Βενεζουέλα: “Δεν φτάνουν τα φάρμακα και οι αναπνευστήρες” – Τα νοσοκομεία σε ασφυκτική πίεση

Η Βενεζουέλα προσπαθεί να σταθεί στα πόδια της μετά από τους δύο ισχυρούς σεισμούς που έπληξαν τη χώρα την περασμένη εβδομάδα και άφησαν πίσω τους πάνω από 2.000 νεκρούς και 5.000 τραυματίες. Οι έκτακτες ανάγκες που έχουν προκύψει έχουν προκαλέσει τεράστιες πιέσεις στο ήδη επιβαρυμένο σύστημα υγείας και στις υποδομές. Στο Καράκας, οι εικόνες καταστροφής συνυπάρχουν με τις αγωνιώδεις προσπάθειες διάσωσης και την καθημερινή μάχη των νοσοκομείων να ανταποκριθούν στην κρίση.

Οι συνέπειες πάνω από μιας δεκαετίας κυβερνητικής κακοδιαχείρισης και οικονομικών κυρώσεων είναι εμφανείς στο Παιδιατρικό Νοσοκομείο Dr. José Manuel de Los Ríos στο Καράκας, όπου ο γιατρός Χουνιάδες Ουρμπίνα-Μεντένα μπορεί να νοσηλεύσει μόνο τέσσερα παιδιά ταυτόχρονα στη μονάδα εντατικής θεραπείας, όπως αναφέρει εκτενές ρεπορτάζ του CNN. «(Κάποτε) μπορούσαμε να δεχτούμε έως και 10 ασθενείς στην εντατική», ανέφερε ο γιατρός. «Αλλά εδώ και τουλάχιστον 10 χρόνια δεν έχουμε αρκετό προσωπικό, δεν έχουμε αρκετά φάρμακα, δεν έχουμε αρκετούς μηχανικούς αναπνευστήρες».

Μία από τους τέσσερις ασθενείς είναι ένα 12χρονο κορίτσι που καταπλακώθηκε από πολλούς ορόφους ενός κτιρίου που καταστράφηκε από τον σεισμό. Περίπου 100 παιδιά έχουν δεχθεί περίθαλψη σε άλλα νοσοκομεία από την περασμένη εβδομάδα, αριθμός μικρός σε σχέση με τους τραυματίες των σεισμών.

Τη Δευτέρα, διασώστες από τον Ισημερινό ανακοίνωσαν ότι κατάφεραν να ανασύρουν ζωντανό έναν 12χρονο από τα συντρίμμια στην πολιτεία Λα Γκουαΐρα. Ωστόσο, όπως επισημαίνουν οι αρχές, οι επιχειρήσεις διάσωσης αναμένεται να γίνονται ολοένα και πιο σπάνιες, καθώς έχει ήδη παρέλθει το λεγόμενο «χρυσό παράθυρο» επιβίωσης μετά από έναν σεισμό.

Το Γεωλογικό Ινστιτούτο των ΗΠΑ (USGS) εκτιμά ότι υπάρχει υψηλή πιθανότητα οι δύο σεισμοί μεγέθους 7,2 και 7,5 να έχουν προκαλέσει δεκάδες χιλιάδες θανάτους. Η πραγματική έκταση των απωλειών ενδέχεται να μη γίνει ποτέ γνωστή, καθώς σε παρόμοια καταστροφή το 1999 στην πολιτεία Λα Γκουαΐρα η κυβέρνηση δεν δημοσίευσε επίσημο απολογισμό.

Η κυβέρνηση έχει παρατείνει το κλείσιμο των σχολείων, ενώ προκαταρκτικά στοιχεία δείχνουν ότι μόνο στο Καράκας έχουν υποστεί ζημιές 432 σχολεία. Τα ακατάλληλα σχολεία χρησιμοποιούνται ως προσωρινά καταφύγια για χιλιάδες εκτοπισμένους.

Ο γιατρός Ουρμπίνα-Μεντένα δήλωσε στο CNN ότι κανένα νοσοκομείο στη Βενεζουέλα δεν ήταν προετοιμασμένο για μια τέτοια καταστροφή. «Κανένα νοσοκομείο στη Βενεζουέλα δεν είναι προετοιμασμένο για την καθημερινότητα», είπε. «Αλλά με αυτή την καταστροφή είναι ακόμη χειρότερα, γιατί δεν έχουμε αρκετά φάρμακα, προσωπικό και εξοπλισμό».

Άλλοι γιατροί που μίλησαν στο CNN περιέγραψαν παρόμοια εικόνα. Οκτώ νοσοκομεία στο Καράκας έχουν κλείσει, ενώ τα υπόλοιπα είναι υπερφορτωμένα και στερούνται βασικών υλικών καθαρισμού όπως χλωρίνη και απολυμαντικά, σύμφωνα με τον γιατρό Αντρές Κορτίθ, εθελοντή της οργάνωσης Healing Venezuela.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) δήλωσε ότι τα νοσοκομεία βρίσκονται υπό «σημαντική πίεση», με υπερπληρότητα και «χαοτικές» συνθήκες μετά τους δύο σεισμούς. Τουλάχιστον τρία κέντρα υγείας έχουν υποστεί σοβαρές ζημιές και άλλα έξι είναι μερικώς λειτουργικά ή κατεστραμμένα, σύμφωνα με εκπρόσωπο του οργανισμού.

Τα προβλήματα, ωστόσο, δεν ξεκίνησαν με τον σεισμό. Καθώς η Βενεζουέλα βυθιζόταν σε κρίση την τελευταία δεκαετία λόγω κακοδιαχείρισης της σοσιαλιστικής κυβέρνησης και σκληρών κυρώσεων των ΗΠΑ, μεγάλο μέρος του εξειδικευμένου ιατρικού προσωπικού εγκατάλειψε τη χώρα αναζητώντας καλύτερες ευκαιρίες στο εξωτερικό. Ανάλογο brain drain έχει επηρεάσει και τα σχολεία, τα οποία αντιμετώπιζαν ήδη σοβαρές ελλείψεις εκπαιδευτικών πριν από τον σεισμό.

“Διατηρώντας την ελπίδα ζωντανή”

Χρειάστηκε να περάσουν τουλάχιστον 24 ώρες από τους διαδοχικούς σεισμούς για να αρχίσει να γίνεται αντιληπτό το μέγεθος της καταστροφής. Παρά τον μεγάλο αριθμό των νεκρών και των αγνοούμενων που ανασύρονται από τα συντρίμμια, οι οικογένειες των εγκλωβισμένων που παραμένουν κάτω από Καράκας, δεν χάνουν την ελπίδα τους.

Πολλοί έχουν κατασκηνώσει κοντά στα ερείπια, περιμένοντας οποιαδήποτε είδηση για τους συγγενείς τους.

Η Μιρέλα Ερέρα είναι μία από αυτούς. Περιμένει καθημερινά έξω από το κατεστραμμένο κτίριο του γιου της, αναζητώντας σημάδι για εκείνον, τη σύζυγό του και τα παιδιά τους.

«Είναι εξαντλητικό», είπε κλαίγοντας. «Όπως νιώθω απελπισία και αγωνία, περπατώ, προσπαθώ να παραμένω ενυδατωμένη και αναρωτιέμαι πώς να είναι αυτοί. Αν είναι ακόμη ζωντανοί, πρέπει να είναι απελπισμένοι να βγουν από εκεί».

Συνήθως, τις πρώτες τρεις ημέρες μετά από έναν σεισμό θεωρείται το «χρυσό παράθυρο» για την ανεύρεση επιζώντων. Οι άνθρωποι μπορούν να επιβιώσουν περίπου τρεις ημέρες χωρίς νερό. Πέντε ημέρες μετά τους σεισμούς, η Ερέρα εξακολουθεί να ελπίζει.

«Νιώθω ότι ο γιος μου είναι δυνατός», είπε. «Νιώθω ότι με περιμένει, ότι ξέρει πως είμαι εδώ και τον παρακολουθώ. Γι’ αυτό δεν θέλω να τα παρατήσω».

Οι κάτοικοι δεν μπορούν να επιστρέψουν στα σπίτια τους ακόμα

Νωρίς το πρωί της Δευτέρας, η Βενεζουέλα ξύπνησε από έναν ακόμη σεισμό. Ήταν μικρός, μετασεισμός μεγέθους 4,9 Ρίχτερ, αλλά αρκετός για να βγάλει ανθρώπους από τα σπίτια και τα προσωρινά καταλύματα στους δρόμους.

Η κυβέρνηση ανέφερε ότι δεν προκλήθηκαν νέες ζημιές, όμως η ανακούφιση ήταν περιορισμένη. Ακόμη και όσοι δεν έχασαν τα σπίτια τους την περασμένη εβδομάδα δεν μπορούν να επιστρέψουν.

Σε ορισμένους δήμους εφαρμόζεται σύστημα σήμανσης με «φωτεινούς σηματοδότες» για την καταλληλότητα των κτιρίων: πράσινο για κατοικήσιμο, κίτρινο για μερικώς κατεστραμμένο και κόκκινο για μη ασφαλές.

Η 78χρονη Σολεδάδ Κάμπος Απαρίσιο κρατούσε σφιχτά τον σκύλο της καθώς περίμενε έξω από το διαμέρισμά της στο Καράκας. Το γειτονικό κτίριο είχε καταρρεύσει και οι αρχές δεν της επιτρέπουν να επιστρέψει.

«Μπαίνουμε και βγαίνουμε, αλλά δεν μας αφήνουν να μείνουμε», είπε. «Έπεσα, λιποθύμησα και χτύπησα τα γόνατά μου. Δεν είμαι καλά, αλλά είμαι μόνη μου».