Βουλγαρία: Στο μικροσκόπιο οι ευθύνες για τη φονική καραμπόλα – Πώς έγινε η τραγωδία

Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκονται οι έρευνες των αρχών στη Βουλγαρία για τη διαλεύκανση των συνθηκών κάτω από τις οποίες σημειώθηκε η πρωτοφανής οδική τραγωδία στον αυτοκινητόδρομο που συνδέει τη Σόφια με το Μπουργκάς.

Ο τραγικός απολογισμός ανέρχεται σε 12 νεκρούς και 51 τραυματίες, εκ των οποίων 13 νοσηλεύονται σε κρίσιμη κατάσταση, ενώ η χώρα έχει κηρυχθεί σε τριήμερο εθνικό πένθος, εν μέσω έντονων επικρίσεων προς την κυβέρνηση για ελλείψεις στην οδική ασφάλεια.

Η μαζική καραμπόλα εκτυλίχθηκε σε δύο διαδοχικές φάσεις, εμπλέκοντας 86 οχήματα και στα δύο ρεύματα κυκλοφορίας της βασικής αρτηρίας προς τη Μαύρη Θάλασσα.

Την υπόθεση έχει αναλάβει ειδικό κλιμάκιο δέκα εμπειρογνωμόνων της Εθνικής Επιτροπής Ερευνών, εστιάζοντας σε ένα πλέγμα παραγόντων που συντέλεσαν στη σύγκρουση: την εξαιρετικά περιορισμένη ορατότητα λόγω πυκνής ομίχλης, την ολισθηρότητα της ασφάλτου και τη σχεδόν παντελή έλλειψη προειδοποιητικών μέσων.

Ολισθηρότητα και απουσία ηλεκτρονικής σήμανσης

Όπως υπογράμμισε ο επικεφαλής των ερευνών, η έντονη ομίχλη δεν αποτελεί το μοναδικό σημείο εστίασης. Βαρύτητα δίνεται στην κατάσταση του οδοστρώματος, το οποίο χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα ολισθηρό τη στιγμή των συγκρούσεων, καθώς και στα ελλιπή προληπτικά αντανακλαστικά του δικτύου.

Στο επίκεντρο των καταγγελιών βρίσκεται η απουσία φωτεινών ηλεκτρονικών πινακίδων μεταβλητών μηνυμάτων (VMS), οι οποίες θα ενημέρωναν έγκαιρα τους διερχόμενους οδηγούς για τα επικίνδυνα καιρικά φαινόμενα. Μετά το δυστύχημα αποφασίστηκε η επίσπευση τοποθέτησης δικτύου καμερών και ηλεκτρονικής σήμανσης για τη διαχείριση της κυκλοφορίας σε πραγματικό χρόνο.

Η υπόθεση λαμβάνει και σοβαρές πολιτικές διαστάσεις. Η κυβέρνηση του Ρούμεν Ράντεφ δέχεται πυρά από την αντιπολίτευση για πολυετείς καθυστερήσεις στην ολοκλήρωση κρίσιμων υποδομών ασφαλείας, αλλά και για πιθανές αστοχίες στη διαχείριση των σχετικών κονδυλίων.

Ο πρωθυπουργός μετέβη άμεσα στο σημείο της σύγκρουσης για να επιβλέψει τις επιχειρήσεις διάσωσης -έχοντας θέσει στη διάθεση των αρχών ακόμη και το κυβερνητικό αεροσκάφος για ενδεχόμενες αεροδιακομιδές-, ενώ παράλληλα διαβίβασε αίτημα στην εισαγγελία για διερεύνηση τυχόν ποινικών ευθυνών ή απώλειας ευρωπαϊκών και εθνικών πόρων που προορίζονταν για τη συντήρηση του άξονα.

Πώς έγινε η πολύνεκρη τραγωδία – Τα κενά

Ήταν λίγο μετά τις 07:00 το πρωί, όταν ο αυτοκινητόδρομος Τράκια (η βασική αρτηρία που ενώνει τη Σόφια με το Μπουργκάς) μετατράπηκε σε παγίδα θανάτου μέσα σε ελάχιστα λεπτά.

Ένα συμπαγές πέπλο ομίχλης “κατάπιε” τον δρόμο. Η ορατότητα, που αρχικά περιοριζόταν στα 70 με 80 μέτρα, εκμηδενίστηκε σχεδόν ακαριαία, αφήνοντας τους οδηγούς να κινούνται στο απόλυτο κενό.

Η αρχή του δράματος γράφτηκε στο ρεύμα προς Μπουργκάς. Βαρέα φορτηγά προσέκρουσαν διαδοχικά μεταξύ τους, συνθλίβοντας τα επιβατικά αυτοκίνητα που βρέθηκαν εγκλωβισμένα ανάμεσά τους.

Περίπου μισή ώρα αργότερα, ο εφιάλτης πέρασε και στο αντίθετο ρεύμα. Οδηγοί που κατευθύνονταν προς τη Σόφια, αποσπασμένοι από τις εικόνες καταστροφής στην απέναντι πλευρά, έχασαν τον έλεγχο, πυροδοτώντας μια δεύτερη αλυσιδωτή καραμπόλα.

Σύμφωνα με τις αρχικές πληροφορίες που έχει στη διάθεσή της η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πολιτικών Μεταφορών, Ντιάνα Ρουσίνοβα, η πρώτη σύγκρουση, στο ρεύμα κυκλοφορίας προς το Μπουργκάς, φαίνεται να προκλήθηκε από ένα ρουμανικό φορτηγό μεγάλου βάρους, το οποίο είχε ακινητοποιηθεί σε λωρίδα κυκλοφορίας. Ο λόγος για τον οποίο σταμάτησε το όχημα δεν έχει ακόμη διευκρινιστεί.

Όπως ανέφερε, οι συγκρούσεις που ακολούθησαν στο αντίθετο ρεύμα ενδέχεται να προκλήθηκαν από οδηγούς που επιβράδυναν ή σταμάτησαν, είτε για να προσφέρουν βοήθεια είτε για να καταγράψουν με τις κάμερές τους όσα συνέβαιναν. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι πρόκειται για προκαταρκτικές εκτιμήσεις και όχι για οριστικά συμπεράσματα της έρευνας.

Η Ρουσίνοβα έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην απουσία ηλεκτρονικών πινακίδων ενημέρωσης στον αυτοκινητόδρομο, μέσω των οποίων οι οδηγοί θα μπορούσαν να προειδοποιούνται για πιθανούς κινδύνους και να λαμβάνουν οδηγίες για τη μείωση της ταχύτητάς τους.

Σύμφωνα με την ίδια, η πρώτη διαδικασία για την εγκατάσταση ενός τέτοιου συστήματος είχε οδηγήσει στην υπογραφή σύμβασης, η οποία ωστόσο ακυρώθηκε το 2022. Ένας δεύτερος δημόσιος διαγωνισμός προκηρύχθηκε το 2025, αλλά επίσης ακυρώθηκε το καλοκαίρι του 2026 από τη σημερινή διοίκηση της Υπηρεσίας Οδικών Υποδομών.

Όπως εξήγησε, στις ευρωπαϊκές χώρες χρησιμοποιούνται εξειδικευμένοι αισθητήρες για την παρακολούθηση της ομίχλης, του παγετού και άλλων επικίνδυνων συνθηκών. Οι πληροφορίες που συλλέγονται επιτρέπουν την έγκαιρη προειδοποίηση των οδηγών και την επιβολή περιορισμών στην ταχύτητα.

Σύμφωνα με τη Ρουσίνοβα, η δημιουργία ενός αντίστοιχου κέντρου παρακολούθησης στη Βουλγαρία συζητείται ήδη από το 2015, ωστόσο οι απαραίτητες υποδομές δεν έχουν κατασκευαστεί μέχρι σήμερα.

Η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πολιτικών Μεταφορών αμφισβήτησε επίσης την άποψη ότι η παρακολούθηση των καμερών του ηλεκτρονικού συστήματος διοδίων θα μπορούσε να υποκαταστήσει τις εξειδικευμένες τεχνολογίες έγκαιρης προειδοποίησης.

Αναφερόμενη στο φορτηγό που φέρεται να είχε σταματήσει σε λωρίδα κυκλοφορίας, η Ρουσίνοβα υπογράμμισε ότι παραμένει άγνωστο αν υπήρξε μηχανική βλάβη ή κάποια άλλη αιτία που οδήγησε στην ακινητοποίησή του. Ωστόσο, επισήμανε ως ιδιαίτερα σοβαρό πρόβλημα την έλλειψη χώρων στάθμευσης για φορτηγά.