Όταν η Τύφλωση δεν είναι στέρηση, αλλά αποκάλυψη

Η Πηνελόπη Φλουρή διασκευάζει και σκηνοθετεί το «Περί Τυφλότητας», το αριστουργηματικό μυθιστόρημα του νομπελίστα Ζοζέ Σαραμάγκου.

Η παράσταση αποτελεί μια σύγχρονη σκηνική μεταφορά για πέντε ηθοποιούς στον ιδιαίτερο χώρο του H.ug (Human Underground). Αποφεύγοντας τη γραμμική αφήγηση και αξιοποιώντας την αποσπασματική δομή ενός εφιάλτη, φωτίζει στιγμιότυπα κατάρρευσης και επανεφεύρεσης των ανθρώπων. Πέντε φωνές, πέντε σώματα, ένας μικρός χορός που προσπαθεί να αναγεννηθεί μέσα από την απόλυτη εξαθλίωση.

Η σκηνική διαδρομή συνομιλεί με ηχοτοπία και βιντεοπροβολές, αναδεικνύοντας τις χρονικές και χωρικές μετατοπίσεις της αφήγησης. Η τύφλωση δεν προσεγγίζεται ως στέρηση, αλλά ως μετάβαση. Ένα πέρασμα σε μια άλλη μορφή αντίληψης που φέρνει τον άνθρωπο πιο κοντά στο σώμα, στις ανάγκες του και στον Άλλο.

Η υπόθεση

Σε μια ανώνυμη πόλη ξεσπά μια μυστηριώδης επιδημία λευκής τυφλότητας, που μεταδίδεται ανεξέλεγκτα σε όλους τους κατοίκους της. Όλοι τυφλώνονται, εκτός από έναν και μοναδικό – μια γυναίκα που ανεξήγητα συνεχίζει να βλέπει.

Η κυβέρνηση επιβάλλει καραντίνα στους τυφλούς επικαλούμενη το κοινό καλό, όμως τίποτα δεν μπορεί να αναχαιτίσει την «λευκή πληγή». Ο κρατικός μηχανισμός καταρρέει, οι κοινωνικοί ιστοί διαλύονται, και σταδιακά ο πολιτισμένος άνθρωπος αντιμετωπίζει τη βία και την εξαθλίωση ως νέα κανονικότητα.
Η γυναίκα που βλέπει γίνεται μάρτυρας της φρίκης και ταυτόχρονα φύλακας της ανθρωπιάς, της σύνδεσης και της λυτρωτικής αλήθειας.

Πηνελόπη Φλουρή: “Η αγάπη ως πράξη αντίστασης”

Η Πηνελόπη Φλουρή αναφέρει χαρακτηριστικά στο NEWS 24/7: “Ο κόσμος του Ζοζέ Σαραμάγκου στο Περί Τυφλότητας δεν αποτελεί δυστοπία για το μέλλον. Λειτουργεί ως αλληγορία για το παρόν. Ένα παραμύθι σκληρό, σχεδόν παιδικό στη μορφή του, που μας καλεί να δούμε αυτό που ήδη συμβαίνει. Η τύφλωση εδώ δεν είναι στέρηση. Είναι μετάβαση, αποκάλυψη.

Σε έναν κόσμο όπου η ευθύνη διαχέεται και χάνεται και ο Άλλος μετατρέπεται εύκολα σε απειλή ή βάρος, η ιστορία λειτουργεί σαν καθρέφτης που μας αφορά άμεσα. Όχι επειδή είναι ακραία, αλλά επειδή είναι αναγνωρίσιμη.

Η παράσταση δεν ακολουθεί γραμμική αφήγηση. Επιλέγει τη θραυσματικότητα, όπως λειτουργεί και η μνήμη ενός εφιάλτη. Εικόνες, σώματα και ήχοι συνθέτουν ένα οπτικοακουστικό περιβάλλον που επιχειρεί να φωτίσει αυτό το σύμπαν, όπου οι μετατοπίσεις χώρου και χρόνου βιώνονται και δεν εξηγούνται λογικά.

Το Περί Τυφλότητας επιτρέπει πολλαπλές αναγνώσεις. Πρόκειται για ένα έργο ανοιχτό, που αντιστέκεται στη μονοσήμαντη ερμηνεία· ο καθένας αναγνωρίζει μέσα του κάτι διαφορετικό, κάτι που τον αγγίζει προσωπικά.Η διασκευή ενός τόσο σπουδαίου κειμένου υπήρξε μια επίμονη, ασταμάτητη διαδικασία — μια διαδρομή αναμέτρησης με τα όρια, το υλικό και τους εαυτούς μας. Σε αυτή τη δουλειά, η συμβολή όλων των συνεργατών υπήρξε καθοριστική. Η διαδικασία υπήρξε βαθιά συλλογική. Το «μαζί» αποτελεί τον τρόπο με τον οποίο γεννήθηκε η παράσταση και όχι απλώς ένα θέμα της.

Αυτό που επιχειρούμε να φωτίσουμε μέσα από αυτή τη δουλειά είναι η σχέση με τον Άλλο.
Η αγάπη ως πράξη αντίστασης, ως ο τελευταίος τόπος όπου μπορεί ακόμη να σταθεί ο άνθρωπος.
Κατά βάθος,
είναι ζήτημα φωτός”.

ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ

Μετάφραση: Αθηνά Ψυλλιά
Διασκευή – Σκηνοθεσία: Πηνελόπη Φλουρή
Σύμβουλος Δραματουργίας: Ράνια Κελαΐδίτη
Καλλιτεχνική συνεργάτιδα: Θέκλα Γαΐτη
Βοηθός σκηνοθέτη: Μαριαλέννα Πολίτη
Επιμέλεια κίνησης: Αγγελική Στελλάτου
Σχεδιασμός ήχου: Άννα Παπαϊωάννου
Σκηνικά: Δάφνη Αηδόνη
Κοστούμια: Αλέγια Παπαγεωργίου
Φωτισμοί: Στέβη Κουτσοθανάση
Video / Trailer: Πέτρος Κολοτούρος
Φωτογραφίες παράστασης: Αναστασία Γιαννάκη

Παίζουν: Κωνσταντίνος Γώγουλος, Δημήτρης Θεοδωρόπουλος, Αναστασία Κατσιναβάκη, Γιώργος Σκαρλάτος, Πηνελόπη Φλουρή
Συμμετέχει: Θέκλα Γαΐτη