Η ROBOTA «απογειώνεται»

Οι Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης και η επιστημονική φαντασία είχαν ανέκαθεν στενή σχέση. Ήδη το 2002 είχαν εκδώσει το Χρονικό του κόσμου (μτφρ. Νικηφόρος Σταματάκης) του Isaac Asimov, ενός από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της επιστημονικής φαντασίας.

Η σειρά «απογειώθηκε» έχοντας δύο αποστολές: Αφενός να καλύψει ένα κενό, δηλαδή να εκδώσει θεωρητικά κείμενα γύρω από τους σπουδαιότερους εκπροσώπους, την ιστορία και τις καταβολές του είδους (ROBOTA·Δοκίμιο). Αφετέρου να κυκλοφορήσει σημαντικά κείμενα λογοτεχνίας που μέχρι τώρα δεν είχαν εκδοθεί ή δεν κυκλοφορούσαν πια (ROBOTA·Λογοτεχνία).

Τα πρώτα βήματα της ROBOTA έγιναν με ένα δοκίμιο της Margaret Atwood, με τίτλο Άλλοι κόσμοι: Φαντασία και επιστημονική μυθοπλασία (μτφρ. Βασιλική Σχίζα). Η Atwood είναι περισσότερο γνωστή στο αναγνωστικό κοινό για τις λογοτεχνικές της δυστοπίες, παρά για τα θεωρητικά της κείμενα. Στο έργο αυτό μία από τις σημαντικότερες εν ζωή εκπροσώπους της ΕΦ αναμετράται με τα κύρια χαρακτηριστικά του είδους διαμορφώνοντας ένα θεωρητικό πλαίσιο. Το βιβλίο αυτό είναι μια πρώτη ιδανική εισαγωγή για τους αμύητους στην επιστημονική φαντασία!

Η σειρά επίσης εγκαινίασε το λογοτεχνικό της κομμάτι με την έκδοση του Πικνίκ στο πλάι του δρόμου των αδελφών Στρουγκάτσκι (μτφρ. Γιώργος Πινακούλας), το οποίο συνοδεύεται από ένα επίμετρο του Μανώλη Πατηνιώτη και ένα κείμενο του Erik Simon για την εκδοτική περιπέτεια του βιβλίου στη Σοβιετική Ένωση. Το έργο αυτό είναι περισσότερο γνωστό λόγω της κινηματογραφικής μεταφοράς του από τον Ταρκόφσκι (Στάλκερ). Για πρώτη φορά μεταφράζεται στα ελληνικά το μη λογοκριμένο κείμενο από τα ρωσικά δίνοντας νέα πνοή στο έργο των αδελφών Στρουγκάτσκι και αναδεικνύοντας τη σημασία τους για την παράδοση της επιστημονικής φαντασίας.

Το τρίτο βιβλίο της σειράς είναι η Διαγνωσία (μτφρ. Βαρβάρα Σπυροπούλου, επιστημονική επιμέλεια Μανώλης Πατηνιώτης). Πρόκειται για ένα έργο του Steven Shaviro, ο οποίος μέσα από κείμενα της επιστημονικής φαντασίας επιχειρεί να απαντήσει σε θεμελιώδη φιλοσοφικά ερωτήματα: Μπορούν να σκεφτούν οι μηχανές, ή μπορούν να σκεφτούν τα φυτά; Και πάλι τίθεται εδώ το βασικό ερώτημα που ταλανίζει κάθε γήινο ον που διαβάζει ή γράφει επιστημονική φαντασία: Αν έρθουν οι εξωγήινοι, θα μπορέσουμε να επικοινωνήσουμε μαζί τους; Αυτά τα ερωτήματα θέτει και εξετάζει ο συγγραφέας.

Το πλήρωμα της ROBOTA προετοιμάζει και άλλα σημαντικά έργα γύρω από την επιστημονική φαντασία ώστε να την αναδείξει ως αυτόνομο είδος με ισχυρή παράδοση. Μία από τις μελλοντικές εκδόσεις θα είναι η Αληθής ιστορία του Λουκιανού, σε μετάφραση του Βάιου Λιαπή, καθώς και η έκδοση μιας ιστορίας του είδους από τον Roger Luckhurst, σε μετάφραση του Βασίλη Δουβίτσα.