein και 130 εκατομμυρίων της Temu. Υπενθύμισε επίσης ότι η Temu έχει ήδη τιμωρηθεί βάσει του DSA, ενώ η Shein βρίσκεται ακόμη υπό έρευνα.

«Ένας στους πέντε Ευρωπαίους δηλώνει ότι πραγματοποιεί αγορές μία φορά τον μήνα από τις Shein, Temu και AliExpress», σημείωσε η Βίρκουνεν.

Η απάντηση της AliExpress

Η AliExpress χαρακτήρισε το πρόστιμο υπερβολικό.

«Διαφωνούμε με τη σημερινή απόφαση και το δυσανάλογο πρόστιμο, το οποίο δεν αντικατοπτρίζει επαρκώς το υφιστάμενο πλαίσιο συμμόρφωσης που εφαρμόζουμε ούτε τις σημαντικές και προληπτικές βελτιώσεις που έχουμε πραγματοποιήσει», ανέφερε η εταιρεία σε ανακοίνωσή της μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.

Παράλληλα, τόνισε ότι εξετάζει προσεκτικά την απόφαση και αξιολογεί όλες τις διαθέσιμες νομικές επιλογές.

Γιατί επιβλήθηκε το πρόστιμο

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η AliExpress δεν αξιολόγησε σωστά αν διέθετε επαρκές προσωπικό για τον έλεγχο των κινδύνων, ενώ υπερεκτίμησε την αποτελεσματικότητα των συστημάτων της στον εντοπισμό και την απομάκρυνση παράνομων προϊόντων.

Η Κομισιόν επέκρινε επίσης τα συστήματα προτάσεων προϊόντων και διαφημίσεων της πλατφόρμας, υποστηρίζοντας ότι συνέβαλαν στη διάδοση παράνομων προϊόντων. Επιπλέον, σημείωσε ότι η εταιρεία βασιζόταν σε έναν μόνο ποσοτικό δείκτη για να αξιολογήσει την αποτελεσματικότητα του μηχανισμού εποπτείας της.

Παρέμεναν διαθέσιμα επικίνδυνα προϊόντα

Η Επιτροπή διαπίστωσε ότι η ανεπαρκής ανίχνευση παράνομων προϊόντων είχε ως αποτέλεσμα να παραμένουν διαθέσιμα στην πλατφόρμα για πολλές εβδομάδες προϊόντα όπως απομιμήσεις, μη ασφαλή παιχνίδια και επικίνδυνα καλλυντικά.

Παράλληλα, έκρινε ανεπαρκή την πολιτική κυρώσεων της εταιρείας, καθώς επιχειρήσεις που είχαν ήδη τιμωρηθεί συνέχιζαν να διαθέτουν παράνομα προϊόντα μέσω της πλατφόρμας.

Επιπλέον, το υποχρεωτικό σύστημα «εξουσιοδότησης εμπορικού σήματος» (brand authorisation), το οποίο είχε στόχο να αποτρέπει την πώληση απομιμήσεων, χαρακτηρίστηκε αναποτελεσματικό, υποστελεχωμένο και εύκολο να παρακαμφθεί από επιτήδειους εμπόρους.

Υψηλότερο πρόστιμο από εκείνα σε X και Temu

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισήμανε ότι η σχετική «νεότητα» του DSA λειτούργησε ως ελαφρυντικός παράγοντας κατά τον υπολογισμό της ποινής, η οποία θα μπορούσε να είναι ακόμη μεγαλύτερη.

Το πρόστιμο των 550 εκατ. ευρώ είναι σημαντικά υψηλότερο από τα 120 εκατ. ευρώ που επιβλήθηκαν στην πλατφόρμα X του Έλον Μασκ τον περασμένο Δεκέμβριο και από τα 200 εκατ. ευρώ που επιβλήθηκαν στην Temu τον περασμένο Μάιο, επίσης για παραβιάσεις του DSA.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η AliExpress είχε αποφύγει την επιβολή προστίμου τον Ιούνιο του προηγούμενου έτους – το οποίο θα μπορούσε να φτάσει έως και το 6% του παγκόσμιου ετήσιου κύκλου εργασιών της – αφού είχε δεσμευθεί να λάβει μέτρα για τον περιορισμό της διάδοσης δυνητικά παράνομου και πορνογραφικού υλικού στην πλατφόρμα της.