Τράπεζες: “Μπαράζ” δανείων σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις στο πρώτο τρίμηνο

Με δυναμικό τρόπο επιστρέφει η χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας από το εγχώριο πιστωτικό σύστημα, καθώς το πρώτο τρίμηνο του 2026 οι τράπεζες άνοιξαν περαιτέρω τη «στρόφιγγα» των δανείων, δίνοντας ώθηση κυρίως στα στεγαστικά, αλλά και στην καταναλωτική πίστη.

Τα στοιχεία που έχουν στην διάθεσή τους τα τραπεζικά επιτελεία για το πρώτο τρίμηνο αποτυπώνουν μια σαφή αλλαγή σκηνικού, μετά από χρόνια περιορισμένης χρηματοδότησης, με χιλιάδες νοικοκυριά να επιχειρούν να αποκτήσουν κατοικία και επιχειρήσεις να εξασφαλίζουν κεφάλαια για τη λειτουργία και την ανάπτυξή τους.

Στοιχεία της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών αναφορικά με τις νέες εκταμιεύσεις δανείων δείχνουν ότι συνολικά, στο διάστημα Ιανουαρίου – Μαρτίου εκταμιεύθηκαν περισσότερα από 117.000 νέα δάνεια, συνολικού ύψους 1,6 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 26% σε σχέση με το αντίστοιχο περσινό διάστημα.

Ο βασικός μοχλός αυτής της ανόδου είναι τα στεγαστικά δάνεια, τα οποία κατέγραψαν εκρηκτική αύξηση 77%, συνεχίζοντας την ανοδική πορεία που είχε ήδη ξεκινήσει το 2025 με άνοδο 46%. Η εικόνα αυτή δείχνει ότι η αγορά κατοικίας επιστρέφει σταδιακά σε κανονικούς ρυθμούς, αφήνοντας πίσω μια μακρά περίοδο υποχώρησης που διήρκεσε πάνω από μία δεκαετία.

Καθοριστικό ρόλο στην επανεκκίνηση της στεγαστικής πίστης παίζουν τα χαμηλότερα επιτόκια. Το μέσο επιτόκιο για στεγαστικά δάνεια σταθερής διάρκειας έως πέντε έτη διαμορφώθηκε τον Φεβρουάριο του 2026 στο 2,95%, στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων εννέα ετών. Η εξέλιξη αυτή μεταφράζεται σε πιο προσιτές μηνιαίες δόσεις και ενισχύει τη δυνατότητα των νοικοκυριών να προχωρήσουν σε αγορά κατοικίας. Για τον λόγο αυτό, τα δάνεια με σταθερό επιτόκιο τα πρώτα χρόνια έχουν εξελιχθεί στην πιο δημοφιλή επιλογή, καθώς προσφέρουν ασφάλεια και προβλεψιμότητα σε ένα περιβάλλον που εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από αβεβαιότητα.

Η ταυτότητα των στεγαστικών

Σύμφωνα με τα αναλυτικά στοιχεία, το πρώτο τρίμηνο του έτους εκταμιεύθηκαν 13.756 στεγαστικά δάνεια συνολικού ύψους 672,8 εκατ. ευρώ. Από αυτά, το μεγαλύτερο μέρος – περίπου 438 εκατ. ευρώ – αφορά καθαρά τραπεζική χρηματοδότηση χωρίς επιδότηση, γεγονός που δείχνει ότι η ζήτηση δεν στηρίζεται αποκλειστικά σε κρατικά προγράμματα.

Παράλληλα, σημαντική είναι και η συμβολή του προγράμματος «Σπίτι μου ΙΙ», μέσω του οποίου δόθηκαν 1.791 δάνεια ύψους 191 εκατ. ευρώ, ενώ περισσότερα από 7.000 δάνεια χορηγήθηκαν μέσω άλλων επιδοτούμενων δράσεων.

Στο μέτωπο των μικρών επιχειρήσεων, η εικόνα είναι πιο ισορροπημένη, αλλά παραμένει θετική. Οι χρηματοδοτήσεις κινήθηκαν σχεδόν στα ίδια επίπεδα με πέρυσι, με οριακή μείωση 0,6%, μετά την αύξηση 10,5% που είχε καταγραφεί το 2025. Ωστόσο, το βασικό στοιχείο είναι ότι οι εγκρίσεις δανείων από το τραπεζικό σύστημα παραμένουν υψηλές: σχεδόν 8 στις 10 μικρές επιχειρήσεις που υπέβαλαν αίτημα χρηματοδότησης ή αύξησης ορίου έλαβαν τελικά δάνειο. Συνολικά πραγματοποιήθηκαν 9.132 εκταμιεύσεις ύψους 546 εκατ. ευρώ, κάτι που δείχνει ότι οι τράπεζες συνεχίζουν να στηρίζουν ενεργά τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα.

Ιδιαίτερα έντονη είναι και η κινητικότητα στην καταναλωτική πίστη. Περισσότεροι από 94.000 πολίτες έλαβαν καταναλωτικά δάνεια συνολικού ύψους 385 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 12% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Τα φυσικά καταστήματα των τραπεζών εξακολουθούν να διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο, καθώς μέσω αυτών χορηγήθηκαν δάνεια ύψους 129 εκατ. ευρώ. Ωστόσο, η στροφή προς τα ψηφιακά κανάλια είναι πλέον εμφανής, με πάνω από 29.000 δανειολήπτες να επιλέγουν το e-banking για την έκδοση δανείου, εξασφαλίζοντας ταχύτερες διαδικασίες και μεγαλύτερη ευκολία.

Ξεχωριστή δυναμική παρουσιάζουν και τα δάνεια για αγορά οχημάτων, τα οποία ξεπέρασαν τα 100 εκατ. ευρώ, χρηματοδοτώντας την αγορά περίπου 8.600 αυτοκινήτων και μοτοσικλετών. Η εξέλιξη αυτή αντανακλά τη σταδιακή βελτίωση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης, αλλά και την ανάγκη αντικατάστασης παλαιών οχημάτων.

Αναμένεται συνέχεια

Τραπεζικές πηγές εκτιμούν ότι η ανοδική τάση θα συνεχιστεί και τους επόμενους μήνες, κυρίως χάρη στη συμβολή του Ταμείου Ανάκαμψης, το οποίο λειτουργεί ως βασικός μοχλός χρηματοδότησης για τις επιχειρήσεις. Όσον αφορά τα νοικοκυριά, η ανάκαμψη αναμένεται να είναι πιο σταδιακή, ωστόσο τα πρώτα σημάδια είναι ήδη ορατά, με τη στεγαστική πίστη να επιστρέφει σε θετικό έδαφος για πρώτη φορά μετά από 16 χρόνια.

Παρά τις γεωπολιτικές εντάσεις και τις αβεβαιότητες που επικρατούν διεθνώς το τελευταίο διάστημα, οι τράπεζες συνεχίζουν να εμφανίζονται συγκρατημένα αισιόδοξες.

Όπως επισημαίνουν, τα επιχειρησιακά τους σχέδια έχουν σχεδιαστεί με συντηρητικές παραδοχές και περιλαμβάνουν σενάρια κρίσεων, διασφαλίζοντας την ανθεκτικότητα του συστήματος. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η αύξηση των στεγαστικών δανείων, η σταθερή ροή προς τις επιχειρήσεις και η ενίσχυση της καταναλωτικής πίστης συνθέτουν μια εικόνα επιστροφής της χρηματοδότησης στην καθημερινότητα της οικονομίας, με το 2026 να εξελίσσεται σε χρονιά-κλειδί για την πλήρη επανεκκίνηση της αγοράς.