Ενδιάμεσες εκλογές ΗΠΑ: Φόβοι για “σεισμό” στο ΝΑΤΟ αν χάσει ο Τραμπ
Διαβάζεται σε 8'
Οι χώρες του ΝΑΤΟ προετοιμάζονται για το χειρότερο δυνατό σενάριο ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών της Τρίτης στις Ηνωμένες Πολιτείες.
- 02 Νοεμβρίου 2026 16:49
Οι Ευρωπαίοι φοβούνται ότι μια ήττα των Ρεπουμπλικανών θα μπορούσε να οδηγήσει τον Αμερικανό πρόεδρο, Ντόναλντ Τραμπ, σε σημαντική κλιμάκωση των επιθέσεών του εναντίον της Συμμαχίας, σύμφωνα με πέντε διπλωμάτες του ΝΑΤΟ, οι οποίοι μίλησαν στο POLITICO.
Η βασική ανησυχία τους είναι ότι, εάν το Κογκρέσο περιορίσει τις δυνατότητες του Τραμπ να εφαρμόσει την εσωτερική του πολιτική, εκείνος ενδέχεται να επιχειρήσει να διαμορφώσει την πολιτική του παρακαταθήκη μέσω της εξωτερικής πολιτικής, όπου διαθέτει μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων ως αρχηγός των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων.
Σύμφωνα με τρεις από τους διπλωμάτες, αυτό θα μπορούσε να σημαίνει την αποχώρηση χιλιάδων επιπλέον Αμερικανών στρατιωτών από την Ευρώπη.
«Αυτό που συνήθως συμβαίνει με τους προέδρους που βρίσκονται στο τέλος της πολιτικής τους διαδρομής είναι ένας συνδυασμός εκτόνωσης της απογοήτευσής τους και τυχοδιωκτισμού στην εξωτερική πολιτική», δήλωσε υψηλόβαθμος Ευρωπαίος αξιωματούχος στον τομέα της άμυνας.
Όπως πρόσθεσε, η αντιπαράθεση με το ΝΑΤΟ «φαίνεται να αποτελεί σταθερό στοιχείο της κοσμοθεωρίας του Τραμπ».
Η απάντηση του Λευκού Οίκου
Η αναπληρώτρια εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Ολίβια Γουέιλς, δήλωσε στο POLITICO ότι «ο πρόεδρος Τραμπ έχει κάνει περισσότερα για το ΝΑΤΟ από οποιονδήποτε άλλον».
Ως παραδείγματα ανέφερε την επίτευξη συμφωνιών με τους συμμάχους για αύξηση των αμυντικών δαπανών στο 5% του ΑΕΠ έως το 2035, την ενίσχυση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στη Γροιλανδία και τις προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Ωστόσο, η Γουέιλς υπογράμμισε ότι ο Τραμπ «παραμένει ανυποχώρητος στη θέση ότι οι σύμμαχοί μας στο ΝΑΤΟ θα έπρεπε να είχαν σταθεί στο πλευρό των Ηνωμένων Πολιτειών» κατά τη διάρκεια του πολέμου στο Ιράν.
«Ο πρόεδρος δεν θα συμβιβαστεί ποτέ με τη διαχειριζόμενη παρακμή της Δύσης και θα συνεχίσει να προωθεί χωρίς απολογητική διάθεση τα συμφέροντά μας στο εσωτερικό και στο εξωτερικό», πρόσθεσε.
Οι εκλογές και η αυξανόμενη ένταση στις διατλαντικές σχέσεις
Οι Δημοκρατικοί θεωρείται ευρέως ότι έχουν πιθανότητες να ανακτήσουν τον έλεγχο της Βουλής των Αντιπροσώπων και ενδεχομένως της Γερουσίας, ενώ τα ποσοστά προσωπικής αποδοχής του Τραμπ έχουν υποχωρήσει στα χαμηλότερα επίπεδα που έχουν καταγραφεί.
Οι ανησυχίες των Ευρωπαίων συμμάχων αναδεικνύουν την αυξανόμενη ένταση στις διατλαντικές σχέσεις, μετά τη διακοπή από τις ΗΠΑ των δορυφορικών υπηρεσιών Starlink προς την Ουκρανία και τη νέα προσέγγιση μεταξύ του Τραμπ και του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν, λίγες εβδομάδες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές.
Μια νέα επιδείνωση των σχέσεων θα αποτελούσε ακόμη ένα πλήγμα για το ΝΑΤΟ, την ώρα που η Ρωσία εντείνει τις επιχειρήσεις δολιοφθοράς και τον λεγόμενο υβριδικό πόλεμο σε ολόκληρη την Ευρώπη.
«Θα μπορούσε να είναι πολύ εξοργισμένος», δήλωσε ένας από τους διπλωμάτες του ΝΑΤΟ, αναφερόμενος στον Τραμπ.
«Αν συμβεί αυτό, θα είναι πολύ σκληρός», πρόσθεσε.
Αμερικανικά στρατεύματα, χρηματοδότηση και Ουκρανία
Στο επίκεντρο των ανησυχιών βρίσκεται η επικείμενη επανεξέταση της παρουσίας των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη, η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τον Δεκέμβριο.
Σύμφωνα με τρεις διπλωμάτες, εάν ο Τραμπ βρεθεί αντιμέτωπος με εμπόδια στην προώθηση νομοθετικών πρωτοβουλιών στο εσωτερικό, ενδέχεται να επιδιώξει μια πολύ μεγαλύτερη απόσυρση στρατευμάτων, προκειμένου να συσπειρώσει τη βάση του κινήματος MAGA.
Η Οάνα Λουνγκέσκου, πρώην αξιωματούχος του ΝΑΤΟ και διακεκριμένη ερευνήτρια στο βρετανικό ινστιτούτο Royal United Services Institute (RUSI), εκτίμησε ότι ο Αμερικανός πρόεδρος θα μπορούσε επίσης να συνδέσει τη συνέχιση της στρατιωτικής παρουσίας των ΗΠΑ στην Ευρώπη με την αποδοχή, από ευρωπαϊκής πλευράς, μιας ειρηνευτικής συμφωνίας για την Ουκρανία που θα υποστηρίζεται από την Ουάσιγκτον.
«Υπάρχει ο κίνδυνος όλα αυτά –η επανεξέταση της παρουσίας των αμερικανικών δυνάμεων, η Ουκρανία, η ευρωπαϊκή ασφάλεια– να αντιμετωπιστούν με κάποιον τρόπο ως μέρος μιας πολύ μεγαλύτερης συμφωνίας με τον Πούτιν», δήλωσε.
Κάτι τέτοιο, όπως προειδοποίησε, θα δημιουργούσε «μια πολύ επικίνδυνη κατάσταση για την ασφάλεια στην Ευρώπη».
Οι διπλωμάτες εκτιμούν ακόμη ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να μειώσει τις αμερικανικές συνεισφορές στον κοινό προϋπολογισμό του ΝΑΤΟ, να περιορίσει το πρόγραμμα PURL, μέσω του οποίου αγοράζονται όπλα για την Ουκρανία με τη στήριξη της Συμμαχίας, καθώς και να ενισχύσει περαιτέρω τις σχέσεις με τη Ρωσία.
Πιθανές αλλαγές στο Πεντάγωνο
Μια μεγάλη εκλογική ήττα των Ρεπουμπλικανών θα μπορούσε να επιφέρει σημαντικές αλλαγές και στην ηγεσία του Πενταγώνου, επηρεάζοντας τα σχέδια που βρίσκονται ήδη υπό επεξεργασία.
Ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ έχει γίνει ιδιαίτερα αντιδημοφιλής στο Κογκρέσο, εξαιτίας της άρνησής του να παρέχει τακτική ενημέρωση στους νομοθέτες σχετικά με τους προϋπολογισμούς και τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, ιδιαίτερα στους Δημοκρατικούς.
Η δυσαρέσκεια αυτή έχει τροφοδοτήσει σενάρια αποχώρησής του σε περίπτωση βαριάς εκλογικής ήττας του Τραμπ.
Ένας λόγος είναι ότι ένα Κογκρέσο υπό τον έλεγχο των Δημοκρατικών θα μπορούσε να ξεκινήσει έρευνες σε βάρος του Χέγκσεθ για την απομάκρυνση δεκάδων στρατηγών και ναυάρχων χωρίς αιτιολόγηση, καθώς και για την πορεία του πολέμου στο Ιράν.
Τέτοιες έρευνες θα περιόριζαν σημαντικά τη δυνατότητα δράσης του Χέγκσεθ και της ομάδας του, ενώ θα μπορούσαν να προκαλέσουν πολιτική αμηχανία στην κυβέρνηση.
Εάν ο Χέγκσεθ αποχωρούσε, η μεταβατική περίοδος στο Πεντάγωνο θα μπορούσε να καθυστερήσει για εβδομάδες ή ακόμη και μήνες τις αποφάσεις σχετικά με τη μετακίνηση αμερικανικών στρατευμάτων από την Ευρώπη.
Μπορεί το Κογκρέσο να εμποδίσει την απόσυρση στρατευμάτων;
Θεωρητικά, μια πλειοψηφία των Δημοκρατικών τόσο στη Βουλή των Αντιπροσώπων όσο και στη Γερουσία θα περιόριζε την ελευθερία κινήσεων του Τραμπ, ακόμη και σε ζητήματα εξωτερικής και αμυντικής πολιτικής.
Άλλωστε, η ισχύουσα αμερικανική νομοθεσία προβλέπει ελάχιστο όριο 76.000 στρατιωτών για την παρουσία των ΗΠΑ στην Ευρώπη.
Ωστόσο, η Τζένιφερ Κάβανα, ανώτερη ερευνήτρια του ινστιτούτου Defense Priorities, αμφισβητεί κατά πόσο οι συγκεκριμένοι περιορισμοί θα μπορούσαν να αποδειχθούν αποτελεσματικοί.
«Είναι αμφίβολο ότι τουλάχιστον τα κατώτατα όρια στρατευμάτων θα άντεχαν σε δικαστικό έλεγχο και, σε κάθε περίπτωση, ο Τραμπ έχει δείξει μεγάλη προθυμία να αγνοεί τα δικαστήρια», δήλωσε.
«Η κυβέρνηση Τραμπ έχει επανειλημμένα αγνοήσει τις κατευθύνσεις του Κογκρέσου για τη χρηματοδότηση, δαπανώντας χρήματα σε δραστηριότητες που η νομοθετική εξουσία δεν έχει εγκρίνει», πρόσθεσε.
Σύμφωνα με την ίδια, εάν ο Τραμπ αποφασίσει να προχωρήσει σε μια εκτεταμένη απόσυρση αμερικανικών δυνάμεων, η Ευρώπη θα αντιμετωπίσει τις μεγαλύτερες δυσκολίες στην αντικατάσταση συγκεκριμένων στρατιωτικών δυνατοτήτων.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται τα συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου, η αντιαεροπορική άμυνα, οι υπηρεσίες πληροφοριών και αναγνώρισης, ο εναέριος ανεφοδιασμός και ορισμένες μορφές υλικοτεχνικής υποστήριξης.
Διαφορετικές εκτιμήσεις στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ
Δεν συμμερίζονται, πάντως, όλοι οι σύμμαχοι την εκτίμηση ότι ο Τραμπ θα προχωρήσει σε δραστικά μέτρα εναντίον της Συμμαχίας.
Ο υπουργός Άμυνας του Μαυροβουνίου, Ντράγκαν Κράποβιτς, εμφανίστηκε πιο επιφυλακτικός απέναντι στα σενάρια αποδυνάμωσης του ΝΑΤΟ.
«Όλο αυτό το διάστημα υπήρχαν εικασίες για τον Τραμπ… ότι θα αποχωρούσε από το ΝΑΤΟ. Αυτό δεν έχει συμβεί μέχρι στιγμής», δήλωσε στο POLITICO.
«Το Κογκρέσο είναι εκείνο που λαμβάνει την απόφαση, την τελική απόφαση για τη μείωση των στρατευμάτων στην Ευρώπη», πρόσθεσε.
Ένας έκτος διπλωμάτης του ΝΑΤΟ, ωστόσο, εξέφρασε διαφορετική άποψη για το κατά πόσο μπορούν να γίνουν ασφαλείς προβλέψεις σχετικά με τις αποφάσεις του Αμερικανού προέδρου.
«Για να κάνεις υποθέσεις με μεγάλη πιθανότητα επιτυχίας, χρειάζεσαι ένα αντικείμενο μελέτης που λαμβάνει ορθολογικές αποφάσεις», δήλωσε.
«Δεν νομίζω ότι βρισκόμαστε σε αυτή την κατάσταση με τον σημερινό πρόεδρο των ΗΠΑ», συμπλήρωσε.