Υπουργικό Συμβούλιο: Κέντρα κλειστού τύπου, αποτρεπτικές διαδικασίες ασύλου και στόχος 10.000 επιστροφές ως το τέλος του 2020

Συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου
Συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου EUROKINISSI

Η κυβέρνηση αποφάσισε ότι δεν υπάρχει πλέον προσφυγικό, αλλά μεταναστευτικό και προχωρά με το νομοσχέδιο που αυστηροποιεί τη διαδικασία χορήγησης ασύλου, σε αποτρεπτική λογική, καθώς και σειρά άλλων μέτρων για αύξηση των επιστροφών και αποσυμφόρηση των νησιών. Απόφαση για 10.000 επιστροφές μέχρι τέλος του 2020 και λίστα "ασφαλών χωρών", οι οποίες δεν έχουν διευκρινιστεί

Νέα πιο “σφιχτή” διαδικασία ασύλου, η οποία θα ολοκληρώνεται μέσα σε τρεις μήνες και εν συνεχεία μεταφορά όσων η αίτηση τους απορρίπτεται ή κρίνεται ότι έχουν “εισέλθει παράνομα” στη χώρα σε κλειστά κέντρα, ενέκρινε το υπουργικό συμβούλιο που συνεδρίασε υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στη σκιά της τραγωδίας στη Μόρια.

Μεταξύ άλλων το νομοσχέδιο για την παροχή ασύλου, που παρουσίασε ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοϊδης προβλέπει την κατάργηση του τέταρτου βαθμού προσφυγής και μόνο τρία στάδια διαδικασιών.

Αποφασίστηκε επίσης η κατάρτιση λίστας “ασφαλών χωρών” για την επιστροφή προσφύγων, χωρίς επί του παρόντος να διευκρινίζεται ποιες είναι οι χώρες αυτές, με στόχο να αυξηθούν οι επιστροφές σε 10.000 μέχρι το τέλος του 2020.

Ενδεικτικό πάντως της αντίληψης που επικρατεί στην κυβέρνηση για το ζήτημα, είναι ότι ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργό και κυβερνητικός εκπρόσωπος Στέλιος Πέτσας ανακοινώνοντας τα μέτρα που συζητήθηκαν στο υπουργικό δήλωσε ότι: “Με βάση την ανάλυση των στατιστικών στοιχείων εθνικότητας όσων εισέρχονται στη χώρα, κοινή πεποίθηση είναι ότι πλέον πρόκειται για μεταναστευτικό πρόβλημα και όχι προσφυγικό.” Ενώ στη συνέχεια έκανε λόγο για πάταξη της αναρχίας, για ιδεοληψία του μέχρι σήμερα ισχύοντος συστήματος ασύλου και για παρελκυστικές τακτικές αιτούντων.

Με δεδομένη λοιπόν αυτή την αντίληψη της κυβέρνησης, η λογική του νομοσχεδίου για τη χορήγηση ασύλου είναι εν πολλοίς αποτρεπτική, με το επιχείρημα ότι δεν πρέπει να εκμεταλλεύονται το νομοθετικό πλαίσιο άτομα που δεν δικαιούνται άσυλο με αποτέλεσμα να “φρακάρει” το σύστημα και να υπάρχουν καθυστερήσεις.

Προβλέπεται μάλιστα ότι σε περίπτωση που οι αλλοδαποί κατά την υποδοχή δεν συμμορφώνονται προς τις αποφάσεις μεταφοράς τους σε άλλες δομές, θα χάνουν το δικαίωμα υποβολής αίτησης ασύλου και θα ξεκινούν οι διαδικασίες επιστροφής τους, με ρητό στόχο την εξασφάλιση της “συνεργασίας” τους.

Ταυτόχρονα στόχος της κυβέρνησης είναι να αποσυμφορηθεί η Μόρια και γενικότερα τα νησιά μέσα σε δύο μήνες, με προγράμματα μεταφοράς στην ενδοχώρα ιδίως ατόμων που ανήκουν σε ευάλωτες ομάδες, αν και στις επίσημες ανακοινώσεις ο κυβερνητικός εκπρόσωπος δεν έδωσε λεπτομέρειες. Πληροφορίες πάντως ανέφεραν ότι θα τρέξουν δύο προγράμματα για άτομα που ανήκουν σε ευάλωτες ομάδες, το ένα εκ των οποίων θα χρηματοδοτηθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και θα αφορά συνολικά 40.000 ευάλωτα άτομα και το έτερο θα αφορά στη μεταφορά 16.000 ατόμων σε ξενοδοχεία και δομές ανά την επικράτεια. Το τι όμως σημαίνει ευάλωτο άτομο αλλάζει και το σχετικό πλαίσιο αυστηροποιείται, με το μετατραυματικό στρες να παύει να θεωρείται λόγος ευαλωτότητας.

Ειδικότερα ο κ.Πέτσας ανακοίνωσε τα εξής μέτρα:

“Ενίσχυση της φύλαξης των συνόρων μας, ιδίως με αύξηση των περιπολιών στη θάλασσα. Ήδη την τελευταία εβδομάδα έχουν ενισχυθεί οι περιπολίες και γίνονται καθημερινά επιπλέον 23 περιπολίες στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου.

Κατασκευή κλειστών προαναχωρησιακών κέντρων, για όσους παράνομα εισήλθαν στη χώρα και δεν δικαιούνται άσυλο, ή η αίτησή τους απορρίπτεται.

Αύξηση των επιστροφών, από 1.806 στα 4,5 χρόνια της προηγούμενης διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, σε 10.000 μέχρι το τέλος του 2020.

Κατάρτιση λίστας «ασφαλούς χώρας», ώστε να επιστρέφονται αμέσως σε αυτή όσοι εισήλθαν παράνομα στην Ελλάδα.

Συνέχιση της αποσυμφόρησης των νησιών του Ανατολικού Αιγαίου με μεταφορά στην ενδοχώρα.”

Δεν έχει διευκρινιστεί ποιες είναι οι “ασφαλείς χώρες”, που θα συμπεριληφθούν στη λίστα αυτή. Δεν έχει επίσης διευκρινιστεί επί του παρόντος πόσοι ακριβώς και σε ποιες δομές θα μεταφερθούν στην ενδοχώρα, πέραν της αναφοράς σε μεταφορά 16 χιλιάδων ατόμων σε ξενοδοχεία.

Τα βασικά σημεία του νομοσχεδίου για τη χορήγηση ασύλου


Ο Υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοϊδης παρουσίασε το νομοσχέδιο για την επιτάχυνση και αυστηροποίηση των διαδικασιών αίτησης και χορήγησης ασύλου.

Στόχοι του νομοσχεδίου είναι σύμφωνα με τον κ.Πέτσα:

“Να διορθωθεί το αδόμητο ελληνικό σύστημα ασύλου, που αδυνατεί λόγω εγγενών σχεδιαστικών σφαλμάτων να αντιμετωπίσει την πραγματικότητα μέσα στην οποία λειτουργεί, όπως οι αυξημένες ροές και το γεγονός ότι ο Βαλκανικός διάδρομος προς την Ευρώπη παραμένει κλειστός. Να τεθούν κανόνες, σαφείς και συγκεκριμένοι, βάζοντας τέλος στην αναρχία: στους αλλοδαπούς, στις δομές, στις υπηρεσίες, στην διαδικασία εξέτασης. Να εξαλειφθούν οι συνέπειες μίας ιδεοληπτικής νομοθέτησης που οδήγησε σε έναν απροσδιόριστο αριθμό αλλοδαπών που δεν εντοπίζονται από τις αρχές και κατά συνέπεια δεν επιστρέφονται στις χώρες καταγωγής τους, και να διαμορφωθεί ένα νέο σύστημα ασύλου, συμπαγές, δομημένο, αυστηρό, δίκαιο, σχεδιασμένο υπό το φως των έκτακτων συνθηκών.”

Βασικές αρχές του νομοσχεδίου, πρόσθεσε ο κ.Πέτσας, είναι:

“Πλήρης σεβασμός των δικαιωμάτων των αιτούντων άσυλο, όπως προβλέπει το Ενωσιακό δίκαιο. Απαίτηση οι αιτούντες να συνεργάζονται με τις εθνικές αρχές. Ένταξη στο σύστημα ασύλου μόνο όσων αιτούντων έχουν προσφυγικό προφίλ και διατήρηση στο σύστημα μόνον όσων εξ αυτών συμμορφώνονται προς τις υποχρεώσεις τους. Γρήγορη απένταξη από το σύστημα όσων παρελκυστικά υποβάλουν αιτήματα ασύλου.”

Στόχος των παραπάνω παρεμβάσεων είναι η ολοκλήρωση των σχετικών διαδικασιών εντός τριμήνου.

“Για πρώτη φορά η χώρα αποκτά έναν νόμο περί διεθνούς προστασίας. Σε ένα ενιαίο κείμενο συμπεριλαμβάνονται οι Οδηγίες που συγκροτούν το Κοινό Ευρωπαϊκό Σύστημα Ασύλου και διέπουν την υποδοχή, τη διαδικασία εξέτασης και την αναγνώριση των αιτούντων” δήλωσε επίσης ο κ.Πέτσας.

Πιο αναλυτικά με το σχέδιο νόμου για τη διαδικασία αίτησης και χορήγησης ασύλου:

- Επιταχύνεται η διαδικασία χορήγησης (ή απόρριψης) της αίτησης ασύλου, με μείωση των βημάτων για την εξέταση των αιτήσεων, κατάργηση του τέταρτου βαθμού κρίσης, και μεταφορά της εκδίκασης των υποθέσεων στα Πρωτοδικεία με ακυρωτικό έλεγχο.

- Διατηρούνται οι Επιτροπές Προσφυγών ως δεύτερος βαθμός κρίσης. “Η απόφαση αυτή είναι συνέπεια μελέτης των στατιστικών δεδομένων τόσο της Υπηρεσίας Ασύλου, όσο και της Αρχής Προσφυγών και των Δικαστηρίων. Αλλάζουμε την σύνθεση των επιτροπών (δύο δικαστές και ένα μέλος από Ύπατη Αρμοστεία) και προβλέπουμε τρεις δικαστές”, δήλωσε ο κ.Πέτσας.

-Προβλέπονται μονομελείς και τριμελείς συνθέσεις. Και αυτό διότι όπως υποστήριξε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος “έχει αποδειχθεί από τα στατιστικά των δικαστηρίων ότι η μονομελής σύνθεση εκδίδει τις αποφάσεις με μεγαλύτερη ταχύτητα.”

- Προβλέπεται για πρώτη φορά ότι σε περίπτωση που οι αλλοδαποί κατά την υποδοχή δεν συμμορφώνονται προς τις αποφάσεις μεταφοράς τους σε άλλες δομές, τεκμαίρεται ότι δεν επιθυμούν την προστασία και παραπέμπονται σε διαδικασίες επιστροφής. “Στόχος μας να μην μπουν καθόλου στο σύστημα όσοι εξαρχής ακόμα και πριν την καταγραφή τους δεν συμμορφώνονται” δήλωσε ο κ.Πέτσας, δείχνοντας έτσι την πρόθεση της κυβέρνησης.

-Μετά την καταγραφή, εφόσον οι αιτούντες τελικά παραμένουν στο σύστημα αλλά δεν συμμορφώνονται προς τις αποφάσεις μεταφοράς, τότε η αίτηση τους εξετάζεται με ταχύρρυθμη εξέταση εντός 3 ημερών. “Και αυτό διότι συνάγεται ότι έχουν υποβάλει την αίτηση μόνο για να καθυστερήσουν την απομάκρυνσή τους. Σε κάθε περίπτωση παραβιάζουν το καθήκον συνεργασίας τους και αυτό επιφέρει συνέπειες”, προειδοποίησε μάλιστα ο κυβερνητικός εκπρόσωπος.

-Αλλάζει το καθεστώς κράτησης ώστε να μη χάνονται από την επιτήρηση των αρχών χιλιάδες αλλοδαποί, όπως γινόταν με την προηγούμενη διακυβέρνηση, ανακοίνωσε επίσης ο κ.Πέτσας.

-Μάλιστα στο νομοσχέδιο προβλέπεται ρητά ότι η παραβίαση των όρων και κανονισμών λειτουργίας των Κέντρων Υποδοχής και Ταυτοποίησης έχει ως συνέπεια την διακοπή της στέγασης και ουσιαστικά την αποπομπή των αιτούντων από αυτά.

-Μεταφέρονται επίσης οι ορισμοί της οδηγίας ως προς το τι συνιστά «μέλη οικογένειας» και απαλείφεται ο προηγούμενος ορισμός ο οποίος είχε εντάξει στην έννοια πρόσωπα που δεν προέβλεπε η Οδηγία. Ευάλωτοι πλέον είναι μόνο όσοι αναφέρονται στην Οδηγία και απαλείφεται το μετατραυματικό στρές ως λόγος ευαλωτότητας, ενώ αυστηροποιείται η έννοια της ευαλωτότητας.

- Διορθώνεται ο ορισμός για το τι συνιστά τελεσιδικία και ιδίως τι συνιστά μεταγενέστερο αίτημα που δημιούργησε μέχρι σήμερα σωρεία προβλημάτων και παρελκυστικών αιτημάτων.

- Θεσπίζονται Κλιμάκια Ταχείας Συνδρομής της Υπηρεσίας Ασύλου. Τα Κλιμάκια Ταχείας Συνδρομής αμέσως μετά την κατάταξη της αίτησης ενημερώνουν τον αιτούντα για την πιθανή πορεία της υπόθεσής του. Έτσι ο αιτών ενημερώνεται ότι η αίτηση του μπορεί να απορριφθεί πολύ γρήγορα και θα υποχρεωθεί άμεσα σε επιστροφή.

- Μπαίνει τάξη στη διαδικασία της προκαταγραφής και της καταγραφής και προβλέπονται πλέον συνέπειες για όσους δεν συμμορφώνονται, ή για όσους δεν συνεργάζονται για να γίνει η καταγραφή τους, όπως ανέφερε ο κ.Πέτσας.

- Ρυθμίζεται το ζήτημα των ιατρικών βεβαιώσεων με την πρόβλεψη αυτές να είναι μόνο από δημόσια νοσοκομεία και δημόσιους φορείς. Ενώ παράλληλα εφαρμόζεται η νομολογία των Διοικητικών Δικαστηρίων στο άσυλο και οι ιατρικές βεβαιώσεις θα πρέπει να φέρουν πλήρη αιτιολόγηση ως προς τα ευρήματά τους.

- Προβλέπονται ρητές προθεσμίες για την εξέταση των αιτήσεων και λαμβάνονται όλα τα αναγκαία διοικητικά μέτρα για τη στελέχωση και τη στήριξη των υπηρεσιών μας.

- Προτείνεται «Κατάλογος ασφαλών χωρών» καταγωγής και ασφαλών τρίτων χωρών. Μία γενναία πολιτική απόφαση επιβεβλημένη από την πραγματικότητα αλλά και σε συμφωνία με την πρακτική που ακολουθούν εδώ και χρόνια όλα τα ευρωπαϊκά κράτη, δήλωσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, χωρις να ξεκαθαρίζει ποιες εν τέλει θα είναι οι χώρες αυτές.

- Προβλέπεται η αυτοπρόσωπη παράσταση των αιτούντων σε κάθε στάδιο της διαδικασίας, από την Υπηρεσία Ασύλου μέχρι και στα δικαστήρια.

- Προβλέπεται πως οι επιδόσεις μπορούν να γίνουν όχι μόνο στους αιτούντες αλλά και στους πληρεξούσιους δικηγόρους τους που καθίστανται αυτοδικαίως και αντίκλητοι.

- Προβλέπεται ότι η διάρκεια του δελτίου αιτούντος άσυλο είναι πλέον εννεάμηνης διάρκειας, προκειμένου να έρχονται πιο τακτικά σε επαφή με τις αρχές και να καθίσταται ακόμα πιο ευχερής ο εντοπισμός τους. Ενώ εξάλλου για πρώτη φορά συνδέεται η διάρκεια των δελτίων με την έκδοση της απόφασης και όχι με την επίδοση όπως συνέβαινε έως σήμερα.


- “Σταματάει η «μηχανή παραγωγής προσφυγών» που έως σήμερα λειτουργούσε λόγω των κακών νομοθετικών επιλογών” δήλωσε τέλος ο κ.Πέτσας, αναφέροντας ότι η προσφυγή στις Επιτροπές προϋποθέτει δικόγραφο με λόγους, και όχι ένα προεντυπωμένο έγγραφο που έως σήμερα χορηγείτο από την ίδια την υπηρεσία στους αιτούντες. Γεγονός βεβαίως που σημαίνει μεγαλύτερη δραστηριοποίηση των δικηγόρων.

Ενέργειες για τη διεθνοποίηση του προβλήματος


Στο υπουργικό αποφασίστηκαν επίσης τέσσερις ενέργειες για διεθνοποίηση του προβλήματος, πέραν της ανάδειξης του θέματος από τον πρωθυπουργό στην 74η Σύνοδο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη:

(α) Πρωτοβουλία για τη μεταναστευτική οδό της Ανατολικής Μεσογείου, με σχετικό έγγραφο το οποίο θα παρουσιαστεί από κοινού από Βουλγαρία, Ελλάδα και Κυπριακή Δημοκρατία στο Συμβούλιο Υπουργών Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις 7-8 Οκτωβρίου 2019.

(β) Επίσκεψη του Αναπληρωτή Υπουργού Προστασίας του Πολίτη κ. Γ. Κουμουτσάκου στην Τουρκία στις 2-3 Οκτωβρίου 2019 για συνομιλίες για το θέμα με τον Τούρκο ομόλογό του κ. Σοϊλού.

(γ) Επίσκεψη των Υπουργών Εσωτερικών της Γαλλίας και της Γερμανίας σε Τουρκία και Ελλάδα εντός της εβδομάδας.

(δ) Ελληνική πρωτοβουλία για συμπερίληψη του θέματος στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 17ης – 18ης Οκτωβρίου 2019.

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ: Μόρια, Πρόσφυγες, Μετανάστες, Άσυλο
ΣΧΕΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ:

Μόρια: "Έψαχναν στα αποκαΐδια - Είδα μια κουβέρτα με καμένο κρέας" 

ΣΥΡΙΖΑ για Μόρια: Επιβεβαιώνεται ότι η κυβέρνηση δεν έχει σχέδιο για το μεταναστευτικό

O ευρωπαϊκός τρόπος θανάτου

Μόρια: Δεν υπάρχει νεκρό μωρό σύμφωνα με την ΕΛΑΣ - Από βραχυκύκλωμα η φωτιά

Κάποιος να πει επιτέλους την αλήθεια για το προσφυγικό 

Μόρια: Σε ετοιμότητα η ΕΕ - Χωρίς οριστική συμφωνία για τη διανομή των μεταναστών της Μεσογείου

SHARE: