Ρελάνς ιδιωτικοποιήσεων: "Τροφή" για τις αγορές και αγωνία για πολίτες και καταναλωτές

Κυριάκος Μητσοτάκης και Χρήστος Σταϊκούρας
Κυριάκος Μητσοτάκης και Χρήστος Σταϊκούρας MENELAOS MYRILLAS / SOOC

Η προώθηση του σχεδίου για μείωση του ποσοστού του δημοσίου στη ΔΕΗ, που για πολλούς ήταν μη αναμενόμενη, αποτελεί άλλο ένα κρίκο στη μακρά αλυσίδα προώθησης ιδιωτικοποιήσεων, κομβικών υποδομών, που σπεύδει να κάνει η κυβέρνηση, ακόμη κι εκτός "πιεστικής" μνημονιακής ατζέντας.

Με κεντρικό στόχο να προσελκύσει ξένα επενδυτικά κεφάλαια, όπως, συνέβη στην περίπτωση του ΔΕΔΔΗΕ, ώστε να δοθεί ώθηση στους ρυθμούς ανάπτυξης, να εξυπηρετηθεί ο γενικότερος πολιτικός σχεδιασμός για έξοδο από την μεταμνημονιακή εποπτεία, αλλά και να συντηρηθεί μια καλή σχέση με τις αγορές, οι οποίες «ταΐζονται» με σημαντικά κρατικά περιουσιακά στοιχεία, η κυβέρνηση λίγους μήνες μετά το σάλο που είχε ξεσηκωθεί με την επιχείρηση απομείωσης της κρατικής συμμετοχής στο Δ.Σ. των ΕΛΠΕ, προχωρά στη συρρίκνωση της μετοχικής της παρουσίας στη ΔΕΗ.

Γιατί πωλείται;

Η προώθηση των μεγάλων απαιτούμενων επενδύσεων και της διασφάλισης ενός ενεργού ρόλου στην ευρύτερη περιοχή αποτελεί το βασικό στόχο της κυβέρνησης. Όμως όπως αναφέρουν οικονομικοί παρατηρητές, ακολουθεί μοντέλα οικονομικής πολιτικής (εφαρμόστηκαν στη Λατινική Αμερική και στην Ανατολική Ευρώπη μετά την πτώση το Τείχους) που μετά την πανδημία θεωρούνται στην οικονομική θεωρία παρωχημένα (π.χ. η εμμονή για λιγότερο κράτος κτλ) και φαίνεται ότι δημιουργούν προβλήματα στους καταναλωτές (όπως π.χ. στην περίπτωση της αγοράς ενέργειας και της πράσινης μετάβασης) .

Σύμφωνα, πάντως, με όσα αναφέρει ανακοίνωση του Υπερταμείου «σε συνέχεια της ανακοίνωσης της ΔΕΗ Α.Ε. της 23ης Σεπτεμβρίου 2021, το Υπερταμείο (ΕΕΣΥΠ -Ελληνική Εταιρεία Συμμετοχών και Περιουσίας) και η θυγατρική του, ΤΑΙΠΕΔ (Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου) – ως βασικοί μέτοχοι με ποσοστό 34% και 17% αντίστοιχα, δηλώνουν ότι στηρίζουν πλήρως το στρατηγικό πλάνο και το όραμα της Διοίκησης της ΔΕΗ, που στοχεύει στην επιτάχυνση του μετασχηματισμού της και την επιδίωξή της να προβεί σε αύξηση μετοχικού κεφαλαίου.»

Όπως τονίζει το Υπερταμείο, «η χώρα μας κάνει εξαιρετικά βήματα στην ενεργειακή μετάβαση σε ευρωπαϊκό επίπεδο και η ΔΕΗ μπορεί να διαδραματίσει κομβικό ρόλο τόσο στην Ελλάδα, όσο και στην ευρύτερη γεωγραφική περιοχή. Με τη νέα της στρατηγική, η ΔΕΗ, εστιάζει στην «πράσινη ενέργεια» και στην αποτελεσματικότητα μέσα από μία ισχυρή και υγιή οικονομική θέση, ώστε να μπορέσει να στηρίξει τις ενεργειακές ανάγκες της χώρας, να προσφέρει αναβαθμισμένες υπηρεσίες στους καταναλωτές και να διασφαλίσει επάρκεια στη διανομή ενέργειας δίνοντας προτεραιότητα στο περιβάλλον.

Το Υπερταμείο (ΕΕΣΥΠ) και η θυγατρική του, ΤΑΙΠΕΔ έχουν ως βασικό στόχο από την ίδρυσή τους την προάσπιση του δημοσίου συμφέροντος και την δημιουργία μακροπρόθεσμης αξίας για τη χώρα. Στο πλαίσιο της ανακοινωθείσας αύξησης μετοχικού κεφαλαίου της ΔΕΗ, το Υπερταμείο και το ΤΑΙΠΕΔ θα εξετάσουν –σύμφωνα με τον καταστατικό τους σκοπό- με βάση τους κανόνες της αγοράς και με τη συνδρομή εξωτερικού συμβούλου, τη μείωση της συμμετοχής τους σε μειοψηφικό ποσοστό καθοριστικής σημασίας (blocking minority), με απώτερο στόχο να αυξηθεί η ελεύθερη διασπορά στο μετοχικό κεφάλαιο της ΔΕΗ και να τοποθετηθούν ιδιώτες θεσμικοί επενδυτές δημιουργώντας αξία για τους μετόχους, την εταιρία, τους εργαζόμενους και την κοινωνία.»

Η αναφορά αυτή του Υπερταμείου δίνει το στίγμα των προθέσεων για την επόμενη μέρα της πλέον εμβληματικής επιχείρησης της χώρας, που ωστόσο στο παρελθόν είχε κακοπάθει και από διάφορες παρεμβάσεις, αν και βέβαια πάντα λειτουργούσε ως εργαλείο άσκησης πολιτικής.

Βέβαια η παραμονή του μάνατζμεντ στα χέρια του κράτους αλλά και η διατήρηση μειοψηφικού ποσοστού καθοριστικής σημασίας δίνει εργαλεία κρατικής παρέμβασης, ωστόσο οι όποιες αποφάσεις, μετά τις αλλαγές, θα πρέπει να λαμβάνονται με συμβιβασμούς, όπως στην περίπτωση των ΕΛΠΕ, ως αποτέλεσμα εταιρικών διαδικασιών και όχι όπως συμβαίνει τώρα όπου συχνά η ΔΕΗ, υλοποιεί αυτόματα ειλημμένες πολιτικές αποφάσεις, ειδικά σε περιόδους κρίσεων.

Πάντως η επιλογή να γίνει αύξηση μετοχικού κεφαλαίου με το συγκεκριμένο τρόπο, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, επελέγη για να μην χαθούν τα «τα κεφάλαια και τα χρήματα που θα διασφαλιστούν  στη χοάνη του χρέους», όπως θα γινόταν με μια πώληση του 17% σε στρατηγικό επενδυτή από το ΤΑΙΠΕΔ. Υπενθυμίζεται ότι βάσει καταστατικού το ΤΑΙΠΕΔ εισφέρει τα έσοδα που λαμβάνει στην διαδικασία εξυπηρέτησης του χρέους. Έτσι εάν πουλούσε το μερίδιό του θα «χανόταν» τα έσοδα κατά 90%, όπως αναφέρεται στους όρους λειτουργίας του, στη χοάνη το χρέους. Κάτι που με την ΑΜΚ αποφεύγεται και παράλληλα με τη μη συμμετοχή του στην ΑΜΚ η  σε εκρεμότητα στόχευση μείωσης της συμμετοχής του κράτους στην επιχείρηση επιτυγχάνεται.

Προβληματισμός και αντιδράσεις

Βέβαια ο προβληματισμός για την ραγδαία συρρίκνωση του κρατικού ρόλου σε βασικές ενεργειακές υποδομές, σε μια περίοδο όπου οι ενεργειακές εξελίξεις είναι καθοριστικές για τη γεωπολιτική και την οικονομία είναι έντονος. Ειδικά η εκχώρηση δικτύων, αλλά και επιχειρήσεων μέσω των οποίων που μπορεί σε περιόδους κρίσης, όπως τώρα, να γίνει παρέμβαση συναντά αντιδράσεις.

Με ανάρτησή του στο Facebook ο αρμόδιος τομεάρχης του ΣΥΡΙΖΑ Σωκρτάτης Φάμελλος ανέφερε: «Εν μέσω κρίσης ακρίβειας της ηλεκτρικής ενέργειας και ενώ η #ΔΕΗ έχει παίξει ήδη αρνητικό ρόλο σε αυτή, η κυβέρνηση μέσα από αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ξεπουλάει και τη ΔΕΗ.»

«Δεν αφήνουν τίποτα όρθιο, ήρθαν για να τα ξεπουλήσουν όλα, μετά το δίκτυο αερίου και το δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, τώρα οδηγούν το δημόσιο σε μειοψηφία καιστη ΔΕΗ, όπως έκαναν και στο ΔΣ των ΕΛΠΕ.

ΥΓ. Και προκύπτει η απορία, γιατί το έκρυψε ο Μητσοτάκης από την ομιλία του στην ΔΕΘ;» σημειώνει ο κ. Φάμελλος.

«H ελληνική κοινωνία και οικονομία μένουν απροστάτευτες" αναφέρει μεταξύ άλλων ο ΣΥΡΙΖΑ με αφορμή τις ανακοινώσεις της ΔΕΗ για αύξηση μετοχικού κεφαλαίου και του Υπερταμείου για τη μείωση του ποσοστού του. «Το πλάνο της κυβέρνησης ΝΔ είναι και ήταν από την αρχή της θητείας της να τα ξεπουλήσει όλα" αναφέρεται μεταξύ άλλων σε ανακοίνωση που εξέδωσε το Γραφείο Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ Π.Σ. σχετικά με την απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΔΕΗ για αύξηση του μετοχικού της κεφαλαίου αλλά και τις ανακοινώσεις του Υπερταμείου και του ΤΑΙΠΕΔ.»

«Ενώ εντείνεται η ενεργειακή κρίση, ενώ οι τιμές ηλεκτρισμού είναι στα ύψη και ενώ όλοι οι καταναλωτές, νοικοκυριά και επιχειρήσεις, βιώνουν τις καταστροφικές επιπτώσεις της πολιτικής της ΝΔ στην ενέργεια, ο κ. Μητσοτάκης επιλέγει η ελληνική πολιτεία να χάσει τον έλεγχο σε ακόμη έναν ενεργειακό φορέα, τον πυλώνα του ενεργειακού μας συστήματος, στη ΔΕΗ. Με αυτόν τον τρόπο, η ελληνική κοινωνία και οικονομία μένουν απροστάτευτες εν μέσω μάλιστα κρίσης. Η συμμετοχή θεσμικών επενδυτών στο μετοχικό κεφάλαιο της ΔΕΗ είναι απλή δικαιολογία και προκάλυμμα του σχεδίου τους» σημειώνει ο ΣΥΡΙΖΑ.

Οι Θεσμοί

Πάντως στην 11η Έκθεση Μεταμνημονιακής Εποπτείας γινόταν εκτενής αναφορά στις ιδιωτικοποιήσεις ενεργειακών εταιριών του δημοσίου, ενώ υποσημειωνόταν ως εκκρεμότητα η πώληση του 17% της ΔΕΗ (που κατέχει το ΤΑΙΠΕΔ), αλλά και η περαιτέρω μείωση του ποσοστού 35% που κατέχει το Δημόσιο στον όμιλο των ΕΛΠΕ, το οποίο συμπεριλαμβάνεται -μαζί με την πώληση του 30% του ΔΑΑ- στις συναλλαγές που «ήταν απαραίτητο να καθυστερήσουν εξαιτίας της μεγάλης πτώσης στη χρηματιστηριακή αξία των υπό πώληση περιουσιακών στοιχείων ή την επίπτωση της πανδημίας στο επίπεδο της οικονομικής δραστηριότητας».

Βέβαια η έκθεση αποδίδει εύσημα για την πρόοδο που έχει επιτευχθεί σε σχέση με τις αποκρατικοποιήσεις της ΔΕΠΑ Υποδομών και της Υπόγειας Αποθήκης Φυσικού Αερίου της Καβάλας. Για τη ΔΕΠΑ Υποδομών αναφέρεται η ανάδειξη στις 9 Σεπτεμβρίου του προτιμητέου επενδυτή (Italgas) έναντι 733 εκατ., ενώ για την παραχώρηση της ΥΑΦΑ Καβάλας σημειώνεται πως αναμένεται η υποβολή δεσμευτικών προσφορών από τους δύο υποψήφιους «μνηστήρες» (Energean και κοινοπραξία ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ-ΔΕΣΦΑ) έως το α’ τρίμηνο του 2022..

Για τη ΔΕΠΑ Εμπορίας επισημαίνεται πως η διαδικασία ιδιωτικοποίησης έχει «παγώσει» έως τουλάχιστον τα τέλη Σεπτεμβρίου για να ξεκαθαριστεί σε δικαστικό επίπεδο η κόντρα της εταιρείας με την ELFE αναφορικά με τον τρόπο τιμολόγησης του φυσικού αερίου που προμηθεύτηκε η εταιρεία λιπασμάτων.

Ακολουθήστε το News247.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ: ΔΕΗ, Κυβέρνηση, Κυριάκος Μητσοτάκης
SHARE:

24Media Network