Ελλάδα, Σερβία, Βουλγαρία και Β. Μακεδονία “ζυγίζουν” τον νέο ενεργειακό χάρτη της ΝΑ Ευρώπης

Στο Βελιγράδι μεταφέρεται σήμερα, Τρίτη 6 Οκτωβρίου, το ενδιαφέρον για την ενεργειακή ασφάλεια και τις υποδομές της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, με την Ελλάδα να επιδιώκει την περαιτέρω ενίσχυση του ρόλου της ως ενεργειακού κόμβου στην περιοχή.

Συγκεκριμένα, στη σερβική πρωτεύουσα πραγματοποιείται η 2η Τετραμερής Υπουργική Συνάντηση για την Ενέργεια και τη Διασυνδεσιμότητα στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, με τη συμμετοχή της Ελλάδας, της Σερβίας, της Βουλγαρίας και της Βόρειας Μακεδονίας.

Η σημερινή συνάντηση αποτελεί συνέχεια της πρώτης τετραμερούς που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα τον περασμένο Μάιο, με πρωτοβουλία του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρου Παπασταύρου, και έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η ενεργειακή ασφάλεια, η διαφοροποίηση των πηγών και η ανθεκτικότητα των δικτύων βρίσκονται ψηλά στην ευρωπαϊκή ατζέντα.

Στο επίκεντρο των συνομιλιών αναμένεται να βρεθούν η ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, η ανάπτυξη νέων υποδομών φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας, η ενίσχυση των διασυνοριακών διασυνδέσεων, αλλά και η λειτουργία των περιφερειακών ενεργειακών αγορών.

Στη συνάντηση συμμετέχουν, πέραν του Έλληνα υπουργού, οι αρμόδιες υπουργοί της Σερβίας, της Βόρειας Μακεδονίας και της Βουλγαρίας, καθώς και οι επικεφαλής των Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας των τεσσάρων χωρών.

Ο Κάθετος Διάδρομος στο επίκεντρο

Στο μεταξύ, ένα από τα βασικά ζητήματα της περιφερειακής ενεργειακής συνεργασίας είναι η ανάπτυξη του Κάθετου Διαδρόμου φυσικού αερίου, ο οποίος δημιουργεί νέες δυνατότητες μεταφοράς φυσικού αερίου από τον Νότο προς τον Βορρά.

Για την Ελλάδα, η συγκεκριμένη ενεργειακή διαδρομή αποτελεί βασικό εργαλείο για την ενίσχυση της περιφερειακής της θέσης και τη διεύρυνση των δυνατοτήτων τροφοδοσίας των βαλκανικών αγορών.

Κομβικό ρόλο στον σχεδιασμό έχει η Αλεξανδρούπολη, μέσω των υποδομών LNG, καθώς μπορεί να λειτουργήσει ως σημείο εισόδου φυσικού αερίου προς τον Κάθετο Διάδρομο και από εκεί προς τις αγορές της Νοτιοανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης.

Η ανάπτυξη εναλλακτικών ενεργειακών οδών αποτελεί παράλληλα βασικό ζητούμενο για τις τέσσερις χώρες, καθώς ενισχύει τη διαφοροποίηση των πηγών και περιορίζει την εξάρτηση από περιορισμένο αριθμό προμηθευτών και διαδρομών.

Περισσότερες διασυνδέσεις, μεγαλύτερη ενεργειακή ασφάλεια

Ιδιαίτερη βαρύτητα αναμένεται να δοθεί και στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις, καθώς η ενίσχυση των δικτύων αποτελεί προϋπόθεση για την αποτελεσματικότερη λειτουργία της περιφερειακής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας.

Η στενότερη διασύνδεση των αγορών Ελλάδας, Βουλγαρίας, Σερβίας και Βόρειας Μακεδονίας μπορεί να δημιουργήσει μεγαλύτερη ευελιξία στις ενεργειακές ροές και να ενισχύσει τη δυνατότητα αντιμετώπισης διακυμάνσεων στη ζήτηση και την προσφορά.

Παράλληλα, η ανάπτυξη των δικτύων αποκτά μεγαλύτερη σημασία όσο αυξάνεται η συμμετοχή των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στο ενεργειακό μείγμα, καθώς απαιτούνται ισχυρότερες διασυνδέσεις για τη μεταφορά της παραγόμενης ενέργειας μεταξύ των αγορών.

Η Ελλάδα στο επίκεντρο των περιφερειακών ενεργειακών ροών

Η Αθήνα, με βάση και τις τοποθετήσεις της κυβέρνησης και του αρμοδίου υπουργού Στ. Παπασταύρου, αντιμετωπίζει την ενίσχυση της περιφερειακής συνεργασίας ως βασικό στοιχείο της ενεργειακής της στρατηγικής, με στόχο να αξιοποιήσει τη γεωγραφική θέση και τις υφιστάμενες υποδομές της χώρας.

Άλλωστε, οι Κάθετος Διάδρομος, οι υποδομές LNG, οι αγωγοί φυσικού αερίου και οι ηλεκτρικές διασυνδέσεις συνθέτουν ένα πλέγμα υποδομών που μπορεί να ενισχύσει τον ρόλο της Ελλάδας ως πύλης εισόδου ενέργειας προς τα Βαλκάνια.

Η σημερινή τετραμερής στο Βελιγράδι, επίσης, αποκτά έτσι ιδιαίτερη οικονομική σημασία, καθώς στο τραπέζι δεν βρίσκονται μόνο ζητήματα ενεργειακής πολιτικής, αλλά και η δημιουργία των υποδομών που θα καθορίσουν τις μελλοντικές ενεργειακές ροές στην περιοχή.

Το ζητούμενο, πάντως, για τις τέσσερις χώρες είναι η διαμόρφωση ενός περισσότερο διασυνδεδεμένου και διαφοροποιημένου περιφερειακού ενεργειακού συστήματος, με μεγαλύτερη ασφάλεια εφοδιασμού, περισσότερες επιλογές για τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές και καλύτερη αξιοποίηση των διαθέσιμων ενεργειακών υποδομών.