Τράπεζες: “Τρέχουν” οι αιτήσεις των δανειοληπτών σε ελβετικό φράγκο

Με γοργούς ρυθμούς προχωρά η ανταπόκριση των δανειοληπτών στον νόμο για τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο που φέρει την υπογραφή του Υπουργού Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη, καθώς όλο και περισσότεροι σπεύδουν να «κλειδώσουν» τη μετάβαση στο ευρώ, επιδιώκοντας να βάλουν τέλος στην αβεβαιότητα των συναλλαγματικών διακυμάνσεων.

Είναι χαρακτηριστικό, τονίζει υψηλόβαθμη τραπεζική πηγή, ότι μέσα σε μόλις έναν μήνα, οι αιτήσεις στην πλατφόρμα για την έκδοση βεβαίωσης κατηγορίας έχουν φτάσει τις 10.000, καταγράφοντας διπλασιασμό. Πρόκειται για μια εξέλιξη, τονίζει η ίδια η πηγή, που δείχνει ξεκάθαρα ότι οι δανειολήπτες κινητοποιούνται μαζικά, ιδίως σε μια περίοδο διεθνών αναταράξεων και γεωπολιτικής έντασης, που ενισχύει τον φόβο για νέες μεταβολές στις ισοτιμίες.

Η τάση αυτή αποτυπώνεται ήδη και στα πρώτα στοιχεία που έχουν συγκεντρώσει τα τραπεζικά επιτελεία. Σε τουλάχιστον μία από τις συστιμικές τράπεζες, περίπου το 20% των δανείων σε ελβετικό φράγκο έχει ήδη μετατραπεί σε ευρώ. Το ποσοστό αυτό θεωρείται ιδιαίτερα υψηλό για τόσο σύντομο χρονικό διάστημα και επιβεβαιώνει ότι η αγορά «τρέχει» τη διαδικασία.

Υπενθυμίζεται ότι οι δανειολήπτες που είχαν επιλέξει τα προηγούμενα χρόνια το ελβετικό φράγκο, λόγω των χαμηλών επιτοκίων, βρέθηκαν αντιμέτωποι με μεγάλες επιβαρύνσεις όταν η ισοτιμία άλλαξε, με αποτέλεσμα σε πολλές περιπτώσεις να αυξηθεί σημαντικά το υπόλοιπο του δανείου τους. Σήμερα, η δυνατότητα μετατροπής σε ευρώ λειτουργεί ως «βαλβίδα αποσυμπίεσης», δίνοντας τη δυνατότητα για πιο προβλέψιμες δόσεις και καλύτερο προγραμματισμό.

Η κρίσιμη λεπτομέρεια

Ωστόσο, υπάρχει μια κρίσιμη λεπτομέρεια που δεν πρέπει να αγνοούν οι ενδιαφερόμενοι. Η ισοτιμία με την οποία θα γίνει η μετατροπή δεν κατοχυρώνεται με την αίτηση στην πλατφόρμα, αλλά τη στιγμή που θα ολοκληρωθεί η διαδικασία στην τράπεζα. Αυτό σημαίνει ότι ο χρόνος αντίδρασης παίζει καθοριστικό ρόλο, καθώς τυχόν καθυστερήσεις μπορεί να επηρεάσουν το τελικό κόστος.

Ο νόμος παραμένει σε ισχύ έως τις 19 Αυγούστου, αφήνοντας ένα συγκεκριμένο χρονικό «παράθυρο» για όσους θέλουν να ενταχθούν. Αν ο σημερινός ρυθμός συνεχιστεί, οι εκτιμήσεις συγκλίνουν στο ότι τουλάχιστον το 50% των ενήμερων δανείων σε ελβετικό φράγκο θα έχει μετατραπεί σε ευρώ μέχρι τη λήξη της προθεσμίας.

Συνολικά στην Ελλάδα είχαν χορηγηθεί περίπου 57.000 δάνεια σε ελβετικό φράγκο, συνολικής αξίας 14,1 δισ. CHF, σε φυσικά και νομικά πρόσωπα.

Σήμερα:

• 20.625 δάνεια με υπόλοιπο περίπου 2,5 δισ. CHF βρίσκονται στις τράπεζες

• 17.442 δάνεια ύψους 3 δισ. CHF διαχειρίζονται servicers, τα περισσότερα μέσω τιτλοποιήσεων του προγράμματος «Ηρακλής»

• Συνολικά, η ρύθμιση αφορά περίπου 40.000 δάνεια, με το τελικό πλήθος όσων θα ενταχθούν να εξαρτάται από τις αποφάσεις των ίδιων των δανειοληπτών.

Το επόμενο διάστημα θεωρείται κρίσιμο, καθώς αναμένεται ακόμη μεγαλύτερη κινητοποίηση, ειδικά όσο πλησιάζει η καταληκτική ημερομηνία. Οι δανειολήπτες καλούνται να σταθμίσουν τα δεδομένα και να κινηθούν έγκαιρα, ώστε να εκμεταλλευτούν τη ρύθμιση και να περιορίσουν τον συναλλαγματικό κίνδυνο που τους ταλαιπώρησε τα προηγούμενα χρόνια.

Οι δύο δρόμοι για τη ρύθμιση

Η νομοθετική λύση καλύπτει όλα τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο – εξυπηρετούμενα, μη εξυπηρετούμενα και ήδη ρυθμισμένα – και προβλέπει δύο διακριτές διαδρομές:

ΣΕ ότι αφορά στα μη εξυπηρετούμενα δάνεια, η ρύθμιση γίνεται μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού, ενώ η λύση που προκύπτει από τον αλγόριθμο είναι υποχρεωτική για τους πιστωτές, χωρίς πρόσθετα φίλτρα εισοδήματος ή περιουσίας.

Αντίστοιχα για τα εξυπηρετούμενα ή ρυθμισμένα δάνεια προβλέπεται οριστική μετατροπή του δανείου από CHF σε ευρώ, βελτιωμένη ισοτιμία, που οδηγεί σε ουσιαστικό «κούρεμα» κεφαλαίου, σταθερό επιτόκιο για όλη τη διάρκεια και επιμήκυνση έως 5 έτη, ώστε να μειωθεί η μηνιαία δόση. Σε ότι αφορά στο ύψος του επιτοκίου, αυτό διαμορφώνεται από 2,30% έως 2,90%, χαμηλότερα από ένα νέο στεγαστικό δάνειο σήμερα.

Ποιοι παίρνουν «κούρεμα» έως 50%

Για τους οικονομικά πιο ευάλωτους δανειολήπτες προβλέπεται κούρεμα ισοτιμίας έως 50% και επιτόκιο 2,30%.

Τα βασικά κριτήρια (ανάλογα με τη σύνθεση του νοικοκυριού) είναι:

• Εισόδημα: 7.500 – 22.000 ευρώ

• Ακίνητη περιουσία: 125.000 – 185.000 ευρώ

• Καταθέσεις: 7.500 – 22.000 ευρώ

Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται αυτόματα τα ΑΜΕΑ με πιστοποιημένη αναπηρία άνω του 67%, χωρίς επιπλέον έλεγχο κριτηρίων, όπως έχει ανακοινώσει η Ελληνική Ένωση Τραπεζών σε συνεργασία με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.

Με βάση τα όσα προβλέπονται στη ρύθμιση για τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο, ισχύουν επίσης τα ακόλουθα:

30% κούρεμα ισοτιμίας και επιτόκιο 2,50% για εισόδημα 9.375 – 23.375 €, περιουσία 156.250 – 216.250 €, καταθέσεις 9.375 – 23.375 €

20% κούρεμα ισοτιμίας και επιτόκιο 2,70% για εισόδημα 11.250 – 25.250 €, περιουσία 187.500 – 247.500 €, καταθέσεις 11.250 – 25.250 €

15% βελτιωμένη ισοτιμία και επιτόκιο 2,90% για όσους δεν καλύπτουν τα παραπάνω κριτήρια

Στις περιπτώσεις αυτές, το αίτημα υποβάλλεται απευθείας στην τράπεζα ή στον servicer.

Εφόσον όλοι οι επιλέξιμοι δανειολήπτες προχωρήσουν σε μετατροπή των δανείων τους σε ευρώ, το συνολικό κόστος για τις τράπεζες εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τα 600 εκατ. ευρώ.